Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Historia Rosji

Wyścig Pokoju, etap z Kutna do Poznania (fot. Bundesarchiv, Bild 183-1986-0511-014 CC-BY-SA 3.0)

miniatura | 17.01.2018 | Autor:

Czym był Wyścig Pokoju?

Relacje na żywo z wykorzystaniem najnowocześniejszych technologii. Nachalna partyjna propaganda. Ale też wielkie emocje – szczególnie w latach, gdy na prowadzenie wysuwali się Polscy uczestnicy Wyścigu Pokoju.

Gino Caspari przy pracy w czasie wykopalisk na Syberii (kadr z materiału zamieszczonego przez serwis newsweek.com)

news | 16.01.2018 | Autor:

Odnaleziono zamarznięty grobowiec scytyjskiego księcia

Archeolodzy pracujący w południowej Syberii odnaleźli wspaniały zamarznięty grobowiec, który dzięki nieoczywistej lokalizacji uniknął grabieży. Warunki klimatyczne w regionie sprawiły, że kurhan jest dosłownie zamrożony w czasie.

Jurij Dimitrijew (fot. Mediafond, lic. CCA-SA 4.0)

news | 11.01.2018 | Autor:

Zamknięcie w psychiatryku i oskarżenie o dziecięcą pornografię. Tak prześladują historyka, który zadaje zbyt wiele pytań

Jurij Dimitrijew dał się poznać jako tropiciel zbrodni stalinizmu, co prawdopodobnie jest przyczyną zainteresowania nim rosyjskiego wymiaru sprawiedliwości. Historyka oskarżono o tworzenie pornografii dziecięcej oraz skierowano go na przymusową ewaluację psychiatryczną. Jego obrońca twierdzi, że to prawdziwie stalinowskie...

Car Aleksander I (fot. domena publiczna)

miniatura | 08.01.2018 | Autor:

„Boże, coś Polskę przez tak liczne wieki…”. Ta słynna pieśń powstała jako hymn na cześć rosyjskiego cara Aleksandra I

Zaraz po tym, jak Rosjanie zburzyli wszelkie nadzieje na niepodległą Polskę, powstała pieśń dziękująca carowi… za „wolną Ojczyznę”. Dlaczego Polacy pokładali tak wielkie nadzieje w rosyjskim samodzierżcy, Aleksandrze I?

Podczas pracy w GULAG-u (fot. domena publiczna)

news | 03.01.2018 | Autor:

Odkryto niezwykły dziennik z GUŁAG-u prowadzony w formie komiksu

Po blisko 70. latach dziennik pełen dowcipnych rysunków i zabawnych rymowanek, który został spisany w łagrze ujrzał światło dzienne. O jego wysokiej wartości historycznej stanowi fakt, że stworzono do w obozie, a nie jak relacje Sołżenicyna, Szałamowa, już...

Carowi Aleksandrowi II zdecydowanie nie w smak była postawa Francuzów (fot. domena publiczna)

miniatura | 02.01.2018 | Autor:

Na Francuzów można liczyć. Jakie powitanie zgotowali carowi Rosji po tym, jak ten krwawo stłumił powstanie styczniowe?

Okrzyki poparcia dla Polaków dobywające się z setek gardeł. I pełna tak tupetu, jak i odwagi deklaracja padająca nawet z ust francuskich polityków: „Vive la Pologne, Monsieur!”.

artykuł | 28.12.2017 | Autor:

Czy to na pewno naziści zagrabili najwięcej w trakcie II wojny światowej?

W tej kwestii nie ma narodu całkowicie niewinnego. Grabili wszyscy. Jedni marzyli o stworzeniu monumentalnego muzeum. Inni traktowali to jako przedłużenie reparacji wojennych. Czy można wskazać, kto wziął najwięcej?

Lenin i Stalin na daczy w Gorkach we wrześniu 1922 roku. Zdjęcie wykonała Maria, młodsza siostra Lenina.

artykuł | 26.12.2017 | Autor:

Co Lenin naprawdę myślał o Stalinie?

Kiedy Stalin był u władzy, radziecka propaganda chętnie przedstawiała go jako dziedzica i najzdolniejszego ucznia Lenina. Później wygodniej było pokazywać Stalina jako brutala, przed którym wódz rewolucji październikowej przestrzegał na łożu śmierci. Obywa te wizerunki dyktowała bieżąca polityka....

