Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Archeologia

Pompeje (fot. Kim Traynor, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 19.05.2018 | Autor:

Prawie dwa tysiące lat po erupcji Pompeje odsłoniły kolejny skarb

Choć od erupcji Wezuwiusza i zasypania Pompejów w 79 roku n.e. minęły już prawie dwa tysiąclecia, ciągle prowadzone są tam wykopaliska. Właśnie odsłonięty został zaułek z okazałymi domami, w większości nietkniętymi, mimo upływu czasu.

Wyścigi rydwanów w starożytnym Rzymie (fot. domena publiczna)

news | 17.05.2018 | Autor:

Żydowscy miłośnicy sportu używali magicznego dopingu? Archeolodzy mają na to dowód

Odczytana niedawno niepozorna metalowa tabliczka z V lub VI wieku naszej ery miała, wedle zamiarów jej twórcy, zdrowo namieszać na hipodromie. Naukowcy wreszcie dowiedzieli się, kto przeklął konie drużyny niebieskiej i potraktował tabliczkę jak laleczkę voodoo. 

Kopce (od lewej) Wandy, Kościuszki i Krakusa na XIX-wiecznym rysunku Alexandera Glässera.

artykuł | 15.05.2018 | Autor:

Jeden ze słynnych krakowskich kopców… bezpowrotnie zniknął. Co stało się z Kopcem Esterki?

Wydawałoby się, że monumentalne krakowskie kopce to obiekty, które trudno zgubić. A jednak! Jeden z nich zaginął i badacze do dzisiaj spierają się, gdzie dokładnie się znajdował. Do dzisiaj nie wiemy też, w jakim celu te tajemnicze obiekty...

news | 11.05.2018 | Autor:

W Egipcie odkryto grobowiec generała z czasów Ramzesa II

Egipska profesor egiptologii z Uniwersytetu w Kairze Ola El-Aguizy ogłosiła odkrycie grobowca wysoko postawionego człowieka z czasów panowania Ramzesa II. Choć wykopaliska dopiero się zaczęły, już znaleziono interesujące rzeczy.

Jeden ze skarbów Tutenchamona (fot. Hans Splinter, lic. CC BY-ND 2.0)

news | 08.05.2018 | Autor:

Wielkie rozczarowanie. W grobowcu Tutenchamona nie ma sekretnej komnaty

Brytyjski egiptolog Nicholas Reeves wierzył, że rozwiązał zagadkę brakującej mumii z dynastii Tutenchamona. Jego zdaniem macocha króla, słynna Nefretete spoczywa w tym samym grobowcu, co on. Egipscy badacze sprawdzili tę teorię i mają dla Reevesa złe wieści.

Grawerowany krzemień (fot. Ana Mahjkic i in,, PLoS ONE, lic. CC by 4.0)

news | 07.05.2018 | Autor:

Czy Neandertalczycy potrafili przekazywać sobie informacje za pomocą symboli wyrytych w kamieniu? Najnowsze badania pokazują, że jest to możliwe

W 1924 roku na Krymie odkryto dużą jaskinię, a w niej pochówki i relikty z czasów prehistorycznych. Pogrzebanych tam zostało dwoje neandertalczyków – dorosły i niemowlę. Wśród setek znalezionych na miejscu narzędzi krzemiennych był grawerowany kawałek kamienia. Naukowcy...

Brzeg mazurskiego jeziora Jeziorak. To nad tym akwenem przebywali Lessmanowie, gdy ich syn znalazł skarb (fot. Marcin n®, lic. CCA SA 2.0)

news | 04.05.2018 | Autor:

Skarb niemieckich hrabiów ukryty w czasie wojny wraca do rodziny

Gdy w kierunku Prus nadciągała Armia Czerwona, ich niemieccy mieszkańcy ukrywali swoje cenne rzeczy i pamiątki, by nie przepadły w rękach sołdatów. Także rodzina hrabiów von Finckenstein zakopała swoje skarby. Teraz, po prawie 73 latach, ziemia oddała to,...

Fort Sandby borg (fot. Bairuilong, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 26.04.2018 | Autor:

Na Olandii znaleziono ślady masakry sprzed 1500 lat. Naukowcy sprawdzają, kto pozostawił niepogrzebane trupy

Archeolodzy badający jeden z okrągłych fortów (Sandby borg na szwedzkiej wyspie Olandii) znaleźli dwie skrzynie biżuterii i ślady masakry z końca V wieku. Co powstrzymało miejscowych przed pogrzebaniem jej ofiar 1500 lat temu?

