Twoja Historia

Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Historia polityczna

Krzyżacy nie tylko spacyfikowali wszystkie plemiona pruskie, z którymi Polacy nie mogli sobie dać rady przez 200 lat, ale też zbudowali nowoczesne państwo
30.01.2021 | Autor:

Państwo zakonu krzyżackiego – maszyna do podbojów

Gdy w 1226 roku Konrad Mazowiecki przyznał ziemię chełmińską i michałowską Zakonowi Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego, nie miał świadomości, z jak sprawnym i konsekwentnym partnerem ma do czynienia. Kilkadziesiąt lat później Krzyżacy nie tylko spacyfikowali wszystkie...

Początkowo niemieckie władze z Wilhelmem II na czele były przeciwne wykorzystywaniu sterowców do siania podniebnego terroru wśród cywilów
12.01.2021 | Autor:

Pikielhauby w Nowym Jorku. Sny o potędze II Rzeszy

„Jednym słowem, nie chcemy nikogo usuwać w cień, ale my też żądamy naszego miejsca pod słońcem” – dobitnie oświadczył podczas obrad Reichstagu w 1897 roku ówczesny minister spraw zagranicznych II Rzeszy Bernhard von Bülow. W gabinetach i salach...

Napoleon na Świętej Helenie
26.12.2020 | Autor:

Od Korsyki do Świętej Heleny. Wszystkie wyspy Napoleona

Gdy jesienią 1815 roku – parę miesięcy po klęsce pod Waterloo – Napoleon Bonaparte spojrzał po raz pierwszy na bazaltowe zbocza Świętej Heleny, wyłaniające się zza horyzontu, bez słowa wrócił do swojej kajuty na brytyjskiej fregacie Northumberland. Przecież...

Okrągły Stół w Pałacu Prezydenckim w Warszawie.
18.12.2020 | Autor:

Czy komunizm w Polsce można było uratować? Czyli o alternatywie dla Okrągłego Stołu

Kiedyś żartowano: do czego można porównać komunizm? Do lotu samolotem: widoki są wspaniałe, wszystkim chce się wymiotować, a wysiąść nie można! Koniec lat 80. tak właśnie wyglądał. Ale najgorsza była świadomość, że tak może być już na stałe....

12.12.2020 | Autor:

Jasny promień w grudniowy dzień. Aleksander Gieysztor – człowiek, który pomógł napisać historię Polski

12 grudnia 1980 roku po 13 godzinach głosowania nowym prezesem Polskiej Akademii Nauk został prof. Aleksander Gieysztor – jeden z najwybitniejszych historyków w kraju. Tak właśnie polska nauka odpowiedziała na zmiany, jakie zachodziły pod wpływem „Solidarności”.

Jak niewiele brakowało, by w Polsce w grudniu 1980 roku powtórzył się scenariusz z Pragi sprzed 12 lat?
09.12.2020 | Autor:

W grudniu 1980 roku nad Polską wisiało widmo bratniej „pomocy”. Rosjanie tylko czekali na rozkaz ataku…

40 lat temu świat na chwilę wstrzymał oddech. 8 grudnia 1980 roku radzieckie wojska były gotowe do inwazji na Polskę. Do ataku przyszykowano – wedle CIA – nawet jednostki spadochronowe. A przecież nad Wisłą i tak stacjonowało kilkadziesiąt...

Willy Brandt dążył do normalizacji stosunków polsko-niemieckich
08.12.2020 | Autor:

Traktat PRL–RFN. Jak w 1970 roku usiłowano „znormalizować” stosunki polsko-niemieckie?

To był chyba najszczęśliwszy dzień Władysława Gomułki jako przywódcy Polski – 50 lat temu, 7 grudnia 1970 roku, zawarto polsko-niemiecki układ graniczny. Nawet przeciwnicy systemu uważali, że to ważny dokument. Radość Gomułki nie trwała jednak długo. Wkrótce zmiotły...

Helmut Kohl był twarzą zjednoczenia Niemiec
02.12.2020 | Autor:

Wygrać – zanim przyjdą rachunki. Jaką rolę odegrał Helmut Kohl w zjednoczeniu Niemiec?

Rok 1990 miał być początkiem dobrobytu wszystkich Niemców. Tak zapewniał Helmut Kohl, opowiadając o „kwitnących krajobrazach”. 2 grudnia wyborcy z obu krajów mu uwierzyli. Ale rachunek za zjednoczenie i tak przyszło im zapłacić.

