Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Aleksandra Zaprutko-Janicka

Krakowska historyczka i publicystka, współzałożycielka „Ciekawostek historycznych”. Autorka ponad 200 artykułów popularnonaukowych. Autorka "Okupacji o kuchni" i "Piękna bez konserwantów". W 2017 roku ukazała się jej najnowsza książka "Dwudziestolecie od kuchni. Kulinarna historia przedwojennej Polski".

Najnowsze publikacje:

Wypiek podpłomyków (fot. Radosław drożdżewski Zwiadowca21, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 17.07.2018

Chcesz upiec neolityczny chleb? Dzięki znalezisku z Czarnej Pustyni w Jordanii wiemy jak zrobić najstarszy chleb na świecie

Naukowcom pracującym w Jordanii udało się znaleźć chleb sprzed 14 500 lat. To odkrycie stanowi najstarszy dowód na to, że ludzie w tamtej epoce gotowali. Dzięki wnikliwej analizie wiemy nawet, jak smakował.

Grecka moneta, zdjęcie poglądowe (fot. PHGCOM, lic. GNU FDL)

news | 16.07.2018

Właśnie zlikwidowano międzynarodową siatkę handlarzy artefaktów i fałszerzy

Siatka handlarzy dzieł sztuki, która przemycała skradzione skarby do kolekcjonerów i domów aukcyjnych w Europie wreszcie została złapana. Na chwilę obecną szacuje się, że sprzedali łącznie około 250 000 tysięcy obiektów, wartych dziesiątki milionów euro.

Wal biskajski (fot. domena publiczna)

news | 12.07.2018

Pliniusz Starszy nie zmyślał. W Morzu Śródziemnym w czasach rzymskich pływały wieloryby i rodziły tam młode

Do tej pory relacja Pliniusza Starszego dotycząca obecności wielorybów w Morzu Śródziemnym w okolicy Gibraltaru uważana była za mało wiarygodną. Tymczasem najnowsze badania archeologiczne pokazują, że kronikarz nie zmyślał, a Rzymianie być może parali się wielorybnictwem.

Gruzja, Tbilisi (fot. domena publiczna)

news | 11.07.2018

Do Polski właśnie trafiły materiały, które mogą pomóc w odnalezieniu grobów ofiar represji stalinowskich. Wszystko dzięki Gruzinom

Dzięki polsko-gruzińskiej współpracy do Instytutu Pamięci Narodowej właśnie trafiły cenne dokumenty. Dzięki nim pojawiła się szansa na odnalezienie kolejnych szczątków ofiar zamordowanych na terenie Gruzji.

Anna Frank (fot. domena publiczna)

news | 09.07.2018

Czy Anna Frank zginęła przez amerykańską biurokrację? Zaskakujące wyniki badań

Mieszczący się w Amsterdamie Dom Anny Frank oraz Muzeum Pamięci Holokaustu podały w piątek, że – jak wynika z zachowanych dokumentów – ojciec Anny Frank dwukrotnie próbował wyjechać z rodziną do USA. Przez restrykcyjną politykę wizową nie zostali...

Podpisanie amerykańskiej Deklaracji Niepodległości (fot. domena publiczna)

news | 06.07.2018

Facebook uznał amerykańską „Deklarację niepodległości” za mowę nienawiści

Facebook z okazji amerykańskiego Dnia Niepodległości wpadł w opały. Algorytm portalu społecznościowego uznał fragment Deklaracji niepodległości Stanów Zjednoczonych za mowę nienawiści i nie pozwolił go opublikować.

Wampir (fot. domena publiczna)

news | 05.07.2018

Czy zachodniopomorski pochówek antywampiryczny to tak naprawdę kości kobiety, która padła ofiarą procesu o czary?

W 2014 roku naukowcy odnaleźli w Kamieniu Pomorskim kości człowieka. Szkielet był niekompletny oraz nosił ślady praktyk magicznych. Po pierwszych analizach uznano, że jest to pochówek antywampiryczny, jednak najnowsze badania pokazują, że sprawa jest znacznie bardziej skomplikowana.

Jan Matejko, Kochanowski nad zwłokami Urszulki (fot. domena publiczna)

news | 04.07.2018

Czy archeologom rzeczywiście udało się właśnie znaleźć grób Urszulki Kochanowskiej?

Jednym z najpiękniejszych przykładów polskiej poezji są treny autorstwa Jana Kochanowskiego, które napisał on po śmierci swojej ukochanej córki Urszuli. Do tej pory nie wiadomo było, gdzie unieśmiertelniona dzięki wierszom ojca dziewczynka spoczywa. Być może właśnie odkryto jej...