Gęś biała (fot. Alexas_Fotos, lic. CC0)

news | 25.04.2018 | Autor:

Duńscy naukowcy dowodzą: w epoce żelaza w krajach nordyckich kury i gęsi były symbolami statusu. Bogatych zmarłych chowano z ptakami

Duńscy naukowcy przeprowadzili szczegółowe badania blisko 100 grobów z epoki żelaza i doszli do ciekawych wniosków. Z ich analiz wynika, że w krajach nordyckich największym symbolem luksusu, który wkładano do grobów razem z bogatymi zmarłymi była gęś, ewentualnie...

Poszukiwania Liberatora (fot. materiały prasowe Stowarzyszenia "Wizna 1939")

news | 24.04.2018 | Autor:

Znaleziono szczątki Liberatora, który został zestrzelony w trakcie misji pomocowej dla Polskiego Państwa Podziemnego

Amerykański ciężki samolot bombowy wyruszył z lotniska Brindisi we Włoszech, skąd operowały maszyny latające z pomocą dla polskiego podziemia. Eskadra RAF została zaatakowana w rejonie Krakowa przez niemieckie myśliwce. Właśnie odnaleziono szczątki zestrzelonego wówczas samolotu.

Nazistowski plakat propagandowy zachęcający do wstępowania do Kriegsmarine (fot. domena publiczna)

news | 19.04.2018 | Autor:

Na dnie Morza Północnego znaleziono najnowocześniejszego U-Boota, który wyruszył z Danii z nieznaną misją dwa dni przed końcem wojny

Na dwa dni przed ogłoszeniem przez aliantów końca wojny z Danii wyruszył z nieznaną misją U-Boot U-3523. Był to najnowocześniejszy okręt podwodny nazistowskiej Kriegsmarine, który jednak nie zdołał umknąć brytyjskiej bombie, która go zatopiła. Naukowcom właśnie udało się...

Harald Sinozęby (fot. domena publiczna)

news | 17.04.2018 | Autor:

Znaleziono średniowieczny skarb wikingów. Wszystko dzięki trzynastolatkowi i jego nauczycielowi

Na wybrzeżu Morza Bałtyckiego dokonano wspaniałego odkrycia. Setki monet, pierścieni i innych kosztowności z X wieku znaleziono na wyspie Rugia. Specjaliści komentują: to największe takie znalezisko w południowo-zachodniej części regionu bałtyckiego.

Neandertalczycy (fot. domena publiczna)

news | 04.04.2018 | Autor:

Po co neandertalczykom były tak duże nosy? Naukowcy znaleźli odpowiedź

Badacze od dawna zastanawiali się, co ukształtowało czaszki neandertalczyków w tak charakterystyczny sposób (mocno wysunięta do przodu środkowa część twarzy). Dzięki modelowaniu 3D – znamy wreszcie odpowiedź.

Rzymska droga w okolicach Cambridge (fot. Keith Edkins, lic. CCA SA 2.0)

news | 30.03.2018 | Autor:

W Anglii trwają prawdziwe archeologiczne żniwa. Dzięki rozbudowie autostrady badacze dokonali całej serii odkryć

Zanim w miejscu, gdzie wytyczona została przyszła droga rozpoczną się ciężkie roboty, do pracy przystępują naukowcy. Ich zadaniem jest sprawdzenie, czy pod ziemią nie znajdują się archeologiczne skarby. Tym razem Brytyjczycy mieli dużo szczęścia.

Hatszepsut (fot. Sailko, lic. CC BY 3.0)

news | 26.03.2018 | Autor:

W Walii przypadkowo odnaleziono relief z wizerunkiem Hatszepsut

W Centrum Egipskim walijskiego Uniwersytetu Swansea wykładowca egiptologii dokonał niezwykłego odkrycia. Okazuje się, że w zbiorach uczelni znajduje się wizerunek kobiety-faraona.

Sztuka ludu Chimu (fot. Sailko, lic. CC BY 3.0)

news | 24.03.2018 | Autor:

W Peru znaleziono szczątki 47 osób z czasów prekolumbijskich, w tym kilkanaścioro dzieci. Złożono je w ofierze, a prawdopodobnie także wyrwano serca

Robotnicy budowlani pracujący na północy Peru dokonali  makabrycznego odkrycia. Kładąc rury wodociągowe w nadmorskim miasteczku Huanchaco natrafili na pochówek 47 osób. Archeolodzy ustalili, że to dzieło przedstawicieli kultury Chimu.

Pustynia Atakama (fot. Wescottm, lic. CCA 4.0 I)

news | 23.03.2018 | Autor:

Tajemnica mumii „kosmity”, która dręczyła naukowców od 2003 roku wreszcie rozwikłana

Na chilijskiej pustyni Atakama w 2003 roku znaleziono homoidalny szkielet niepodobny do jakiegokolwiek innego. Od tego czasu naukowców nurtowało pytanie, czym tak naprawdę jest mumia ochrzczona Ata. Dzięki testom genetycznym udało się wreszcie znaleźć odpowiedź.

