Twoja Historia

Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Kto i dlaczego ukradł ciało Michała Anioła?

Kto był odpowiedzialny za kradzież ciała Michała Anioła?

18 lutego 1564 roku w wieku 88 lat w Rzymie umiera Michał Anioł. Obok Leonarda da Vinci i Rafaela Santiego był jednym z najważniejszych artystów epoki renesansu. Co stało się z jego ciałem po śmierci?

Malarz, rzeźbiarz oraz architekt, zasłynął między innymi z fresków Kaplicy Sykstyńskiej, rzeźb Piety i Davida oraz projektu kopuły Bazyliki św. Piotra. Jego dzieła są znane na całym świecie, jednak historia Michała Anioł skrywa intrygę, za którą stał jeden z najznamienitszych rodów renesansowej Europy – Medyceusze. Rodziny, z którą artysta miał skomplikowaną relację, zarówno za życia, jak i po swojej śmierci.

Trudna relacja Michała Anioła z Florencją

Mimo, że Michał Anioł był florentczykiem i kochał swoje miasto, ostatnie trzy dekady życia spędził w Rzymie. Decyzję o opuszczeniu rodzinnej siedziby podjął, gdy Alessandro de’ Medici został pierwszym księciem Florencji. Michał Anioł uważał go za tyrana i nie był on jedyny.

Michał Anioł był gigantem renesansu

Alessandro znany był z okrucieństwa i bezwzględności, co przyczyniło się do jego przedwczesnej śmierci, w 1536 roku, z rąk jego kuzyna Wawrzyńca. Wydarzenie to nie skłoniło jednak artysty do powrotu. Resztę swojego życia spędził pod kuratelą papieży w Rzymie.

Decyzja ta nie przypadła do gustu nowemu władcy Florencji, Cosimo I de’ Medici. Książę usilnie próbował ściągnąć wielkiego artystę z powrotem do rodzinnego miasta, pisząc do niego niemalże błagalne listy.

Napominamy i błagamy z całego naszego książęcego serca, zapewniając, że dla Nas najbardziej satysfakcjonujące będzie zobaczenie Ciebie.[…] Możesz przyjeżdżać i odjeżdżać kiedy zechcesz. Możesz żyć tak, jak zechcesz. Nam wystarczy, żebyś tu był. 

Niestety, Michał Anioł był nieugięty i odmawiał powrotu do Florencji. Czas jednak miał pokazać, że ostatnie słowo w tej kwestii należało do księcia Cosimo.

“Relikwie” geniusza

Po śmierci Michała Anioła zapadła decyzja o pochowaniu go w Rzymie. To jednak nie było w smak władcy Florencji. Oświadczył on, iż skoro nie był w stanie zatrudnić artysty i uhonorować go za życia, to dokona tego teraz, wyprawiając mu państwowy pogrzeb i chowając we wspaniałym grobowcu we Florencji.

Cosimo de’ Medici, nie tylko chciał w ten sposób oddać hołd Michałowi Aniołowi. Każde ceniące się włoskie miasto potrzebowało relikwii, kości czczonego świętego, które przyciągały pielgrzymów, a tym samym ich pieniądze. Natomiast w renesansie, prócz wielbienia katolickich świętych, zaczęto również wywyższać geniusz artystyczny niemal tak samo, jak cnotę religijną.

Sprowadzenie ciała Michała Anioła do Florencji zyskało rangę misji o najwyższym znaczeniu.

Tajna misja

Zadanie “kradzieży” zwłok zostało powierzone Leonardowi Buonarroti, bratankowi i spadkobiercy artysty. Przybył on do wiecznego miasta kilka dni po śmierci wuja, pod pretekstem przejęcia majątku po zmarłym.

Pierwszy pogrzeb Michała Anioła odbył się w Kościele Świętych Apostołów w Rzymie.

Pomnik Michała Anioła

Ceremonia była bardzo skromna i zorganizowanym przez Compagnia di Giovanni Decollato. Michał Anioł był członkiem tej wspólnoty przez około pięćdziesiąt lat. Było to stowarzyszenie, do którego należało wielu florenckich artystów zamieszkałych w Rzymie.

Po ceremonii pogrzebowej jego ciało zostało przekazane mnichom z klasztoru znajdującego się przy Kościele Świętych Apostołów. Mieli oni zająć się przygotowaniem go do złożenia do grobu. Czego jednak, jak czas pokazał, nie zdążyli zrobić.

W chłodną mglistą noc, poprzedzającą pochówek artysty, na teren klasztornych krużganków włamało się dwóch florentczyków. Ciało Michała Anioła zostało wykradzione i przemycone na wozie, pośród bel tkanin i paczek, do Florencji.

Nikt w Rzymie, w tym papież, nie byłby w stanie zapobiec temu wydarzeniu.

Grobowiec godny wielkiego artysty

Ciało artysty przybyło do Florencji 10 marca. Jego pogrzeb był niezwykłym wydarzeniem, które ściągnęło tłumy widzów. Trzydziestu dwóch artystów z florenckiej Accademia del Disegno towarzyszyło w ostatniej drodze Michała Anioła do kościoła Santa Croce, gdzie ostatecznie został pochowany.

Nagrobek Michała Anioła w Santa Croce

W kilka lat po jego śmierci ukończono grobowiec mistrza, za którego wykonaniem stoją najlepsi ówcześni artyści z florenckiej akademii. Miał to być obiekt godny wielkiego człowieka i spełnił swoje zadanie, gdyż po dziś dzień przyciąga do Florencji tłumy turystów.

Bibliografia:

  1. D. Mereżkowski, Michał Anioł, Wydawnictwo MG, 2019.
  2. M. Hollingsworth, Medyceusze. Tajemna historia dynastii, Bellona, 2019.
  3. S. Somaiya, How to Get Ahead… At Renaissance Court, BBC, 2014.
  4. https://www.theflorentine.net/2017/10/12/michelangelo-tomb-facts/, 03.05.2020.
  5. E. A. Parsons, At the Funeral of Michelangelo, Renaissance News, Volume 4, Issue 2, 1951.
  6. http://www.freyasflorence.com/michelangelos-funeral/, 03.05.2020.

Komentarze

brak komentarzy

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.