Park Witosa w Bydgoszczy (fot. Pit1233, lic. CC0)

news | 04.07.2018

Plac zabaw na 80 tysiącach szkieletów? Bydgoszcz ma nie lada problem z parkiem na terenie dawnego cmentarza

Miasto Bydgoszcz walczy o to, by stać się jak najpiękniejszym i najatrakcyjniejszym dla swoich mieszkańców. Jednym ze sposobów jest między innymi rewitalizacja terenów zielonych. Niestety z Parkiem Ludowym im. Wincentego Witosa jest zasadniczy problem – spoczywają pod nim...

Mateusz Morawiecki (fot. Marek Mytnik, lic. CCA SA 3.0 U)

news | 02.07.2018

PiS wycofuje się z ustawy o IPN i nazywa to sukcesem Polski na arenie międzynarodowej. Nowe prawo ustalono w siedzibie Mosadu?

„Nie ma naszej zgody na kłamstwo historyczne, będziemy bronić prawdy o Polsce, bo jest to obrona honoru naszych przodków, którzy bronili także człowieczeństwa”. Te słowa premiera Mazowieckiego padły w Rzeszowie, tuż po tym, jak PiS wycofał się z...

`Megalityczny krąg w Pömmelte (fot. Pixaline, lic. CC0)

news | 30.06.2018

Ofiary z ludzi w rytualnym kręgu? Niezwykłe odkrycie niemieckich archeologów pod Magdeburgiem

Na początku lat 90. w pobliżu Magdeburga znaleziono pozostałości prehistorycznych kręgów. Dopiero niedawno zostały one gruntownie przebadane, a to co odkryli archeolodzy, może powodować zimny dreszcz. Podejrzewają, że znaleźli ślady masakry lub ofiary z ludzi.

Czekolada (fot. webandi, lic. CC0)

news | 28.06.2018

Majowie zamiast pieniędzy używali… czekolady

Są takie dni, gdy niejeden człowiek oddałby za czekoladę wszystkie pieniądze świata. Jak pokazują najnowsze badania cywilizacja Majów miała do tej sprawy nieco inne podejście. Zamiast płacić za czekoladę, to właśnie jej używali jako środka płatniczego.

Generał Francisco Franco (fot. domena publiczna).

news | 27.06.2018

Czy tysiące dzieci porwanych przez reżim Franco doczekają się sprawiedliwości? Rusza pierwszy proces w tej sprawie

Hiszpański reżim generała Franco dopuścił się wielu zbrodni. Jego zwolennicy nie stronili od tortur i publicznych egzekucji. Ich ofiarami padli także najmłodsi Hiszpanie. Frankiści odbierali matkom noworodki i przekazywali je swoim poplecznikom na wychowanie. W Madrycie rusza pierwszy...

Syberyjska mumia sprzed 2000 lat (fot. screen materiału przygotowanego przez Izwiestia)

news | 26.06.2018

Grób tajemniczej kobiety ubranej w jedwabie znaleziono na Syberii

Na co dzień ten teren jest zalany wodą napędzającą jedną z największych elektrowni wodnych na świecie. Gdy lustro wody opadło, naukowcy natrafili na wyjątkowo ciekawy pochówek, który syberyjska gazeta ochrzciła „śpiącą królewną”.

Przy budowie Wału Hadriana (mal. John Clayton, domena publiczna)

news | 25.06.2018

Detektoryści niszczą wał Hadriana? Brytyjczycy mają duży problem

Łowcy skarbów rozkopują jeden z najważniejszych zabytków położonych na terenie Wielkiej Brytanii. Pod osłona nocy prowadzą nielegalne poszukiwania, zabierają starożytne artefakty i pozostawiają po sobie spustoszenie. Co brytyjskie władze robią by temu zaradzić?

Tymczasowe miejsce pamięci w Kwaterze na Łączce w 2014 r. (fot. Piotr Kononowicz, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 22.06.2018

Pomysłowe? Makabryczne? A może nieprawdziwe? IPN stanowczo zaprzecza, że wysłał w podziękowaniu ziemię z dołów śmierci

IPN zajmuje się między innymi poszukiwaniem szczątków ofiar komunistycznego aparatu bezpieczeństwa w kraju i zagranicą. „Rzeczpospolita” twierdzi, że wolontariusze biorący udział w pracach z tym związanych właśnie otrzymali makabryczny prezent. IPN stanowczo zaprzecza.

Sąd Rejonowy w Legionowie (fot. Wiesław Z. fotopolska.eu, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 21.06.2018

Były ubek skazany na 2 lata więzienia. Tylko nam naczelniczka Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni IPN tłumaczy, jak wiele pracy to wymagało

Były funkcjonariusz Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kolbuszowej Józef O. został właśnie skazany na dwa lata bezwzględnego więzienia. Zapytaliśmy w oddziale IPN, który go postawił przed sądem, jak wiele pracy potrzeba by oskarżyć komunistycznego zbrodniarza.

