Twoja Historia

Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

XIX wiek

Zwłoki brytyjskich żołnierzy po niemieckim ataku gazowym
12.04.2021 | Autor:

Kiedy wojna przestaje być fair, czyli broń chemiczna w czasie I wojny światowej

Broń masowego rażenia jest jednym z tych wynalazków, które – łagodnie rzecz ujmując – nie przynoszą chluby rodzajowi ludzkiemu. Od biologicznej i atomowej broń chemiczną odróżnia fakt, że ta ostatnia już kiedyś została użyta na masową skalę. Jej...

Obawiano się przede wszystkim rozmaitych „wolnomyślicieli” oraz kobiet.
08.04.2021 | Autor:

Największy wróg imperium? Wolnomyśliciel i wykształcona kobieta!

Bardzo osobliwie przebiegał w Rosji rozwój szkolnictwa wyższego. Rząd martwił się, by w miarę powstawania nowych uniwersytetów nie rodziły się w społeczeństwie nowe idee. Zbyt dużo wykształconych osób mogłoby pokrzyżować władzy plany. Obawiano się przede wszystkim rozmaitych „wolnomyślicieli”...

Przez długi czas Rosja nie miała za bardzo czym się szczycić pod względem szkolnictwa
07.04.2021 | Autor:

Oświecone imperium. Reformy edukacji w Cesarstwie Rosyjskim

Reformy zawsze były bardzo ważne we wszystkich liczących się państwach. Nie inaczej było w imperium carów. W XIX wieku przeprowadzano je na wielu płaszczyznach. Już Piotr Wielki zapoczątkował reformy na szeroką skalę, wprowadzając Rosję w krąg kultury europejskiej;...

Wojna angielsko-zanzibarska trwała niespełna 40 minut
28.03.2021 | Autor:

Najkrótsza wojna w dziejach ludzkości trwała... 38 minut. Kto ją zwyciężył?

Była najkrótszym konfliktem zbrojnym w historii ludzkości. Trwała zaledwie 38 minut. W tym czasie Brytyjczycy zdołali wypowiedzieć wojnę, zaatakować siły zanzibarskie i zawrzeć pokój. Wszystko to wydarzyło się 27 sierpnia 1896 roku. 

W XIX wieku przez Stany Zjednoczone oraz Amerykę Łacińską przetoczył się walec historii.
22.03.2021 | Autor:

Wojny amerykańsko-amerykańskie, czyli krwawy XIX wiek w Nowym Świecie

W XIX wieku przez Stany Zjednoczone oraz Amerykę Łacińską przetoczył się walec historii. Począwszy od próby wyzwolenia spod kolonialnego uciemiężenia przez narody Ameryki Południowej, przez krwawą wojnę domową w USA, walki o Kubę, po prohibicję, zmiany gospodarcze, administracyjne...

Konflikty zbrojne zmuszały do posiadania broni lepszej i bardziej śmiercionośnej.
17.03.2021 | Autor:

Wojna motorem postępu? Najdziwniejsze w dziejach maszyny do zabijania

„Otóż książę nie powinien mieć innej troski ani innej myśli, ani poświęcać się innemu rzemiosłu, jak tylko sprawom wojennym […]. I jak lekceważenie tego rzemiosła jest główną przyczyną twej straty, tak biegłość w nim twego zysku” – pisał...

Do klęski Napoleona w Rosji walnie przyczyniły się zabójcze mikroby
11.03.2021 | Autor:

„Trupy leżały stosami, chorzy tarzali się po ulicach”. Na wojnie z epidemią

„Ludzie […] umierali w zupełnym chaosie; trupy leżały stosami, chorzy tarzali się po ulicach i wokół źródeł na pół żywi z pragnienia. Także świątynie, gdzie mieszkali, pełne były trupów” – pisał starożytny historyk Tukidydes. Rzeczywiście, lato 430 roku...

. Trzonem dywizjonu był potężny krążownik liniowy SMS Goeben. Ten wypierający 23 tys. ton i uzbrojony w 10 dział kalibru 280 mm kolos potrafił osiągać prędkość 28 węzłów. To wszystko czyniło go największym i najszybszym okrętem swojej klasy na Morzu Śródziemnym.
28.02.2021 | Autor:

„Więcej rzezi, więcej nieszczęść niż zrodziło się kiedykolwiek przedtem”. Okręty Goeben i Breslau zmieniły bieg wielkiej wojny

Późną wiosną 1973 roku opuszczono turecką banderę na krążowniku liniowym Yavuz. Tym samym żywot zakończył najstarszy okręt tej klasy, który jeszcze jako niemiecki Goeben przedarł się w 1914 roku do Konstantynopola. Dołączył do swego towarzysza walki, lekkiego krążownika...

