Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Historia powszechna

Choć zmarł w wieku zaledwie 35 lat, Wolfgang Amadeusz Mozart zdążył zapisać się w historii jako jeden z najgenialniejszych muzyków wszech czasów.

artykuł | 20.05.2019 | Autor:

Czy ten genialny kompozytor padł ofiarą morderstwa?

Gdy Mozart w wieku zaledwie 35 lat nagle zmarł, plotkowano, że ktoś pomógł mu pożegnać się ze światem. Głównym podejrzanym stał się jego muzyczny rywal, Antonio Salieri. W tej historii było jednak dużo nieścisłości. Co tak naprawdę zabiło...

Tajemnicza kamienna urna w Laosie (fot. Oliver Spalt, lic. CC BY-SA 2.5)

news | 20.05.2019 | Autor:

Odkryto właśnie sto „pucharów pijanych gigantów”, czyli skalnych słojów, w których grzebano trupy. Archeolodzy nie umieją wyjaśnić ich zagadki

Badacze od lat zastanawiają się, do czego służyły znalezione w Laosie ogromne urny lub amfory. Zagadkę pogłębiło właśnie odkrycie kolejnych 137 kamiennych dzbanów. Czy – jak głosi miejscowa legenda – w rzeczywistości są to puchary gigantów, którymi opijali wielkie...

Dlaczego Mossad nie schwytał Josefa Mengelego?

artykuł | 19.05.2019 | Autor:

Wielka porażka Mossadu. Dlaczego izraelskim agentom nie udało się schwytać Josefa Mengelego?

W latach 60. agenci Mossadu odnaleźli w Ameryce Południowej jednego z najgorszych hitlerowskich zbrodniarzy: Josefa Mengele, Anioła Śmierci z Auschwitz. Pozostało tylko opracować plan jego porwania i wywiezienia do Izraela. Niestety, szefostwo agencji podjęło zupełnie inną decyzję…

Zima na przełomie 1783 i 1784 roku była wyjątkowo mroźna. Za obniżenie temperatur odpowiadała trwająca od czerwca erupcja wulkanu Laki.

news | 19.05.2019 | Autor:

Zamiast gorącego lata, zima stulecia? Naukowcy wyjaśniają anomalie pogodowe w XVIII-wiecznej Europie

Potężna erupcja islandzkiego wulkanu, do której doszło na przełomie 1783 i 1784 roku wcale nie spowodowała, jak dotąd zakładano, ekstremalnej fali upałów w Europie. Wręcz przeciwnie, przyniosła nad Stary Kontynent niezwykle mroźną zimę – co postulował już w...

W starożytnej Grecji Nemezis była boginią zemsty. Skąd więc poświęcony jej ołtarz znalazł się w teatrze?

news | 19.05.2019 | Autor:

Świątynia bogini zemsty w starożytnym teatrze. „To nie przypadek” – tłumaczą archeolodzy

Pod ruinami teatru w Mitylenie na greckiej wyspie Lesbos badacze natrafili na ślady świątyni Nemesis z I wieku naszej ery. Wybór tego akurat bóstwa, będącego uosobieniem gniewu bogów, na „patronkę” przybytku kultury może wydawać się nietypowy. Archeolodzy twierdzą...

Pomnik masakry Glencoe (fot. im Traynor, lic. CC BY SA-3.0)

news | 17.05.2019 | Autor:

Archeolodzy przebadają miejsce masakry, która zainspirowała „krwawe gody” z „Gry o tron”

Najsłynniejszy cykl powieściowy Georga RR Martina, który został zekranizowany przez HBO, pełnymi garściami czerpie z prawdziwych zdarzeń z przeszłości. Także słynna masakra w trakcie wesela została zainspirowana historią. Archeolodzy planują przebadać miejsce oryginalnej rzezi.

Manuskrypt Wojnicza (fot.domena publiczna)

news | 16.05.2019 | Autor:

Brytyjski naukowiec ogłasza, że rozszyfrował tajemniczy manuskrypt Wojnicza. Ekspertka twierdzi: pokrętna logika

W najnowszym numerze czasopisma naukowego poświęconego językom romańskim opublikowano artykuł naukowca, który twierdzi, że złamał tajemnicę manuskryptu Wojnicza. Specjalistka od średniowiecznych woluminów masakruje jego teorię.

Machu Picchu (fot. Diego Delso, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 14.05.2019 | Autor:

Czy Peru zamknie Machu Picchu dla turystów?

Machu Picchu to najlepiej zachowane inkaskie miasto. Jest jedną z największych atrakcji turystycznych Ameryki Południowej. 7 lipca 2007 roku obiekt ogłoszony został jednym z nowych siedmiu cudów świata. Czy teraz zostanie zamknięty dla zwiedzających?

Jedną z tortur jakie czekały na templariuszy było wahadło.

artykuł | 13.05.2019 | Autor:

Jak przesłuchiwano templariuszy i do czego się przyznali?