W 1990 roku Margaret Thatcher straciła władzę.
28.11.2020 | Autor:

Żelazna Dama płacze… Kulisy dymisji Margaret Thatcher

Był 28 listopada 1990 roku. Margaret Thatcher ze łzami w oczach opuszczała dom pod jednym z najsłynniejszych adresów na świecie, Downing Street 10. Mieszkała tam od 1979 roku. Rządziła krajem 11 lat. Władzy pozbawiło ją najbliższe otoczenie –...

Wiec w czasach Kazimierza Wielkiego
16.11.2020 | Autor:

Od wiecu do sejmu. Jak narodziła się w Polsce monarchia parlamentarna?

30 maja 1505 roku sejm radomski uchwalił konstytucję nihil novi, wprowadzającą zasadę, że bez zgody szlachty nie można ustanowić żadnego nowego prawa. Zdaniem prof. Wacława Uruszczaka to właśnie tego dnia ustrój Królestwa Polskiego zaczął się zmieniać z oligarchii...

Gdańscy policjanci w dwudziestoleciu międzywojennym byli uwikłani w działania Abwehry – w tym w polowanie na Żychonia.
07.11.2020 | Autor:

Polowanie na kapitana Żychonia. Jak Niemcy usiłowali się pozbyć asa polskiego wywiadu?

Uwieść, upić, uprowadzić. A w ostateczności zabić – takie zadanie od Abwehry otrzymała piękna Czesława Bociańska. Jej ofiarą miał być nie byle kto, bo szef bydgoskiej ekspozytury Oddziału II Sztabu Głównego Jan Henryk Żychoń, as polskiego wywiadu.

Kampania Mazowieckiego ruszyła z opóźnieniem i nie trafiła do serc Polaków.
03.11.2020 | Autor:

Zły kandydat, zła kampania, zły wynik. Dlaczego w wyborach prezydenckich w 1990 roku Mazowiecki poniósł sromotną porażkę?

Tadeusz Mazowiecki z pewnością byłby dobrym prezydentem. Rozważny, koncyliacyjny, szanujący demokratyczne procedury. W 1990 roku przegrał jednak nie tylko z Lechem Wałęsą, ale nawet z tajemniczym Stanisławem Tymińskim. Czy musiało dojść do tego upokorzenia?

Stalin bezlitośnie rozprawił się z polskimi komunistami.
01.11.2020 | Autor:

Śmierć dzieci rewolucji. Jak Stalin rozprawił się z polskimi komunistami?

„Nie uważam Czerwonej Armii za nieprzyjaciela. Przeciwnie, witam jak przyjaciela Narodu Polskiego” – stwierdził w Sejmie na kilka dni przed Bitwą Warszawską, polski komunista – Tomasz Dąbal. Przez lata wiernie służył Stalinowi, lecz ostatecznie skończył marnie – jako...

Zorganizowano specjalną wystawę ze skradzionych kosztowności dla ówczesnego pierwszego sekretarza, Edwarda Gierka (na zdj. przemawia na plenum Komitetu Centralnego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej).
27.10.2020 | Autor:

To była jedna z największych afer kryminalnych PRL. Gdzie podziały się skarby ukradzione w ramach operacji „Żelazo”?

Złote zegarki, kolie z kamieniami szlachetnymi, kolczyki, bransoletki, spinki ze złota i platyny, skórzane kurtki, buty i aktówki oraz antyki – takie precjoza kradli na masową skalę agenci Polski Ludowej wysyłani na Zachód. Operacja „Żelazo” miała zwiększyć rezerwy...

„Scharnhorst” w 1939 roku
12.10.2020 | Autor:

Operacja Cerberus. Jak Kriegsmarine zagrała na nosie Royal Navy

Trzy ogromne niemieckie okręty wojenne: dwa pancerniki i krążownik, „przedefilowały” w środku dnia przez kanał La Manche w jego najwęższym odcinku, chociaż Anglicy mieli na brzegu setki dział i dziesiątki okrętów w portach. Eskadry Kriegsmarine nie zdołało zatrzymać...

08.10.2020 | Autor:

O swoich zbrodniach mówił, jakby opowiadał… dobry kawał. Spowiedź Józefa Światły

Bezwzględny dygnitarz komunistycznej bezpieki na swoją spowiedź wybrał nietypowy sposób – audycję na antenie Radia Wolna Europa. Tysiące osób mogły usłyszeć o brutalnych metodach, które stosowano za żelazną kurtyną. Czy odkupił swoje winy?

