Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Historia Włoch

Karl Bryullov, Ostatni dzień Pompejów (fot. domena publiczna)

news | 18.10.2018 | Autor:

Czy przyjdzie nam wyrzucić podręczniki do historii? Wygląda na to, że Pompeje zostały zniszczone później niż sądzono!

Wybuch Wezuwiusza w 79. roku naszej ery to jedno z tych wydarzeń, które ukształtowały świat starożytny. Eksplozja wulkanu zmiotła z powierzchni ziemi dwa miasta, a jej następstwa wpłynęły na życie tysięcy ludzi. Sensacyjne znalezisko pokazuje jednak, że… naukowcy...

news | 15.10.2018 | Autor:

Dziecko-wampir i niemowlęta pochowane obok kruczych szponów i kości ropuch? We Włoszech odkryto dziwaczny cmentarz

Na starożytnym cmentarzu w miejscowości Lugnano we Włoszech archeolodzy natrafili na niezwykłe pochówki, wśród których znajdował się antywampiryczny grób dziecka z V wieku naszej ery. Dlaczego uznano malca za zagrożenie?

Katon Starszy, tu przedstawiony na renesansowym portrecie Pietro Perugino, żył w latach 234-149 p.n.e.

artykuł | 02.10.2018 | Autor:

„A poza tym uważam, że Kartaginę należy zniszczyć”. Dlaczego Katon tak upierał się przy tym twierdzeniu?

Marek Porcjusz Katon nie bez powodu otrzymał przydomek Cenzor. Całe życie bezwzględnie krytykował to, co mu się nie podobało. Nieważne, czy chodziło o nadmierny wpływ greckiej kultury, o konkretne osoby czy… o miasto. Kiedy więc skierował się przeciwko...

W filmie "Spartakus" z 1960 roku w rolę pogromcy powstania niewolników wcielił się aktor Laurence Olivier.

artykuł | 15.09.2018 | Autor:

Kim był człowiek, który zdławił powstanie Spartakusa?

Był jednym z najbogatszych ludzi w dziejach. Zarabianie pieniędzy umiejętnie łączył z zaangażowaniem w politykę. I w żadnej z tych dziedzin nie przebierał w środkach, co udowodnił, tłumiąc największe w historii starożytnego Rzymu powstanie niewolników. Na ochotnika.

Longobard (fot. domena publiczna)

news | 12.09.2018 | Autor:

Tajemnica tkwi w kościach. Naukowcy rozpracowali rolę rodzinnych powiązań w społecznościach Longobardów?

Wywodzący się ze Skandynawii Longobardowie dotarli na południe Europy i przez dwieście lat rządzili północną Italią. Naukowcy analizując ich geny doszli do interesujących wniosków, między innymi na temat roli więzów krwi w ich społecznościach we wczesnym średniowieczu.

Znaleziony "garniec złota "(fot. Italian Ministry of Cultural Heritage and Activities)

news | 11.09.2018 | Autor:

Znaleziono najprawdziwszy garniec złota, choć wcale nie leżał na końcu tęczy

Zwykle w opowieściach o znalezieniu garnca złota występują pochodzący z mitologii irlandzkiej leprechaun i tęcza. Tym razem sprawę załatwiła ekipa budowlańców we Włoszech. O swoim odkryciu zawiadomili władze.

Magdalena Niedźwiecka opowiada nam, co zafascynowało ją w Bonie.

wywiad | 05.09.2018 | Autorzy: i

„Z Boną nie bałabym się nawet życia na bezludnej wyspie”. Magdalena Niedźwiedzka opowiada o pisaniu powieści biograficznej poświęconej wybitnej polskiej królowej

Bony Sforzy nie trzeba nikomu przedstawiać. Jej postać od wieków dostarcza inspiracji badaczom i artystom. Najnowsza, beletryzowana biografia żony Zygmunta Starego wyszła spod pióra Magdaleny Niedźwiedzkiej.

Papieżyca Joanna (fot. domena publiczna)

news | 04.09.2018 | Autor:

Papieżyca Joanna istniała naprawdę? Naukowiec z Zurychu przedstawia nowe argumenty

Przez wieki naukowcy spierali się, czy postać Joanny z Moguncji, która została papieżem, jest czysto legendarna, czy też może ta szalona historia wydarzyła się naprawdę. Naukowiec z Zurychu w swojej najnowszej książce przedstawia nowe argumenty.

