Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Za co w III Rzeszy można było trafić do więzienia lub obozu koncentracyjnego?

Nie trzeba było popełnić żadnej zbrodni, by "zasłużyć" na aresztowanie i uwięzienie w obozie koncentracyjnym.

fot.Harold M. Roberts/domena publiczna Nie trzeba było popełnić żadnej zbrodni, by „zasłużyć” na aresztowanie i uwięzienie w obozie koncentracyjnym.

Wbrew pozorom nazistowskie Niemcy nie były państwem całkowitego bezprawia. Gestapo i inne organy policyjne nie chciały jednak poddawać się ograniczeniom wynikającym z takiego drobiazgu jak istnienie sądów i wypracowały sposób ich omijania – Schutzhaftbefehl, czyli „rozkaz uwięzienia ochronnego”.

Naziści wykorzystali precedens z czasów I wojny światowej, by nie kłopotać się zdobywaniem dowodów. Oczywiście gestapo prowadziło śledztwa, często bardzo drobiazgowe, ale zadowalało się nader wątłymi przesłankami wskazującymi na winę podejrzanego.

By trafić do obozu, nie trzeba było popełnić żadnego konkretnego przestępstwa. W rzeczywistości większość internowanych na podstawie Schutzhaftbefehl nie złamała prawa, gdyż w przeciwnym wypadku stanęłaby przed sądem. Uwięzienie ochronne pozwalało pozbawić kogoś wolności tylko dlatego, że policja polityczna posądzała go o antynazistowską postawę.

Śmiertelnie groźna kartka

Ten złowieszczy rozkaz miał postać pojedynczej kartki z gotowym formularzem, w którym trzeba było uzupełnić imię i nazwisko, adres i inne dane osobowe. Najwięcej miejsca zostawiano na wpisanie przyczyn uwięzienia, którymi były najczęściej: przynależność do organizacji socjalistycznej lub komunistycznej, wrogi stosunek do władzy lub „zagrożenie dla porządku publicznego” stwarzane rzekomo przez podejrzanego.

Przykładowy Schutzhaftbefehl – porwanie za biurokratyczną fasadą.

fot.materiały promocyjne Przykładowy Schutzhaftbefehl – porwanie za biurokratyczną fasadą.

Do wydania rozkazu wystarczyło wypełnienie pustych pól i pieczątka oraz podpis oficera gestapo po wcześniejszym upoważnieniu ze strony odpowiedniego wydziału tej policji politycznej. Aresztowanemu odczytywano powody pozbawienia wolności, a następnie wysyłano go do więzienia lub obozu koncentracyjnego wraz z kopią dokumentu skazującego, który był podstawą do przydzielenia trójkąta odpowiedniego koloru.

Zamieszczony tu rozkaz – podpisany przez samego Reinharda Heydricha – został wydany w kwietniu 1936 roku i dotyczy 25-letniego socjalisty Eberharda Hessego, którego podejrzewano o udział w spotkaniu „organizacji rewolucyjnej” w Berlinie. Miał on pozostać w zamknięciu w „interesie bezpieczeństwa publicznego” przez trzy miesiące, by w tym czasie gestapo mogło przeprowadzić w jego sprawie dokładne śledztwo. Ostatecznie Hesse spędził w areszcie dziewięć miesięcy.

Komentarze

brak komentarzy

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.