Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Archeologia

Mali górnicy w kopalni węgla w 1908 roku (fot. Lewis Wickes Hine, lic. domena publiczna)

news | 20.09.2018 | Autor:

Dzieci zmuszano do niemal niewolniczej pracy już u zarania dziejów? Naukowcy poszukują śladów

W dzisiejszych czasach zmuszanie dzieci do ciężkiej pracy uznawane jest za przejaw skrajnego wyzysku i zakazane prawem w większości krajów. Archeolodzy prześledzą, jak wyglądała rzeczywistość małych robotników, m.in. kilkuletnich górników, tysiące lat temu.

Jehu, król północnego królestwa Izraela składający hołd Salmanasarowi III (fot. Steven G. Johnson, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 19.09.2018 | Autor:

Odkopano ślady oblężenia sprzed prawie trzech tysięcy lat. Czy to pozostałości po najeździe asyryjskiego władcy, który walczył z biblijnym Achabem?

Tureccy archeolodzy nie ustają w wysiłkach, by pokazać jak najpełniejszy obraz historii ich regionu. Tym razem natrafili na mury obronne, które noszą ślady brutalnej walki. Badacze przypuszczają, że mogą one pochodzić z czasów asyryjskiego najazdu.

Znalezisko z Hjarnø (fot. VejleMuseernes)

news | 18.09.2018 | Autor:

Ofiara w celu powstrzymania końca świata czy efekty wyprawy łupieżczej? Poszukiwaczka z Danii znalazła skarb

Terese Refsgaard w 2017 roku wybrała się ze swoim wykrywaczem metalu na poszukiwania na niewielkiej wyspie Hjarnø w Danii. Poszczęściło jej się: znalazła złoty skarb. Teraz w miejscu jej odkrycia przeprowadzono profesjonalne wykopaliska. Znaleziono m.in. tajemnicze zdobienia.

Ruiny Chichen Itza (fot. jarmoluk, lic. CC0)

news | 13.09.2018 | Autor:

Majowie złożyli w ofierze ogromną pumę i udomawiali wielkie koty? Nowe ustalenia naukowców

Pracujący w Hondurasie naukowcy badają majański grób w mieście Copán. Pochówek zawiera szkielet kobiety ze skrzyżowanymi nogami oraz kości dużych zwierząt, w tym kompletny szkielet pumy. Archeolodzy wysnuli w związku z tym zaskakującą teorię.

Longobard (fot. domena publiczna)

news | 12.09.2018 | Autor:

Tajemnica tkwi w kościach. Naukowcy rozpracowali rolę rodzinnych powiązań w społecznościach Longobardów?

Wywodzący się ze Skandynawii Longobardowie dotarli na południe Europy i przez dwieście lat rządzili północną Italią. Naukowcy analizując ich geny doszli do interesujących wniosków, między innymi na temat roli więzów krwi w ich społecznościach we wczesnym średniowieczu.

Znaleziony "garniec złota "(fot. Italian Ministry of Cultural Heritage and Activities)

news | 11.09.2018 | Autor:

Znaleziono najprawdziwszy garniec złota, choć wcale nie leżał na końcu tęczy

Zwykle w opowieściach o znalezieniu garnca złota występują pochodzący z mitologii irlandzkiej leprechaun i tęcza. Tym razem sprawę załatwiła ekipa budowlańców we Włoszech. O swoim odkryciu zawiadomili władze.

Klonowanie (fot. Bob Walker, lic. CCA SA 2.5 G)

news | 09.09.2018 | Autor:

Idea rodem z Jurrasic Parku się ziści? W Rosji naukowcy pracują nad ożywieniem gatunków z czasów epoki lodowcowej

Niedawno naukowcy odnaleźli naturalnie zmumifikowane zwierzę sprzed 40 000 lat. Teraz szukają w jego organizmie żywej komórki, która mogłaby posłużyć do sklonowania go.  Czy mamy się czego obawiać?

Co jeszcze mogą skrywać jaskinie pozostaje kwestią otwartą. Ałtaj jest masywem górskim, który rozciąga się w Azji Środkowej na ponad 2000 km.

news | 27.08.2018 | Autor:

Co skrywają syberyjskie jaskinie? Najnowsze odkrycie naukowców w poszukiwaniu DNA naszych praprzodków.

W procesie ewolucyjnym człowieka denisowianie pojawili się mniej więcej w tym samym czasie, co neandertalczyk. Czy coś ich łączyło? Jak się okazuje bardzo wiele. Najnowsze badania paleogenetyków poświadczają, że oba gatunki praczłowieka się krzyżowały. Pytanie na ile mocna...