Fragment okładki „The Battle of Dorking” Chesneya z 1871 roku.
03.02.2021 | Autor:

„Bitwa pod Dorking”. Inwazja, której… nie było

„Na każdym kroku jakiś przyjaciel lub znajomy został zabity lub ranny, i kilka kroków dalej znalazłem Traversa, który siedział plecami oparty o wał. Kula przeszła mu przez płuca, a z ust wypływała krew. Podnosiłem go, ale krzyk agonii,...

Cesarz Wilhelm II marzył o pokonaniu Amerykanów w wojnie u wybrzeży USA (na zdj. w otoczeniu generałów).
12.01.2021 | Autor:

Pikielhauby w Nowym Jorku. Sny o potędze II Rzeszy

„Jednym słowem, nie chcemy nikogo usuwać w cień, ale my też żądamy naszego miejsca pod słońcem” – dobitnie oświadczył podczas obrad Reichstagu w 1897 roku ówczesny minister spraw zagranicznych II Rzeszy Bernhard von Bülow. W gabinetach i salach...

Międzynarodowe Zawody Narciarskie FIS o Mistrzostwo Środkowej Europy w Zakopanem w 1929 roku
05.01.2021 | Autor:

Ski, łyże czy narty? Początki narciarstwa w Polsce

Narciarstwo cieszy się w naszym kraju niezwykłą popularnością, lecz nie zawsze tak było. Jeszcze w 1908 roku Roman Kordys, polski alpinista i taternik, ubolewał nad tym, że „rozkosze te są u nas obce ogółowi”. Jednak dzięki takim jak...

Napoleon na Świętej Helenie
26.12.2020 | Autor:

Od Korsyki do Świętej Heleny. Wszystkie wyspy Napoleona

Gdy jesienią 1815 roku – parę miesięcy po klęsce pod Waterloo – Napoleon Bonaparte spojrzał po raz pierwszy na bazaltowe zbocza Świętej Heleny, wyłaniające się zza horyzontu, bez słowa wrócił do swojej kajuty na brytyjskiej fregacie Northumberland. Przecież...

Zanim opracowano skuteczne i bezpieczne wypełnienie dentystyczne, eksperymentowano z groźnymi dla życia substancjami
22.12.2020 | Autor:

Niebezpieczna plomba, czyli wielka dentystyczna awantura

Wizyty u dentysty były (i nadal są) koszmarem. Jednakże dawniej koniec wiercenia wcale nie równał się z końcem cierpienia. Gorsze mogło się okazać… zakładanie plomby!

Początkowo szachy były zarezerwowane dla władców, jednak z czasem stały się popularną rozrywką. Dziś przeżywają renesans.
20.12.2020 | Autor:

Szachy. Niezwykła historia „królewskiej gry”

Choć początkowo była to gra iście królewska, to z czasem szachy stały się dostępne dla wszystkich. Za bierki szachowe łapały takie osobistości jak Napoleon Bonaparte czy Józef Piłsudski. W cieniu „zimnej wojny” rozegrał się prawdziwy szachowy bój. Rywalizacja...

Bitwa pod Gettysburgiem jest dziś określana mianem punktu zwrotnego w wojnie secesyjnej.
16.12.2020 | Autor:

Bitwa pod Gettysburgiem. Najkrwawsza batalia wojny secesyjnej

Po ponad dwadzieścia tysięcy poległych po każdej stronie konfliktu, trzy dni walk i dwa błędy taktyczne – tak można w skrócie podsumować bitwę pod Gettysburgiem, w której żołnierzom Unii udało się w końcu pokonać niezniszczalnego generała Lee.

Jak sproszkowany nos Sfinksa pomógł dowieść... istnienia atomów?
26.11.2020 | Autor:

Jak sproszkowany nos Sfinksa pomógł dowieść… istnienia atomów?

Wielkie odkrycia mają to do siebie, że nie zawsze od razu zdajemy sobie sprawę z ich znaczenia. Dokładnie tak było w przypadku ciekawych obserwacji poczynionych przez pewnego naukowca pracującego na początku XIX wieku, który… zobaczył pod mikroskopem dowód...