Regan, Nush i Gorbaczow w Nowym Jorku w 1988 roku. (fot. domena publiczna)

news | 14.12.2017 | Autor:

Amerykanie odtajnili dokumenty w których Bush obiecuje ZSRR, że Polska nigdy nie zostanie przyjęta do NATO

Przywódcy pogrążonego w kryzysie Związku Radzieckiego chcieli zapewnień, że USA nie wykorzysta ich kłopotów dla rozszerzenia własnych wpływów. Nie były to łatwe dyskusje, ale Amerykanie wprost zadeklarowali, że nie przyjmą Polski do NATO.

Lenin na pocztówce z 1930 roku autorstwa Karla Grönhagena.

artykuł | 13.12.2017 | Autor:

Radziecki kapitalizm. Czemu Lenin promował wolny rynek?

Trzy lata komunizmu wojennego zrujnowały bolszewicką Rosję. W obliczu katastrofy Włodzimierz Lenin postawił na wolny rynek. Zdrada ideałów? Wręcz przeciwnie: wielki wódz rewolucji uznał, że to właśnie tędy wiedzie droga do socjalizmu.

konkurs | 13.12.2017 | Autor:

Podróż, która zmieniła bieg historii. Jak Lenin dotarł do Rosji?

Trwa rok 1917. Straty wojenne rosną. Tymczasem w neutralnej Szwajcarii przebywa mało znany rewolucjonista, Włodzimierz Lenin. Niemieckie władze postanawiają wysłać go na wschód, by zdestabilizować przeciwnika. To właśnie o tej podróży przypomina książka „Lenin w pociągu”, która jest...

Fragment okładki słynnej książeczki. (fot. domena publiczna)

miniatura | 09.12.2017 | Autor:

„Krótki kurs”. Najbardziej znienawidzona książka czasów PRL-u

Jaśniepańska Polska w 1920 roku zmuszona była podpisać hańbiący dla niej pokój. Przeciwnicy komunizmu byli w rzeczywistości „służalcami faszystów” i „niepotrzebnymi śmieciami”. Czego jeszcze uczył znienawidzony „Krótki kurs”?

Sesja Piotrogrodzkiej Rady Delegatów Robotniczych i Żołnierskich.

opinia | 05.12.2017 | Autor:

Czy w 1917 roku Rosja mogła się stać wolnym i demokratycznym krajem?

Jeśli coś łączy zwolenników i przeciwników tezy o możliwości zaistnienia demokracji w Rosji, to tendencja do wskazywania na rok 1917. To on zdeterminował polityczną drogę naszego wschodniego sąsiada. Od tego, co wówczas nastąpiło przez całe kolejne stulecie będzie...

Feliks Dzierżyński, zwany Czerwonym Katem. Nowy patron szkoły w Krasnodarsku (fot. RIA Novosti archive, image #6464 / RIA Novosti / CC-BY-SA 3.0)

news | 01.12.2017 | Autor:

Szkoła w Krasnodarze będzie miała za patrona Feliksa Dzierżyńskiego. Decyzję podjęto jednogłośnie

Podczas gdy w Polsce szaleje dekomunizacja wszystkiego, na południu Rosji przyjmuje jednogłośnie decyzję o nadaniu szkole imienia Feliksa Dzierżyńskiego. Jakie wzorce uczniowie placówki mają czerpać od zwierzchnika Czeka?

Fragment sławnych marmurów Elgina

artykuł | 25.11.2017 | Autor:

Haniebne korzenie europejskich muzeów. Ile spośród wybitnych kolekcji powstało drogą grabieży?

„Własność kulturalną” zapisano w konwencji haskiej dopiero w 1954 roku. Wcześniej każdy grabił na potęgę. Polska szczególnie często padała ofiarą okupantów i wyzwolicieli o lepkich palcach.

Władimir Putin (fot. kremlin.ru, lic. CC BY 4.0)

news | 21.11.2017 | Autor:

Putin odsłonił na Krymie pomnik cara, Ukraina protestuje i nazywa to cynicznym naruszeniem prawa międzynarodowego

Władimir Putin odsłonił na Krymie pomnik cara Aleksandra III, przedostatniego władcy z dynastii Romanowów. Prezydent Rosji podkreślał, że już za życia o monarsze mówiono, że zaprowadza pokój. Do odsłonięcia pomnika doszło na terytorium, które Rosja siłą zaanektowała w...