Jezioro Turkana w Kenii (fot. NASA)

news | 22.08.2018 | Autor:

Niezwykła konstrukcja, której nie zrozumieliby faraonowie. W Kenii znaleziono jedyne w swoim rodzaju monumentalne cmentarzysko

Słynne piramidy, grobowce czy mauzolea charakteryzuje jeden wspólny mianownik – chowano w nich tylko członków najbogatszych elit. Tymczasem w Kenii 5000 lat temu powstał monumentalny cmentarz, na którym pochowano setki osób bez różnicowania ze względu na płeć, wiek...

Filary znalezione w w grobowcu Ptahmesa (fot. AlexanderVanLoon, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 21.08.2018 | Autor:

Znaleziono najstarszy kawałek sera, który zawiera przy okazji chorobotwórcze bakterie

Niedawno o wykopaliskach w Egipcie zrobiło się głośno, gdy ludzie zaczęli się domagać możliwości popijania wody spod trzech odkrytych mumii. Teraz znaleziono coś, co w gruncie rzeczy można uznać za pokarm, choć jedzenie go odradzamy. Zawiera bakterie powodujące...

Ruiny świątyni z pozostałościami ambony w Perperikonie (fot. Anton Lefterov, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 18.08.2018 | Autor:

Bułgarski Indiana Jones odkrywa kolejne niezwykłości. Tym razem natrafił na wczesnochrześcijańską rezydencję biskupią

Archeolog, który odkrył wyciosane w skałach starożytne miasto w górach Bułgarii znów ma szczęście. Właśnie w Rodopach natrafił na wczesnochrześcijańską rezydencję biskupa, a w niej na przepiękny krzyż.

Papirus, zdjęcie poglądowe (fot. domena publiczna)

news | 16.08.2018 | Autor:

Starożytne testy ciążowe i traktat o nerkach. Nowe spojrzenie na medycynę w starożytnym Egipcie? Dzięki tym papirusom to możliwe

Uniwersytet w Kopenhadze posiada interesującą kolekcję papirusów, która w dużej części nadal nie została opublikowana. Zawierają one teksty między innymi o medycynie, botanice, czy astrologii. Naukowcy wreszcie zaczęli je przekładać, ujawniając, że starożytni Egipcjanie wiedzieli więcej niż przypuszczaliśmy.

Przykłady artefaktów odzyskanych przez Irak w 2008 r (fot. domena publiczna)

news | 15.08.2018 | Autor:

Zrabowane po upadku Saddama Husajna skarby wracają do Iraku

Po upadku Saddama Husajna przez pewien czas w Iraku panował chaos. Wykorzystywali to na ogromną skalę złodzieje, którzy nie oszczędzali także muzeów. Z irackich placówek zrabowano wówczas bezcenne skarby. Właśnie odzyskano kilka artefaktów.

Mauzoleum Neiko, przekształcone w bizantyjski kościół (fot. Thanos Kartsoglou, Greckie Ministerstwo Kultury)

news | 28.07.2018 | Autor:

Rabusie nie dobrali się do niego przez 1800 lat. Jakie skarby spoczywają w grobowcu greckiej szlachcianki?

W trakcie wykopalisk prowadzonych na greckiej wyspie Sikinos będącej częścią Cyklad, natrafiono na rzadkie znalezisko. Odkryto grób szlachcianki wypełniony skarbami, który przez blisko dwa tysiąclecia ukryty był przed zakusami rabusiów.

Odkryte w Templo Mayor szczątki (fot. Mirsa Islands, Proyecto Templo Mayor, INAH)

news | 27.07.2018 | Autor:

Chłopiec złożony w ofierze azteckiemu bogu wojny. Jego ciało umieszczono w dziwnej jamie

Badacze z meksykańskiego Narodowego Instytutu Antropologii i Archeologii (INAH) prowadzili poszukiwania wokół Templo Mayor, największej budowli sakralnej Azteków. Takich rezultatów się nie spodziewali.

Wykopaliska w Aleksandrii (fot. egipskie Ministerstwo ds. Starożytności)

news | 22.07.2018 | Autor:

Tajemniczy czarny sarkofag i ostrzeżenie o klątwie. Brzmi jak fragment opowieści z hollywoodzkiego filmu? To najnowsze znalezisko w Aleksandrii

Egipscy archeolodzy znaleźli w Aleksandrii tajemniczy trzydziestotonowy czarny sarkofag. Zabytek pochodzi z czasów ptolemejskich, a niektórzy świadkowie podejrzewali, że może kryć królewski pochówek. Mimo wypisanej na sarkofagu groźby straszliwej klątwy, archeolodzy go otworzyli.

Rodzina carska (fot. domena publiczna)

news | 20.07.2018 | Autor:

Testy DNA ucinają historię Anastazji Romanowej. Zidentyfikowano ciała wszystkich członków carskiej rodziny

Szczątki Anastazji Romanowej, córki ostatniego cara Rosji, która rzekomo ocalała z egzekucji rodziny Mikołaja II, zostały zidentyfikowane. Koniec ze spekulacjami – dziewczynka zginęła razem z najbliższymi. Nowe testy DNA to potwierdzają.