Fragment plakatu rekrutacyjnego z 1920 roku.
03.10.2020 | Autor:

Armia obdartusów. Wojsko Polskie w 1919 roku

Nowo powstałe Wojsko Polskie nie było najlepiej wyposażone i wyszkolone. Granic bronili żołnierze ubrani w garnitury, chałaty i zniszczone mundury byłych zaborców. Jak wyglądało Wojsko Polskie w 1919 roku?

Filip V Hiszpański
30.09.2020 | Autor:

Dlaczego Katalończycy hucznie świętują 11 września?

11 września kojarzy nam się przede wszystkim z tragicznym zamachem terrorystycznym z 2001 roku. To jednak nie jedyna rocznica, jaka przypada w tym terminie. Tego dnia obchodzone jest również Narodowe Święto Katalonii, czyli La Diada. To niezwykle ważna...

28.09.2020 | Autor:

Klęskę przekuć w sukces. Powstanie Wielkanocne w Irlandii

Klęskę przekuć w sukces to nie lada wyzwanie. Irlandczykom to się jednak udało. Ich antybrytyjskie powstanie z 1916 roku, mimo że krwawo zdławione, doprowadziło w konsekwencji do utworzenia niepodległego państwa irlandzkiego.

Józef Piłsudski planował bowiem utworzenie antyradzieckiego sojuszu, a nawet federacji Rzeczpospolitej z republikami Gruzji, Armenii i Azerbejdżanu.
10.09.2020 | Autor:

Masowe aresztowania, nadużycia władzy i przemoc. Jak Piłsudski rozprawił się z opozycją?

Niezgodne z prawem, bez nakazu sądowego, dokonane na podstawie lipnych zarzutów – tak wyglądały aresztowania członków opozycji przez sanacyjny rząd jesienią 1930 roku. A wszystko po to, by zapewnić Piłsudskiemu bezwzględną większość w sejmie. Aby ją osiągnąć, nie...

31.08.2020 | Autor:

Amerykańskie gwiazdy na polskim niebie. Piloci zza wielkiej wody w wojnie polsko-bolszewickiej

Mam jeszcze jedną prośbę: lotników, lotników, lotników… oddam całą dywizję, jak dostanę 20 aparatów [samolotów] i ręczę, że Budionny za tydzień przestanie istnieć… Zamiast poboru nowych roczników kawalerii zaangażowałbym cyrkowców amerykańskich, japońskich, którzy by rzucali bomby na Budionnego...

27.08.2020 | Autor:

Czy w latach pięćdziesiątych groziło nam przekreślenie umów w Jałcie i Poczdamie?

Na początku lat pięćdziesiątych mogło się wydawać, że sytuacja w Europie jest już ustalona, a żelazna kurtyna będzie trwałym elementem stosunków międzynarodowych. Czy rzeczywiście tak było?

22.07.2020 | Autor:

Nie dopuścić do drugiej Jałty – czyli dlaczego Tadeusz Mazowiecki bał się zjednoczenia Niemiec?

„Polacy są mistrzami świata w zyskiwaniu sobie sympatii” – miał powiedzieć kanclerz Helmut Kohl, gdy dowiedział się, że rząd w Warszawie zyskał kolejnego sojusznika w rozgrywce o uznanie polskiej zachodniej granicy przed zjednoczeniem Niemiec. Tym razem Polaków wsparł...

20.07.2020 | Autor:

Nie staniesz, nie dostaniesz. Od podwyżek cen żywności do strajków

W lipcu 1980 r. nie było upałów, a jednak atmosfera polityczna robiła się coraz bardziej gorąca. Przez Polskę przetaczała się fala strajków. Powodem niezadowolenia było „rozszerzenie cen komercyjnych”. Co kryło się za tym tajemniczym sformułowaniem?

28.06.2020 | Autor:

Pierwszy strajk w PRL. Czy można było zapobiec wybuchowi niezadowolenia Poznaniaków w Czerwcu 1956 r?

Poznański Czerwiec 1956 r. stał się symbolem początku walki o wolną Polskę – pierwszym na taką skalę buntem w PRL. 28 czerwca sto tysięcy ludzi zgromadziło się na placu Stalina, by upomnieć się o chleb i wolność. Nie...