Nie wszyscy gladiatorzy walczyli o wolność. Niektórych pociągała sława, a jeszcze innych - pieniądze.

artykuł | 28.08.2018 | Autor:

Najlepiej zarabiający gladiatorzy. Jakich fortun się dorobili?

Luksusowe rezydencje. Sowite nagrody od sponsorów. Gladiatorzy na arenie walczyli nie tylko o wolność, ale także o… grube pieniądze. Czy możemy wskazać tych, którzy zarobili najwięcej?

Witeliusz (fot. Jastrow, lic. CC BY 2.5)

news | 14.08.2018 | Autor:

Czy rzymskich cesarzy mordowano dlatego, że wybuchały wulkany? Nowe analizy udowadniają, że to możliwe

Zasiadanie na rzymskim tronie było jednym z najniebezpieczniejszych zajęć w czasach starożytnych. Dla przykładu, w latach 235-285 zabito aż 14 z 26 imperatorów! Profesor ekonomii z Ontario twierdzi, że wie, dlaczego.

Prace konserwatorskie prowadzone na papirusie Galena (fot. Uniwersytet w Bazylei)

news | 18.07.2018 | Autor:

Galen nie wierzył w wędrującą macicę jako powód histerii u kobiet. Jak pokazuje nowe odkrycie, uważał, że za zaburzeniami stoi brak seksu

Naukowcy odszyfrowali właśnie starożytny papirus zawierający teorię Galena na temat tego, skąd bierze się kobieca histeria. Jak się okazuje, medyk powątpiewał w popularny pogląd, że jej źródłem jest wędrująca macica. Zamiast tego winił… brak seksu.

Wal biskajski (fot. domena publiczna)

news | 12.07.2018 | Autor:

Pliniusz Starszy nie zmyślał. W Morzu Śródziemnym w czasach rzymskich pływały wieloryby i rodziły tam młode

Do tej pory relacja Pliniusza Starszego dotycząca obecności wielorybów w Morzu Śródziemnym w okolicy Gibraltaru uważana była za mało wiarygodną. Tymczasem najnowsze badania archeologiczne pokazują, że kronikarz nie zmyślał, a Rzymianie być może parali się wielorybnictwem.

recenzja | 22.06.2018 | Autor:

Prowokatorka, celebrytka czy kobieta wyzwolona? („Gattora. Życie Leonor Fini” Dorota Hartwich)

Dla jednych kobieta wyzwolona. Dla innych prawdziwy demon. Nikt jednak nie przeczył jej niezwykłej piękności, która inspirowała artystów. Opowieść o Leonor Fini to historia życia, które przepełnione artyzmem, samo stało się dziełem sztuki.

Spartakus stanął na czele największego w starożytnym świecie powstania niewolników.

miniatura | 17.06.2018 | Autor:

Dziedzictwo Spartakusa. Norman Davies wyjaśnia dlaczego niewolnictwo przetrwało w Europie całe tysiąclecia

Sto tysięcy gotowych na wszystko buntowników. Sześćdziesiąt tysięcy jeńców sprzedanych w niewolę tylko po jednej bitwie. Czy Starożytny Rzym mógłby istnieć bez niewolnictwa? Czy mogła bez niego funkcjonować Europa przez kolejne dwa tysiące lat?

Oliwa z oliwek (fot. stevepb, lic. CC0)

news | 04.06.2018 | Autor:

Dzięki badaniom archeologicznym wreszcie wiemy, kiedy we Włoszech zaczęto używać oliwy z oliwek

Włoscy naukowcy przeanalizowali ślady biologiczne, jakie pozostały na naczyniu, które w czasach starożytnych zawierało oliwę z oliwek. Dzięki ich badaniom wiemy wreszcie, kiedy we Włoszech zaczęto używać tego szlachetnego tłuszczu.

Szkielet z Pompejów przygnieciony ogromnym głazem. (Fot. screen materiału przygotowanego przez theguardian.com)

news | 30.05.2018 | Autor:

Odkryto szkielet prawdopodobnie najbardziej pechowego pompejańczyka

Na terenie Pompejów stale prowadzone są prace archeologiczne. Tym razem naukowcy w jeszcze nieprzebadanym miejscu natrafili na szkielet człowieka, który był prawdopodobnie największym pechowcem w zniszczonym przez Wezuwiusza mieście.

Pompeje (fot. Kim Traynor, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 19.05.2018 | Autor:

Prawie dwa tysiące lat po erupcji Pompeje odsłoniły kolejny skarb

Choć od erupcji Wezuwiusza i zasypania Pompejów w 79 roku n.e. minęły już prawie dwa tysiąclecia, ciągle prowadzone są tam wykopaliska. Właśnie odsłonięty został zaułek z okazałymi domami, w większości nietkniętymi, mimo upływu czasu.