Erupcja wulkanu na Islandii (fot. Olikristinn, lic. CCA-SA 3.0 U)

news | 20.03.2018 | Autor:

Czy Islandczycy przeszli na chrześcijaństwo z powodu wybuchu wulkanu? Naukowcy z Cambridge twierdzą, że taka była konsekwencja ogromnej erupcji z X wieku

Naukowcy z Uniwersytetu Cambridge przebadali między innymi próbki islandzkich lodowców i przeanalizowali rysunek słojów drzew, co pozwoliło im ustalić datę wybuchu wulkanu Eldgjá. Jak się okazuje, erupcja z X wieku miała zaskakujące konsekwencje dla mieszkańców wyspy.

Różne czynniki przesądziły o tym, że homo sapiens wyparli neandertalczyków (fot. UNiesert, lic. CCA-SA 3.0 U)

news | 17.03.2018 | Autor:

Artefakty z Kenii dowodzą, że najwcześniejsi homo sapiens wykazywali nadzwyczajne zaawansowanie

Antropolodzy przebadali znalezione w południowej Kenii artefakty sprzed 320 000 lat. Wśród przedmiotów równie starych, jak najstarsze pozostałości homo sapiens w Afryce, naukowcy znaleźli takie, które jak twierdzą, wskazują na nadzwyczajne zaawansowanie ówczesnego człowieka.

Jedna z jaskiń w okolicach Mossel Bay

news | 15.03.2018 | Autor:

Nasi przodkowie przetrwali największy wybuch wulkanu w historii człowieka – i to w całkiem niezłej formie

Na południowym wybrzeżu Afryki Przylądkowej odnaleziono niezwykły dowód ludzkiej wytrzymałości. Nasi przodkowie przetrwali pomimo najstraszniejszego wybuchu wulkanu w ciągu ostatnich 2 milionów lat.

Czaszka z VI wieku, kultura alemańska

news | 14.03.2018 | Autor:

Skąd w Bawarii wzięły się charakterystyczne dla Hunów zdeformowane czaszki? Naukowcy z Danii mają odpowiedź

Naukowcy z Danii twierdzą, że rozwiązali ciekawą zagadkę archeologiczną. W opublikowanym właśnie artykule wyjaśniają, skąd w Południowych Niemczech wzięły się dziwnie wydłużone czaszki kobiece. I ma to związek z najazdami Hunów. 

Mumia jednego z najsłynniejszych egipskich władców - Ramzesa II (zdjęcie poglądowe, fot. Wolfman12405, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 02.03.2018 | Autor:

W Egipcie znaleziono najstarsze figuralne tatuaże

Najstarsze na świecie tatuaże symboliczne naukowcy odkryli na ramionach dwóch egipskich mumii. Przebadano szczątki kobiety i mężczyzny, a archeolodzy uznają, że rysunki na skórze miały różne znaczenie u obu płci.

Stanowisko archeologiczne w Ghazali w Sudanie (fot. M. Bogacki, materiały prasowe CAŚ UW)

news | 28.02.2018 | Autor:

W Sudanie właśnie otwarto Polski Ośrodek Archeologiczny. Dopytujemy u źródła czy wykopaliska w tym regionie są bezpieczne

Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW jest jedną z najprężniej działających archeologicznych jednostek badawczych w Polsce. W Sudanie właśnie otworzyło swoją drugą po kairskiej stację badawczą. Zastępczyni dyrektora CAŚ UW Iwona Zych tłumaczy nam jakie będą jej zadania oraz jak...

Screen ukazujący stan "Łączki" w 2014 roku (fot. laczka.ipn.gov.pl)

news | 27.02.2018 | Autor:

IPN chwali się wirtualną „Mapą Miejsc Pamięci Narodowej”. Fatalna realizacja ciekawego pomysłu

26 lutego w Centrum Edukacyjnym IPN im. Janusza Kurtyki odbyła się konferencja prezentująca wirtualny projekt prowadzony przez Instytut. Jest to aplikacja multimedialna „Mapa Miejsc Pamięci Narodowej”. Pomysł wydaje się interesujący, jednak realizacja pozostawia wiele do życzenia.

Zniszczenia doknane w Mosulu przez bojowników ISIS, meczet Al Nouri (fot. Tasnim News, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 23.02.2018 | Autor:

Archeolodzy pracują nad zabytkami zniszczonymi przez ISIS. Szefowa Brytyjskiego Instytutu Badań nad Irakiem komentuje: „Fantastyczne znalezisko!”

Bojownicy Państwa Islamskiego zasłynęli nie tylko brutalnością i fanatyzmem, ale też niezwykłą konsekwencją w niszczeniu unikatowych zabytków. Teraz archeolodzy intensywnie pracują w miejscach, z których ISIS zostało wyparte. Właśnie znaleźli inskrypcje potwierdzające istnienie biblijnego króla.