Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Historia Skandynawii

news | 14.10.2018 | Autor:

Znaleziony na dnie Morza Bałtyckiego „najstarszy szampan na świecie” jednak nie nadaje się do picia

Kiedy 8 lat temu we wraku spoczywającym na dnie Bałtyku odkryto ponad sto butelek XVIII-wiecznego szampana, świat oszalał. Podczas aukcji trunek osiągał ceny kilkunastu tysięcy euro. Radość ze znaleziska była jednak przedwczesna. Najnowsze badania wykazały, że alkohol nie...

Kościół klepkowy w Heddal w Norwegii, którego początki sięgają XIII wieku (fot. Micha L. Rieser)

news | 30.09.2018 | Autor:

Naukowcy ze Skandynawii zajrzeli pod średniowieczne kościelne podłogi. Znaleźli tam ponad 100 000 monet!

W całej Skandynawii zaczęto prowadzić badania mające ujawnić, co znajduje się pod deskami drewnianych kościelnych podłóg. Jak się okazuje, z rezultatów można zaskakująco wiele wyczytać.

Znalezisko z Hjarnø (fot. VejleMuseernes)

news | 18.09.2018 | Autor:

Ofiara w celu powstrzymania końca świata czy efekty wyprawy łupieżczej? Poszukiwaczka z Danii znalazła skarb

Terese Refsgaard w 2017 roku wybrała się ze swoim wykrywaczem metalu na poszukiwania na niewielkiej wyspie Hjarnø w Danii. Poszczęściło jej się: znalazła złoty skarb. Teraz w miejscu jej odkrycia przeprowadzono profesjonalne wykopaliska. Znaleziono m.in. tajemnicze zdobienia.

Borowik (fot. zdenet, lic. CC0)

artykuł | 27.08.2018 | Autor:

Pięć dziwacznych historycznych anegdot, którymi zagniesz swojego wujka grzybiarza

Zarówno w czasach Mickiewicza, jak i w peerelu, Polacy uwielbiali chadzać na grzyby. I chwalić się tym, co udało im się znaleźć. Gdy następnym razem przy rodzinnym spotkaniu wujek będzie opowiadać o taaaakich prawdziwkach, zamiast słuchać kolejnej wyolbrzymionej...

Szarżująca pod Kircholmem husaria. Fragment obrazu Wojciecha Kossaka.

artykuł | 21.08.2018 | Autor:

Cios husarskiej pięści. Triumfalne uderzenie polskiej kawalerii w bitwie pod Kircholmem

Błyskawiczne rozgromienie trzykrotnie liczniejszego przeciwnika pod Kircholmem było jednym z najbardziej spektakularnych sukcesów militarnych w polskich dziejach. O zwycięstwie zadecydowały piorunujące szarże husarii.

Morsy (fot. domena publiczna)

news | 13.08.2018 | Autor:

Dlaczego upadły kolonie wikingów na Grenlandii? Naukowcy twierdzą, że to wina… morsów

Przez długi czas kolonie ludzi Północy na Grenlandii wręcz rozkwitały. Wznosili oni okazałe budowle sakralne i siedziby, uzyskali nawet własne biskupstwo. W pewnym momencie ich osadnictwo się załamało. Naukowcy twierdzą, że wreszcie odkryli przyczynę.

Nagrobek Karola Sudermańskiego (fot. Kigsz, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 03.08.2018 | Autor:

Skradziono szwedzkie klejnoty koronne. Trwa obława

Złodzieje właśnie pozbawili Szwecję jednego ze skarbów narodowych – koron należących do króla Karola IX i jego żony Krystyny. Złodzieje uciekli… rowerami damkami.

Efekty styczności z zieloną farbą zawierającą arsen (fto. Wellcome Library, London, lic. CCA 4.0 I)

news | 30.07.2018 | Autor:

Czytanie tych książek mogło być zabójcze. W Danii znaleziono pełne trucizny woluminy

W „Imieniu róży” Umberto Eco pojawiła się książka, która była zabójcza dla swych czytelników. Śmiercionośną toksynę przyjmowało się śliniąc palec, by przewrócić stronę. Jak pokazuje najnowsze odkrycie w Danii, takie rzeczy mogą się wydarzyć nie tylko w umyśle...