Hitler obserwuje oblężenie Warszawy. Wrzesień 1939 roku.

artykuł | 15.11.2017 | Autor:

Dlaczego Hitlera nie udało się powstrzymać? Norman Davies wyjaśnia co nastąpiło w ostatnich miesiącach przed wybuchem wojny

Nawet w maju 1939 roku wybuch wojny wciąż nie był gwarantowany. Co ośmieliło Hitlera? Dlaczego zachodnie mocarstwa nie zdołały go powstrzymać? I czy autentycznie podjęły taką próbę?

artykuł | 08.11.2017 | Autor:

Dlaczego Napoleon zaatakował Rosję?

Choć Francja miała znaczącą przewagę militarną, o wojnie z Rosją nie należało myśleć lekceważąco. Car Aleksander I pozostał jednym z niewielu niezależnych graczy na arenie europejskiej. Napoleon wiedział o tym i próbował początkowo zawrzeć z nim sojusz. Co...

Karykatura z 1919 roku, przedstawiająca Lenina i jego współpracowników jako katów internacjonalizmu.

artykuł | 05.11.2017 | Autor:

Zbrodnie Włodzimierza Lenina. Dlaczego historia zapomniała o występkach pierwszego czerwonego cara?

Marzył o rewolucji, w wyniku której wszyscy będą sobie równi. Byli równi. W obliczu bezmyślności i ogromu bolszewickich zbrodni.

recenzja | 03.11.2017 | Autor:

„Migranci wbrew swej woli” (Swietłana Mulina)

Polityka karna rosyjskiego samowładztwa, mająca na celu zgnębienie powstańczego ducha. Chociaż problematyka ta doczekała się szeregu opracowań, wciąż pozostaje tu ogrom zagadnień niezbadanych. Ten obszar uzupełnia Swietłana Mulina, która dotyka spraw bliskich sercu bodaj każdego Polaka. 

Lenin nad rzeką w 1917 roku. Obraz autorstwa Arkadego Ryłowa z 1934 roku.

artykuł | 29.10.2017 | Autor:

Po co Lenin przyjechał do Polski zaraz przed wybuchem pierwszej wojny światowej? I co właściwie tu robił?

Spacerował, jeździł na rowerze, chodził na górskie wycieczki. Wysyłał setki listów… Ale to tylko wierzchołek góry lodowej. Czym jeszcze zajmował się Lenin, gdy mieszkał w Krakowie i na Podhalu?

Fragment murala autorstwa meksykańskiego malarza i działacza ruchu komunistycznego Diego Rivera z 1934 roku.

artykuł | 23.10.2017 | Autor:

Podróż, która zmieniła dzieje świata. Jak Lenin dotarł do Rosji w 1917 roku?

Lenin wyruszył do Piotrogrodu 9 kwietnia 1917 roku, eskortowany przez niemieckich żołnierzy. Drzwi do wagonu zostały zaryglowane. Żeby nie mógł agitować po drodze? A może dlatego, że wiózł do Rosji niemieckie złoto?

"Lenin i manifestacja", obraz Izaaka Brodskiego.

artykuł | 18.10.2017 | Autor:

Kto naprawdę sfinansował rewolucję październikową?

„Wjazd Lenina do Rosji pomyślny. Pracuje w ścisłej zgodzie z naszymi życzeniami”. Notatkę tej treści sporządzono w kwietniu 1917 roku. Ale jej autor zdecydowanie przeliczył się w swoich ocenach.

Iwano-Frankiwsk miało burzliwą historię. Do 1939 polski Stanisławów, przechodził kolejno pod okupację radziecką i niemiecką, by w końcu stać się jednym z miast niepodległej Ukrainy.

news | 17.08.2017 | Autor:

Jakich zbrodni NKWD jeszcze nie znamy? Masowy grób na Ukrainie

Iwano-Frankiwsk w zachodniej Ukrainie. W ostatnich dniach podczas codziennych prac komunalnych znaleziono tu masowy grób w niedbale wykopanym rowie. Kim są ofiary?

Zmumifikowana głowa kobiety. Fotografia poglądowa.

news | 05.08.2017 | Autor:

Polarna księżniczka odsłania swą twarz. Niezwykłe znalezisko na Syberii

Zmarła 800 lat temu, ale dzięki niesamowitemu splotowi wydarzeń jej ciało pozostało świetnie zachowane. Prawdopodobnie należała do plemiennej arystokracji. A odkrycie jej grobowca zmieniło zupełnie podejście naukowców do badanej społeczności.