Prace konserwatorskie prowadzone na papirusie Galena (fot. Uniwersytet w Bazylei)

news | 18.07.2018 | Autor:

Galen nie wierzył w wędrującą macicę jako powód histerii u kobiet. Jak pokazuje nowe odkrycie, uważał, że za zaburzeniami stoi brak seksu

Naukowcy odszyfrowali właśnie starożytny papirus zawierający teorię Galena na temat tego, skąd bierze się kobieca histeria. Jak się okazuje, medyk powątpiewał w popularny pogląd, że jej źródłem jest wędrująca macica. Zamiast tego winił… brak seksu.

Wypiek podpłomyków (fot. Radosław drożdżewski Zwiadowca21, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 17.07.2018 | Autor:

Chcesz upiec neolityczny chleb? Dzięki znalezisku z Czarnej Pustyni w Jordanii wiemy jak zrobić najstarszy chleb na świecie

Naukowcom pracującym w Jordanii udało się znaleźć chleb sprzed 14 500 lat. To odkrycie stanowi najstarszy dowód na to, że ludzie w tamtej epoce gotowali. Dzięki wnikliwej analizie wiemy nawet, jak smakował.

Grecka moneta, zdjęcie poglądowe (fot. PHGCOM, lic. GNU FDL)

news | 16.07.2018 | Autor:

Właśnie zlikwidowano międzynarodową siatkę handlarzy artefaktów i fałszerzy

Siatka handlarzy dzieł sztuki, która przemycała skradzione skarby do kolekcjonerów i domów aukcyjnych w Europie wreszcie została złapana. Na chwilę obecną szacuje się, że sprzedali łącznie około 250 000 tysięcy obiektów, wartych dziesiątki milionów euro.

Wal biskajski (fot. domena publiczna)

news | 12.07.2018 | Autor:

Pliniusz Starszy nie zmyślał. W Morzu Śródziemnym w czasach rzymskich pływały wieloryby i rodziły tam młode

Do tej pory relacja Pliniusza Starszego dotycząca obecności wielorybów w Morzu Śródziemnym w okolicy Gibraltaru uważana była za mało wiarygodną. Tymczasem najnowsze badania archeologiczne pokazują, że kronikarz nie zmyślał, a Rzymianie być może parali się wielorybnictwem.

Gruzja, Tbilisi (fot. domena publiczna)

news | 11.07.2018 | Autor:

Do Polski właśnie trafiły materiały, które mogą pomóc w odnalezieniu grobów ofiar represji stalinowskich. Wszystko dzięki Gruzinom

Dzięki polsko-gruzińskiej współpracy do Instytutu Pamięci Narodowej właśnie trafiły cenne dokumenty. Dzięki nim pojawiła się szansa na odnalezienie kolejnych szczątków ofiar zamordowanych na terenie Gruzji.

Wampir (fot. domena publiczna)

news | 05.07.2018 | Autor:

Czy zachodniopomorski pochówek antywampiryczny to tak naprawdę kości kobiety, która padła ofiarą procesu o czary?

W 2014 roku naukowcy odnaleźli w Kamieniu Pomorskim kości człowieka. Szkielet był niekompletny oraz nosił ślady praktyk magicznych. Po pierwszych analizach uznano, że jest to pochówek antywampiryczny, jednak najnowsze badania pokazują, że sprawa jest znacznie bardziej skomplikowana.

Jan Matejko, Kochanowski nad zwłokami Urszulki (fot. domena publiczna)

news | 04.07.2018 | Autor:

Czy archeologom rzeczywiście udało się właśnie znaleźć grób Urszulki Kochanowskiej?

Jednym z najpiękniejszych przykładów polskiej poezji są treny autorstwa Jana Kochanowskiego, które napisał on po śmierci swojej ukochanej córki Urszuli. Do tej pory nie wiadomo było, gdzie unieśmiertelniona dzięki wierszom ojca dziewczynka spoczywa. Być może właśnie odkryto jej...

Park Witosa w Bydgoszczy (fot. Pit1233, lic. CC0)

news | 04.07.2018 | Autor:

Plac zabaw na 80 tysiącach szkieletów? Bydgoszcz ma nie lada problem z parkiem na terenie dawnego cmentarza

Miasto Bydgoszcz walczy o to, by stać się jak najpiękniejszym i najatrakcyjniejszym dla swoich mieszkańców. Jednym ze sposobów jest między innymi rewitalizacja terenów zielonych. Niestety z Parkiem Ludowym im. Wincentego Witosa jest zasadniczy problem – spoczywają pod nim...