Wikingowie w Walhalli (fot. domena publiczna)

news | 19.06.2018 | Autor:

Marzy ci się remont? Dzięki duńskim naukowcom możesz pomalować swój dom używając do tego wikińskiej palety kolorystycznej

Kolory od zarania dziejów pełnią niezwykle istotną rolę w społeczeństwie. Symbolizując między innymi żałobę, niewinność, czy nadzieję, wysyłają jasne komunikaty, zarówno dziś, jak i setki lat temu. Duńscy naukowcy dają nam możliwość poznania barw używanych do różnych celów...

Wykopaliska w Alken Enge w Danii (fot. Holst et al., PNAS, lic. CC by 4.0)

news | 23.05.2018 | Autor:

W Danii znaleziono ślady wielkiej masakry. Na początku naszej ery Rzymianie starli się tam z germańskimi plemionami  

Duńskie wykopaliska pokazują, że w północnej Europie w czasach rzymskiej ekspansji doszło do potężnej bitwy. Poległy w niej setki osób, których ciała następnie zostały rytualnie usunięte z pola walki. Znaleziono także kości czterech ludzkich miednic nawleczone na kij....

Fort Sandby borg (fot. Bairuilong, lic. CC BY-SA 4.0)

news | 26.04.2018 | Autor:

Na Olandii znaleziono ślady masakry sprzed 1500 lat. Naukowcy sprawdzają, kto pozostawił niepogrzebane trupy

Archeolodzy badający jeden z okrągłych fortów (Sandby borg na szwedzkiej wyspie Olandii) znaleźli dwie skrzynie biżuterii i ślady masakry z końca V wieku. Co powstrzymało miejscowych przed pogrzebaniem jej ofiar 1500 lat temu?

Gęś biała (fot. Alexas_Fotos, lic. CC0)

news | 25.04.2018 | Autor:

Duńscy naukowcy dowodzą: w epoce żelaza w krajach nordyckich kury i gęsi były symbolami statusu. Bogatych zmarłych chowano z ptakami

Duńscy naukowcy przeprowadzili szczegółowe badania blisko 100 grobów z epoki żelaza i doszli do ciekawych wniosków. Z ich analiz wynika, że w krajach nordyckich największym symbolem luksusu, który wkładano do grobów razem z bogatymi zmarłymi była gęś, ewentualnie...

Harald Sinozęby (fot. domena publiczna)

news | 17.04.2018 | Autor:

Znaleziono średniowieczny skarb wikingów. Wszystko dzięki trzynastolatkowi i jego nauczycielowi

Na wybrzeżu Morza Bałtyckiego dokonano wspaniałego odkrycia. Setki monet, pierścieni i innych kosztowności z X wieku znaleziono na wyspie Rugia. Specjaliści komentują: to największe takie znalezisko w południowo-zachodniej części regionu bałtyckiego.

Erupcja wulkanu na Islandii (fot. Olikristinn, lic. CCA-SA 3.0 U)

news | 20.03.2018 | Autor:

Czy Islandczycy przeszli na chrześcijaństwo z powodu wybuchu wulkanu? Naukowcy z Cambridge twierdzą, że taka była konsekwencja ogromnej erupcji z X wieku

Naukowcy z Uniwersytetu Cambridge przebadali między innymi próbki islandzkich lodowców i przeanalizowali rysunek słojów drzew, co pozwoliło im ustalić datę wybuchu wulkanu Eldgjá. Jak się okazuje, erupcja z X wieku miała zaskakujące konsekwencje dla mieszkańców wyspy.

Zulusi prowadzący samochód w 1903 roku (fot. domena publiczna)

miniatura | 21.01.2018 | Autor:

Kto wynalazł samochód? Norman Davies przypomina początki motoryzacji

W 1885 roku Carl Benz z Mannheim (1844-1929) skonstruował trójkołowy pojazd mechaniczny napędzany benzyną, czyli Motorwagen. Często nazywa się go „pierwszym samochodem”, ale w gruncie rzeczy był to jedynie kamień milowy znaczący połowę dwustuletniego okresu dziejów samochodu.

