Historia Polski
Czy Mikołaj Kopernik był Polakiem?
Znany powszechnie dwuwiersz zapewnia, że Mikołaja Kopernika – który „wstrzymał słońce” i „ruszył ziemię” – wydało rzecz jasna „polskie plemię”. Czy tak było naprawdę?
Czy Polska była przedmurzem chrześcijaństwa?
Przedmurze na stałe weszło do arsenału polskich mitów narodowych. Czy rzeczywiście Polska nim była? I czy we frazesy o przedmurzu wierzyli papieże oraz królowie, w których obronie ponoć występowaliśmy?
Tajemnica bitwy pod Legnicą. Jedno zdanie poległego księcia do teraz rozpala wyobraźnię historyków
Czy Jan Długosz fantazjował? A może miał pod ręką zaginioną dzisiaj księgę, rzucającą światło na najważniejsze starcie całego stulecia? Od odpowiedzi zależy niemal wszystko, co wiemy na temat sławnej bitwy pod Legnicą.
Dlaczego Hitlera nie udało się powstrzymać? Norman Davies wyjaśnia co nastąpiło w ostatnich miesiącach przed wybuchem wojny
Nawet w maju 1939 roku wybuch wojny wciąż nie był gwarantowany. Co ośmieliło Hitlera? Dlaczego zachodnie mocarstwa nie zdołały go powstrzymać? I czy autentycznie podjęły taką próbę?
„Polak potrafi”. Popularne dzisiaj hasło powstało jako… komunistyczny slogan
Krótkim zawołaniem „Polak potrafi” promowano jedną z najbardziej bezsensownych inwestycji epoki Gierka.
Armia Krajowa w walce z UPA. Bohaterska obrona Starej Huty
W obliczu potrójnego zagrożenia – ze strony Niemców, Sowietów oraz Ukraińców – Armia Krajowa stanęła przed dylematem: atakować czy bronić? Narastające okrucieństwo UPA sprawiło, że odpowiedź mogła być tylko jedna.
„Jestem Polakiem, więc mam obowiązki polskie”. Jak rozumieć najsłynniejsze słowa Romana Dmowskiego?
Endecki przywódca, Roman Dmowski, wypowiedział znany slogan nie pod własnym nazwiskiem, lecz pod pseudonimem. Warto znać jego pierwotny zamysł. Bo dzisiaj wciąż jest aktualny.
Trzeci agresor. Słowacka inwazja na Polskę we wrześniu 1939 roku
Oczekiwania Hitlera, terytorialne roszczenia czy nienawiść samych Słowaków? Co sprawiło, że Słowacja wzięła udział w ataku na Polskę jako trzeci agresor w kampanii wrześniowej?
Zginęli z rąk OUN-UPA, teraz Macierewicz odmawia im upamiętnienia? Kontrowersje wokół tablic na grobie Nieznanego Żołnierza
Święto niepodległości powinno być okazją do uczczenia wszystkich obrońców Polski, którzy oddali życie za ojczyznę. Tymczasem zamiast spokojnych obchodów, pojawiają się coraz to nowe kontrowersje, z których ogromną część sprowokował minister obrony.
Kompromitacja podczas koronacji. Czy Polacy byli gotowi w ostatniej chwili zabrać Henrykowi Walezemu koronę?
Henryk Walezy miał już na rękach krew tysięcy protestantów. Papież nalegał, by nowy król zostawił sobie furtkę, pozwalającą także w Polsce prześladować innowierców. Francuz wymyślił fortel, który zdecydowanie nie poszedł po jego myśli.
Co dawni Polacy sądzili o Krzyżakach? 600 lat czarnej legendy
Przez setki lat to wcale nie Grunwald ogniskował pamięć o Krzyżakach. Najbardziej wrogo o Zakonie nie myśleli zresztą Polacy, ale… zamieszkali w Rzeczypospolitej Niemcy.
Czy Lech Wałęsa naprawdę obiecał, że da każdemu Polakowi 100 milionów złotych?
Po fakcie prezydent Lech Wałęsa wił się, tłumacząc, że przecież on to nie ma żadnej realnej władzy. Ale co konkretnie obiecał podczas kampanii wyborczej?
Tajemnica sukcesu Józefa Piłsudskiego. Dlaczego to właśnie jemu oddano władzę w listopadzie 1918 roku?
11 listopada władza leżała na ulicy. Sięgnąć po nią mógł jednak tylko jeden człowiek. Dlaczego to właśnie Józefa Piłsudskiego uważano za jedynego kandydata do objęcia rządów w odradzającym się kraju?