Park Kulturowy Wietrzychowice, kopiec kujawski (fot. Aga Viburno, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 20.06.2018

Na Pomorzu odnaleziono wielki megalityczny grobowiec. Wszystko dzięki nowoczesnej technologii

Na terenie Łubnia Małego w województwie zachodniopomorskim odkryto właśnie ogromny neolityczny grobowiec. Kto zbudował 120-metrowy megalit?

artykuł | 19.06.2018

10 największych podróżniczek w dziejach. Mężczyźni mogliby się od nich uczyć

Najwyższa pora, by Magellan, Kolumb i da Gama zrobili miejsce dla nie mniej utalentowanych koleżanek. Te kobiety biły podróżnicze rekordy i odkrywały nieznane krainy na krańcach świata. Dlaczego tak rzadko się o nich mówi?

Wikingowie w Walhalli (fot. domena publiczna)

news | 19.06.2018

Marzy ci się remont? Dzięki duńskim naukowcom możesz pomalować swój dom używając do tego wikińskiej palety kolorystycznej

Kolory od zarania dziejów pełnią niezwykle istotną rolę w społeczeństwie. Symbolizując między innymi żałobę, niewinność, czy nadzieję, wysyłają jasne komunikaty, zarówno dziś, jak i setki lat temu. Duńscy naukowcy dają nam możliwość poznania barw używanych do różnych celów...

Dominik Tarczyński (fot. Adrian Grycuk, lic. CC BY-SA 3.0 pl)

news | 18.06.2018

Polityk PiS „posprzątał” życiorys swojego dziadka, żołnierza wyklętego? W tej historii zaskakująco dużo rzeczy się nie zgadza, a dowodzi tego teczka z IPN

Poseł PiS Dominik Tarczyński wielokrotnie chwalił się tym, jak dumny jest ze swojego dziadka, żołnierza wyklętego Józefa Albińskiego. Sarkastycznie dziękował nawet „lewakom”, którzy skłonili go do zgłębiania rodzinnej historii. Chętnie o niej opowiada, tylko, że w jego wersji…...

Albert Einstein (fot. domena publiczna)

news | 15.06.2018

Albert Einstein był skończonym hipokrytą. Publicznie potępiał rasizm sam będąc rasistą

Albert Einstein to jedna z najważniejszych postaci nauki i popkultury. Dzienniki tego fizyka i noblisty właśnie zostały przełożone na język angielski i wydane przez prestiżowe wydawnictwo akademickie. Jego prywatne zapiski budują zupełnie nowy obraz naukowca i zdecydowanie nie...

Jasło 3 sierpnia 2003. Weterani AK na uroczystości w 60 rocznicę opanowania jasielskiego więzienia i odsłonięcie pomnika w Hołdzie Żołnierzom Armii Krajowej. (fot. Andrzejwojciechowski, lic. CCA SA 3.0)

news | 14.06.2018

Po kilkudziesięciu latach żołnierz podziemia wreszcie został oczyszczony z oskarżeń, choć nie wiadomo nawet, czy żyje

Ludwik Kamiński ps. „Wyrwa” był przez kilkadziesiąt lat poszukiwany na podstawie listu gończego z 1956 roku. Policja z Radomia zgłosiła się do prokuratury z pytaniem, czy nadal jest to zasadne. Po otwarciu akt akowca oczyszczono go z zarzutów.

Donald Trump i Reuven Rivlin (fot. חיים צח Government Press Office of Israel - Haim Zach, lic. CCA SA 4.0)

news | 13.06.2018

Czy Polskę zaleje fala pozwów w sprawie zwrotu mienia żydowskiego przy wsparciu Trumpa? „New York Times” widzi „wąskie okno sprawiedliwości”

Zdawać by się mogło, że ustawy podpisywane przez amerykańskiego prezydenta mają dla wewnętrznych spraw Polski niewielkie znaczenie. To jednak tylko pozory. Nowa ustawa zatwierdzona przez Donalda Trumpa może zaboleć polski budżet. Wszystko przez mienie żydowskie.

National Museum of Anthropology w Mexico City. Majańska maska (fot. Wolfgang Sauber, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 12.06.2018

Archeolodzy podwodni z Polski będą badać ostatni bastion Majów

Już niedługo polscy specjaliści w dziedzinie archeologii podwodnej wyruszą by zbadać pozostałości ostatniej stolicy prekolumbijskiego imperium Majów znajdujące się w Gwatemali. Czego będą tam szukać?