Bergen (fot. domena publiczna)

news | 12.01.2018 | Autor:

Naukowcy myśleli, że pismo runiczne zniknęło wraz z wikingami. Średniowieczne inskrypcje (m.in. erotyczne) dowodzą, że jest inaczej

Rejon Bryggen, gdzie mieściło się przedstawicielstwo Hanzy w Bergen obfituje w znaleziska opatrzone runicznymi inskrypcjami. Do tej pory archeologowie znaleźli ich około 700. Teraz trafili na laskę, która zawiera zapis zabarwiony erotyzmem, z krótką historią zdrady małżeńskiej w...

Karol Gustaw z pewnością nie był zadowolony, gdy usłyszał, co ma mu do powiedzenia kanonik krakowski Szymon Starowolski. (fot. domena publiczna)

miniatura | 10.01.2018 | Autor:

Jan Kazimierz uciekł z kraju, ale Polacy nie tracili hartu ducha. Jak Kraków powitał Karola Gustawa podczas potopu szwedzkiego?

Karol Gustaw już się czuł nowym polskim królem. Dobrotliwie dopytywał o miejscową historię, chciał oglądać święte miejsca i pamiątki. Nie takiego powitania się jednak spodziewał.

Fragment sławnych marmurów Elgina

artykuł | 25.11.2017 | Autor:

Haniebne korzenie europejskich muzeów. Ile spośród wybitnych kolekcji powstało drogą grabieży?

„Własność kulturalną” zapisano w konwencji haskiej dopiero w 1954 roku. Wcześniej każdy grabił na potęgę. Polska szczególnie często padała ofiarą okupantów i wyzwolicieli o lepkich palcach.

Zrekonstruowana średniowieczna duńska osada. (fot. Velje Museums)

news | 24.11.2017 | Autor:

W Danii odkopano zaginioną średniowieczną wieś, a w niej płytki z rysunkami księdza

Duńscy archeolodzy odnaleźli opisaną w źródłach z jedenastego wieku wieś na wyspie Zelandia, obok miasta Tollerup. Badacze nie mają pojęcia, dlaczego nagle została ona porzucona.

Rekonstrukcja wyglądu wikińskiej kobiety z Olandii.

news | 14.10.2017 | Autor:

Rzymska biżuteria znaleziona na szwedzkiej wyspie rzuca nowe światło na tajemniczą masakrę

1500 lat temu istnienie twierdzy Sandby Borg zostało brutalnie przerwane. Setki ciał pozostało bez pochówku, zwierzęta w zagrodach zdechły z głodu. Czy odkryte właśnie złote pierścienie i moneta są kluczem do rozwiązania tej krwawej zagadki?

Tkanina z inskrypcją wychwalającą Allaha.

news | 08.10.2017 | Autor:

Wikingowie nosili stroje z inskrypcjami… wychwalającymi Allaha. Nowe odkrycie szwedzkich naukowców

Wikingowie mogli się znajdować pod wpływem islamu oraz „idei wiecznego życia w raju, po śmierci” – twierdzi Annika Larsson z Uniwersytetu w Uppsali.

Jak się okazuje, na wikińskim polu bitwy było miejsce dla wojowniczek. A nawet dowódczyń!

news | 10.09.2017 | Autor:

Wikiński wojownik okazał się być kobietą

Przez ponad 100 lat uważano, że była mężczyzną. Badaczy zmylił wojenny ekwipunek w grobowcu. Tymczasem najnowsze badania potwierdziły bez cienia wątpliwości – to była kobieta. Co dziś możemy powiedzieć o wojowniczej księżniczce wikingów?

Wikingowie już od najmłodszych lat przygotowywani byli do morskich podróży.

news | 05.04.2017 | Autor:

Odkryto wikińską zabawkę sprzed tysiąclecia

Czym bawiły się skandynawskie dzieci w czasach wikingów? Nowe światło rzuca drewniany model statku, znaleziony w podczas wykopalisk w środkowej Norwegii. I to pochodzący z czasów, gdy północą Europy trząsł półkrwi Polak!