„Zagłada Żydów Sosnowca” (Natan Eliasz Szternfinkiel)
Niezbyt obszerna książka w białej okładce z kontrastującym z nią czarnym, rzucającym się w oczy tytułem. To niepozorne opakowanie kryje w sobie jednak wstrząsającą historię tragicznego losu Żydów, wydanych na pastwę nazistowskiego bestialstwa.
Stanisław August Poniatowski bał się o własne życie. Miał powody podejrzewać, że Polacy zaprowadzą go na szafot
Jeszcze w 1792 roku Stanisław August Poniatowski podkreślał z patosem: „Król z narodem, naród z królem”. Ale nawet te słowa były nie deklaracją poglądów, lecz tylko: politycznym trikiem, z którego niewiele wyszło.
Najsłynniejsze knajpy przedwojennej Polski
W Adrii jednocześnie przygrywały trzy orkiestry. Na pięterku słynnej Ziemiańskiej przesiadywali najważniejsi warszawscy literaci. A w mordowni u Joska? Tam bawili się tylko ci, którzy znali tajne hasło.
Rząd chce powołać nową instytucję zajmującą się historią. „Instytut do własnej polityki historycznej PiS” – komentuje opozycja
W sejmie odbyło się pierwsze czytanie projektu ustawy o powołaniu Instytutu Solidarności i Odwagi. Posłanka PiS twierdzi, że praca tej instytucji „pozwoli odkłamać skutki krzywdzącej polityki historycznej, prowadzonej przez niektórych naszych sąsiadów i uniemożliwi podważanie naszego prawa do...
Polska lekcja honoru. Jak posłowie Bolesława Krzywoustego zamknęli usta niemieckiemu królowi?
Henryk V, właśnie oblegający Głogów, przeliczył się wierząc, że popis buty gdziekolwiek go zaprowadzi. Celna riposta posłów Bolesława Krzywoustego dała początek legendzie powtarzanej później przez całe stulecia. A przynajmniej tak zarzekali się członkowie rodu Awdańców.
Czy IPN znalazł szczątki Fieldorfa „Nila” i Pileckiego? „Czekamy tylko na identyfikację”
Przez wiele miesięcy trwały czynności na Łączce Cmentarza Wojskowego na Powązkach, gdzie IPN pracował nad wydobyciem szczątków ofiar komunizmu w Polsce. Przedstawiciele instytucji wierzą, że znaleźli Witolda Pileckiego i Emila Fieldorfa „Nila”.
Czy August II Mocny rzeczywiście był najgorszym polskim królem?
„Był to władca, któremu brakowało szczęścia” – podkreśla Konrad Wnęk z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Czy rzeczywiście Augusta II Mocnego można zrehabilitować? Zabrakło mu dobrej woli i talentu czy tylko uśmiechu fortuny?
Była jedyną kobietą w dziejach Polski, która rządziła samodzielnie, nie oglądając się na żadnego mężczyznę. Co dobrego zrobiła dla kraju?
Cała dekada naszych dziejów stała pod jej znakiem. Tytułowała się królową, ale dzierżyła władzę równą królom. I nie wahała się z niej korzystać. Dlaczego dzisiaj zupełnie nie pamiętamy o jej osiągnięciach?
Brawurowa akcja Armii Krajowej, zapomniana prekursorka feminizmu i osiem innych tekstów z ostatniego miesiąca, które powinieneś przeczytać
Jaki odwet zorganizowało AK za wymordowanie wioski? Która Polka pośmiertnie wzbudziła obyczajowy skandal? Jacy polscy władcy do dziś cieszą się popularnością, a o których nie pamiętamy? Odpowiedzi na te pytania szukaliście u nas w październiku
Za króla Olbrachta wyginęła szlachta. Skąd wzięło się to słynne powiedzenie?
Każdy słyszał, że ponoć „za króla Olbrachta wyginęła szlachta”. Łatwo zgadnąć, że chodzi o króla Jana Olbrachta z dynastii Jagiellonów. Ale co z resztą znanego przysłowia?
Sztuka zdradzania. Agent gestapo w szeregach AK zidentyfikowany
Przed 1939 rokiem zajmował się finansowymi oszustwami. Gdy wybuchła wojna, postanowił wykorzystać nabyte „umiejętności” i rozpoczął grę na dwóch frontach. AK nie wybaczało jednak współpracy z Niemcami. Karą za zdradę mogła być tylko śmierć.
Unikatowe znalezisko w Szczecinie. Niezwykła konstrukcja wojenna czekała ponad 70 lat na wydobycie
Szczecińscy miłośnicy historii trafili na nie lada gratkę. Na terenie ogródków działkowych przy ul. Derdowskiego odkopali podstawę pod niemieckie przeciwpancerne działo forteczne kalibru 75 mm. To druga konstrukcja tego typu, jaka zachowała się do dzisiaj!