"Pollice Verso". Obraz Jeana-Léona Gérôme z 1872 roku

artykuł | 17.02.2018 | Autor:

Ulubione rozrywki starożytnych Rzymian

„Ludzie, którzy podbili świat”, pisał Juvenalis, „chcą dziś tylko dwóch rzeczy: chleba i igrzysk”. „Sztuka konwersacji zginęła!”, wołał Seneka. „Czy dziś już nikt nie potrafi mówić o niczym, poza wyścigami rydwanów?”

Zulusi prowadzący samochód w 1903 roku (fot. domena publiczna)

miniatura | 21.01.2018 | Autor:

Kto wynalazł samochód? Norman Davies przypomina początki motoryzacji

W 1885 roku Carl Benz z Mannheim (1844-1929) skonstruował trójkołowy pojazd mechaniczny napędzany benzyną, czyli Motorwagen. Często nazywa się go „pierwszym samochodem”, ale w gruncie rzeczy był to jedynie kamień milowy znaczący połowę dwustuletniego okresu dziejów samochodu.

Katakumby (fot. Friedhelm Dröge , lic. CC BY-SA 3.0)

miniatura | 19.12.2017 | Autor:

Dlaczego pierwsi chrześcijanie chowali swoich zmarłych w katakumbach?

Gąszcz tuneli wykopanych na pięciu lub sześciu poziomach, łączących labirynt komnat. Czym były katakumby? Dlaczego to w nich grzebano zmarłych? Kiedy zarzucono ten obyczaj? I czy tylko chrześcijanie mieli swoje katakumby?

Szkic "Monny Vanny" z Muzeum Conde.

news | 01.10.2017 | Autor:

Naukowcy z Luwru twierdzą, że da Vinci planował namalować Monę Lisę nagą

Obraz delikatnie uśmiechającej się Mony Lisy do dziś skrywa mnóstwo sekretów. Naukowcom z Luwru udało się rozwikłać kolejną tajemnicę. Wiele wskazuje na to, że pierwotnie Leonardo da Vinci planował namalowanie swej Giocondy z odsłoniętymi piersiami i nawet przygotował...

Pomnik Ines Donati, jednej z młodych dziewczyn walczących o faszyzm we Włoszech.

artykuł | 29.09.2017 | Autor:

Czy to kobiety są odpowiedzialne za włoski faszyzm?

Duce słynął z przerysowanych, teatralnych gestów i niespożytej energii. W zdobyciu nieograniczonej władzy pomogły mu trzy wyjątkowe kobiety. Feministki i socjalistki nie tylko rywalizowały o względy Mussoliniego, ale i aktywnie przyczyniły się do popularyzacji faszystowskiej ideologii.

news | 27.08.2017 | Autor:

Wino we Włoszech produkowano znacznie wcześniej, niż dotychczas sądziliśmy

Kawałek glinianej beczułki doprowadził do niezwykłego odkrycia. Już ok. 4500 lat temu na Sycylii produkowano wino! Dotychczas sądzono, że uprawa winorośli we Włoszech zaczęła się tysiąclecie później. Znalezisko stawia w nowym świetle dietę ówczesnych mieszkańców wyspy.

Alegoria Przyjaźni, niedawno "odkryte" dzieło Rafaela Santi znajdowała się cały czas w Sali Konstantyna.

news | 15.07.2017 | Autor:

Dwa nowe freski Rafaela Santi odnalezione! Cały czas były… przed naszymi oczami

W XVI wieku papież Juliusz II zamówił u Rafaela ozdobienie malowidłami ścian Sali Konstantyna. Komnata nosi swoją nazwę na cześć pierwszego rzymskiego władcy, który przyjął chrzest i pozwolił chrześcijanom praktykować swoją religię. Niestety słynny artysta zmarł w 1520...

Cyceron, polityk, wybitny mówca i filozof prawa.

opinia | 12.07.2017 | Autor:

Czy prawo rzymskie naprawdę jest fundamentem naszej cywilizacji?

Rozpoczynając wykłady z prawa rzymskiego, zastanawiam się, jak rzeczowo uargumentować konieczność poznania tej dziedziny. Łatwo przecież usłyszeć szepty studentów na pierwszych zajęciach: „Po co my to w ogóle robimy?”.