Wyrok na zakon templariuszy zapadł chyba na długo przedtem, zanim jeszcze doszło do pierwszych aresztowań. Prowadzący przesłuchania inkwizytorzy nie pragnęli prawdy, a jedynie potwierdzenia z góry znanych przewinień. Jak osiągnęli swój cel? I czy naprawdę każdego udało im...

Partenon w 1978 roku (fot. Steve Swayne, lic. CC BY 2.0)

news | 13.05.2019 | Autor:

Czy Grecy zrekonstruują Partenon? Wiele na to wskazuje

Grecki Partenon, to świątynia Ateny na Akropolu. Jej budowę nadzorował sam Fidiasz, a na całym świecie znana jest jako jedna z najważniejszych budowli starożytności. Wygląda na to, że Grecy mają zamiar ją odbudować.

W rozmowie z synem Josef Mengele twierdził, że uratował życie tysiącom więźniów.

miniatura | 12.05.2019 | Autor:

„Ocaliłem życie kilku tysiącom więźniów”. Tak Josef Mengele tłumaczył się swojemu synowi

Josef Mengele dopuścił się mrożących krew w żyłach zbrodni na więźniach obozu Auschwitz-Birkenau. Za nieludzkie eksperymenty nigdy jednak nie spotkała go kara. Co więcej, sam Anioł Śmierci nawet kilkadziesiąt lat po wojnie w ogóle nie poczuwał się do...

Zdaniem kanadyjskiej badaczki pieszczotliwy gest na steli ma świadczyć o tym, że Egiptem w pewnym momencie rządziły jako faraonowie dwie kobiety.

news | 12.05.2019 | Autor:

Kim była tajemnicza kobieta faraon? Kontrowersyjna teza kanadyjskiej badaczki podzieliła egiptologów

Zanim w 1333 roku p.n.e. faraonem został Tutanchamon, Egiptem rządziła tajemnicza królowa. Archeolodzy wiedzą, jak się nazywała – Anchcheperure Neferneferuaton, jednak nie zdołali ustalić tożsamości władczyni. Niedawno pojawiła się nowa hipoteza, która wywraca do góry nogami dotychczasowe założenia....

Obecnie historię Merricka znamy głównie dzięki filmowi Lyncha „Człowiek Słoń” z 1980 roku.

news | 11.05.2019 | Autor:

Po niemal 130 latach odnaleziono grób Człowieka Słonia. Na tym samym cmentarzu, na którym pochowano ofiary Kuby Rozpruwacza

Joseph Merrick, nazywany Człowiekiem Słoniem, za życia budził olbrzymie zainteresowanie jako „wybryk natury” i był główną „atrakcją” wiktoriańskich „pokazów dziwadeł”. Po śmierci spoczął jednak w nieoznakowanym grobie. Teraz, po 130 latach, jego biografka twierdzi, że odnalazła miejsce jego...

Czy przebywanie na plażach może stać się wkrótce niebezpieczne?

news | 08.05.2019 | Autor:

Czy czeka nas katastrofa na niespotykaną skalę? Cmentarzyska broni z czasów pierwszej i drugiej wojny światowej zaczynają przeciekać

Po zakończeniu dwóch największych konfliktów wojennych pozostałej po nich broni należało się w jakiś sposób pozbyć. Zadecydowano, że najlepiej w metalowych kontenerach zatopić ją na dnie mórz i oceanów. Minęło blisko sto lat i pojawił się nie lada...

news | 07.05.2019 | Autor:

Czym odurzali się szamani? Właśnie odkryto niezwykły zestaw halucynogennych roślin

W południowo-zachodniej Boliwii archeolodzy natrafili na kamienne schronienie z czasów prekolumbijskich. Na miejscu znaleźli niewielki skórzany woreczek wypełniony substancjami psychoaktywnymi. Czym odurzali się mieszkańcy Ameryki Południowej przed przybyciem Kolumba?

Tysiące Ukraińców trafiło do obozu koncentracyjnego Talerhof. Na zdjęciu egzekucje przeprowadzona przez austriackich strażników.

miniatura | 06.05.2019 | Autor:

Ten naród w czasie I wojny światowej zwalczały obie walczące strony. I wcale nie chodzi o Polaków

Choć po wybuchu wojny opowiedzieli się po stronie monarchii Habsburgów, Austriacy uważali ich za zdrajców. Czekały ich więzienia, obozy i brutalne sądy wojenne. Kiedy na ich tereny wkroczyli Rosjanie, do tych okrucieństw doszły jeszcze zsyłki i wojna kulturowa....

Dachau, budynek z bramą wejściową do obozu (fot. Guido Radig, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 06.05.2019 | Autor:

W Monachium odkryto groby uznawanych za męczenników polskich księży, którzy zginęli w Dachau

Czterej polscy księża, którzy zostali wciągnięci w tryby hitlerowskiej machiny śmierci i zginęli w trakcie II wojny światowej, zostali uznani przez Kościół za męczenników. Jak donosi „Deutsche Welle”, w Monachium właśnie odkryto ich groby.