Plansza do Assarmota z 1861 roku
21.11.2020 | Autor:

Assarmot: pierwsza polska fabularna gra planszowa

Gry planszowe już od pewnego czasu przeżywają w naszym kraju prawdziwy renesans. Jeszcze kilkanaście lat temu wiele osób postrzegało je jako rozrywkę dla dzieci. Dzisiaj wydaje się, że fabularne gry planszowe największą popularnością cieszą się wśród dorosłych, a...

Eksplozja francuskiego okrętu flagowego Orient w bitwie pod Abukirem
05.11.2020 | Autor:

„Lew morski” Napoleona. 140 lat przed Hitlerem Bonaparte szykował się do inwazji na Anglię

Płonące wraki francuskich okrętów pod Abukirem jednoznacznie potwierdziły zdecydowaną przewagę Royal Navy na morzach świata. Jednak unoszące się nad pobojowiskiem dymy nie przesłoniły generałowi Bonapartemu celu, do którego dążył od dawna – ostatecznego pokonania znienawidzonego Albionu. Trzeba było...

Obóz Brytyjczyków w Kaukazie.
25.10.2020 | Autor:

Tajemnicza śmierć brytyjskich alpinistów. Co wydarzyło się w górach Kaukazu?

W drugiej połowie XIX wieku Alpy miały coraz mniej tajemnic. Europejscy wspinacze poszukujący nowych wyzwań skierowali więc swoje oczy na Kaukaz. Znajdowały się tam wysokie górskie szczyty, które wiąż czekały na swoich zdobywców…

Dawniej wieszczono, że ludzie... nie będą mieli czasu na oglądanie telewizji...
23.10.2020 | Autor:

Najgłupsze słowa mądrych ludzi, czyli przepowiednie, które się nie sprawdziły

Każdy czasem żałuje swoich słów, kiedy te okazują się absolutną bzdurą. Gorzej, jeśli jest się znanym naukowcem lub autorytetem i krytykuje się nowe wynalazki, takie jak komputer czy telefon. Oto zestawienie najmniej trafnych przepowiedni dotyczących przyszłości technologii, bez...

Józef Piłsudski planował bowiem utworzenie antyradzieckiego sojuszu, a nawet federacji Rzeczpospolitej z republikami Gruzji, Armenii i Azerbejdżanu.
19.10.2020 | Autor:

Nie tylko Kasztanka. Wszystkie zwierzęta Piłsudskiego

Zapalony myśliwy, a może miłośnik zwierząt i natury? Czy Józef Piłsudski poparłby „piątkę dla zwierząt”?

Darwin „przemycił” do świata nauki nie tylko teorię ewolucji...
10.10.2020 | Autor:

Darwin i emocje, czyli jak narodziła się psychologia ewolucyjna

Kiedy teoria ewolucji ujrzała światło dzienne, wzbudziła mnóstwo emocji. Podczas gdy wszyscy spierali się o słynne „pochodzenie od małp”, Darwinowi udało się przemycić nieco więcej treści do świata nauki…

Neuschwanstein to najsłynniejszy z baśniowych zamków szalonego monarchy.
06.10.2020 | Autor:

Kiedy władcę ponosi wyobraźnia… Baśniowe zamki Ludwika Szalonego

Pozostawił po sobie legendę obłąkanego monarchy, uważającego się za reinkarnację jednego z rycerzy króla Artura, oraz trzy baśniowe budowle, które do dziś są symbolami jego bujnej wyobraźni i.. szaleństwa. Pikanterii sprawie dodaje zagadkowa śmierć króla. Do dziś nie...

24.09.2020 | Autor:

Niesamowite, widowiskowe i… szalone. Niezrealizowane pomysły wielkich wizjonerów

Niezwykłe, monumentalne budowle od zawsze zachwycały ludzkość. Były symbolem talentu i potęgi władców. Jednak wiele widowiskowych projektów pozostało takimi tylko na papierze. Poznaj historię koncepcji architektonicznych, które – choć nigdy nie powstały – fascynują nawet dziś…

12.09.2020 | Autor:

Człowiek wcale nie zszedł z drzewa! Nowe dowody w „małpim procesie”

Popularne twierdzenie, jakoby nasz gatunek wywodził się od małp, sprowokowało długi spór między urażonymi fundamentalistami religijnymi a ludźmi nauki. Dziś wiemy już doskonale kto ma rację. Ale czy zdanie, które wywołało tyle emocji, na pewno jest poprawne?