Nie trzeba było popełnić żadnej zbrodni, by "zasłużyć" na aresztowanie i uwięzienie w obozie koncentracyjnym.

miniatura | 05.05.2019 | Autor:

Za co w III Rzeszy można było trafić do więzienia lub obozu koncentracyjnego?

Wbrew pozorom nazistowskie Niemcy nie były państwem całkowitego bezprawia. Gestapo i inne organy policyjne nie chciały jednak poddawać się ograniczeniom wynikającym z takiego drobiazgu jak istnienie sądów i wypracowały sposób ich omijania – Schutzhaftbefehl, czyli „rozkaz uwięzienia ochronnego”.

Leonardo da Vinci nie pozostawił po sobie potomstwa (na ilustracji: genialny wynalazca na łożu śmierci).

news | 05.05.2019 | Autor:

Czy udało się w końcu znaleźć próbkę DNA Leonarda da Vinci? Ten kosmyk włosów mógłby ujawnić prawdę o pochodzeniu renesansowego geniusza

Para włoskich badaczy oznajmiła, że udało im się zdobyć kosmyk włosów należący do słynnego renesansowego artysty i wynalazcy. Planują przeprowadzenie badań DNA, które pozwoliłyby ustalić, kim byli rodzice Leonarda. Historycy są jednak sceptyczni. Dlaczego mają wątpliwości?

To dzięki papieżowi Innocentemu III templariusze stali się taką potęgą.

artykuł | 04.05.2019 | Autor:

Ten papież był prawdziwym twórcą potęgi templariuszy. Wiesz, o kogo chodzi?

Sławni „obrońcy Grobu Pańskiego” zaczynali bardzo skromnie. Nie stać ich było nawet na pożywienie – korzystali z darowanych im resztek jedzenia. Choć szybko zyskali możnych protektorów, żaden z nich nie przyczynił się bardziej do wzrostu ich znaczenia, niż...

Grzechotnik teksaski (na zdj.) raczej nie stanowił standardowego elementu diety mieszkańców południowego Teksasu. Dlaczego więc został zjedzony w całości?

news | 04.05.2019 | Autor:

Czy rdzenni Amerykanie zajadali się grzechotnikami? Niezwykłe znalezisko w… zmumifikowanych odchodach ludzkich

Badacze z teksasu w próbkach ludzkich odchodów sprzed 1500 lat znaleźli szczątki grzechotnika. Wiele wskazuje na to, że gad został spożyty w całości – niewykluczone, że była to część ceremonii bądź rytuału przejścia w lokalnej społeczności myśliwsko-zbierackiej.

Książka Klevemana opisuje miasto, którego już nie ma.

recenzja | 03.05.2019 | Autor:

Lwów. Miasta, które bezpowrotnie zniknęło

Lwów zasłużył sobie na szczególne miejsce w polskiej świadomości historycznej. Przez wieki był miejscem, gdzie żyli obok siebie przedstawiciele różnych kultur i narodowości. Druga wojna światowa brutalnie położyła temu kres. I właśnie o tym pisze Lutz C. Kleveman...

Stela Meszy (fot. Neithsabes, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 02.05.2019 | Autor:

Czy ten biblijny król istniał naprawdę? Nowe badania kamiennej steli dostarczają interesujących dowodów

Jak podaje Biblia, gdy Izraelici wyszli z niewoli egipskiej, musieli stawić czoła między innymi królowi Balakowi. Dotychczas wielu naukowców wątpiło, czy ta pojawiająca się w Księdze Liczb postać rzeczywiście istniała. Najnowsza analiza inskrypcji, znajdujących się na tak zwanej...

Panna młoda w dzień ślubu ubierała swoją najlepszą suknię. Jej kolor był właściwie dowolny.

artykuł | 01.05.2019 | Autorzy: i

Jak wyglądało średniowieczne wesele?

W średniowieczu uznawano ślub za jeden z najważniejszych momentów w życiu – i odpowiednio go celebrowano. Tak jak obecnie, obrządek w kościele był tylko wstępem do hucznej zabawy, której granice wyznaczała tylko zasobność sakiewki gospodarzy. Na jakie wesele...

Stefan Czarniecki został upamiętniony w naszym hymnie narodowy, ale jego biografia skrywa również czarne karty.

artykuł | 30.04.2019 | Autor:

Stefan Czarniecki. Genialny wódz, beztroski ryzykant, a może… zbrodniarz wojenny?

Do historii przeszedł jako nieustraszony pogromca Szwedów i bohater uwieczniony w „Mazurku Dąbrowskiego”. Z drugiej strony – Czarniecki nigdy nie oduczył się zwyczajów, których nabrał, przebywając wśród lisowczyków. Dziś zostałby zapewne uznany za zbrodniarza wojennego. Jak bardzo był...

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.