Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Kiedy właściwie Matkę Boską koronowano na królową Polski?

Obraz Matki Boskiej Częstochowskiej jest jednym z najlepiej rozpoznawalnych wizerunków Maryi w Polsce.

fot.domena publiczna Obraz Matki Boskiej Częstochowskiej jest jednym z najlepiej rozpoznawalnych wizerunków Maryi w Polsce.

Już w średniowieczu Polacy wierzyli w szczególną opiekę Najświętszej Maryi Panny. Kolejni władcy Rzeczpospolitej zwracali się do niej, licząc na pomoc w trudnych dla kraju momentach. Koronę na przestrzeni wieków powierzano jej aż 55 razy! Czy wiadomo, kto był pierwszy?

Pierwszym skojarzeniem, które podsuwa tytuł Matki Bożej jako Królowej Polski, są lwowskie śluby króla Jana Kazimierza Wazy złożone 1 kwietnia 1656 roku przed głównym ołtarzem katedry lwowskiej. Ten akt o wielkim znaczeniu moralnym i politycznym w toczącej się właśnie wojnie polsko-szwedzkiej nie był czymś wyjątkowym w Europie. Wcześniej niż Rzeczpospolita za swoja królową uznały Maryję hiszpańska Floryda (1512) Bawaria (1620), Francja (1638), Austria (1647) i Portugalia (1648).

Królewski tytuł Maryi był już zresztą wcześniej używany w Polsce. Jan Długosz opisując Jasną Górę i znajdujący się tam słynący cudami obraz Matki Bożej, określił go jako Imago Gloriosissimae et Excellentissimae Virginis et Dominae ac Reginae mundi et nostrae Mariae.

„Broń nas i strzeż jako własność swoją”

Ślubowanie Jana Kazimierza nie jest jedynym aktem tego typu w dziejach Rzeczypospolitej. Król Michał Korybut Wiśniowiecki w grudniu 1669 roku złożył na Jasnej Górze votum w postaci złotego serca z diamentem. Ślubował wówczas: „Oświadczam, że królestwem tym (…) tak będę rządził, że i tron mój Tobie samej oddam i będę Cię uważał za Panią i Najwyższą Królową”.

W dniach od 27 do 29 lipca 1920 roku, podczas wojny polsko-bolszewickiej, zebrali się na Jasnej Górze biskupi polscy. Ponowili wybór Maryi na królową Polski. Dokonano tego formalnym aktem w postaci modlitwy: „Królowo Korony Polskiej, Tobie się oddajemy, Tobie się poświęcamy, broń nas i strzeż jako własność swoją”.

Pierwszym skojarzeniem, które podsuwa tytuł Matki Bożej jako Królowej Polski, są lwowskie śluby króla Jana Kazimierza Wazy złożone 1 kwietnia 1656 roku przed głównym ołtarzem katedry lwowskiej.

fot.Jan Matejko/domena publiczna Pierwszym skojarzeniem, które podsuwa tytuł Matki Bożej jako Królowej Polski, są lwowskie śluby króla Jana Kazimierza Wazy złożone 1 kwietnia 1656 roku przed głównym ołtarzem katedry lwowskiej.

Idea królewskiej władzy Maryi nad narodem i państwem polskim wyrasta z dwóch źródeł: po pierwsze – z kultu Maryi od czasów średniowiecza po drugie – z idei Jej patronatu nad poszczególnymi stanami, grupami, bractwami, miastami itd. Najprawdopodobniej z XIII wieku pochodzi pierwszy hymn Polski, pieśń maryjna Bogurodzica.

Przykładem obecności motywów maryjnych w polskiej sztuce tego okresu są: monumentalny ołtarz Wita Stwosza w kościele Mariackim w Krakowie, którego główna scena przestawia Zaśnięcie NMP czy gotyckie rzeźby w typie Piękna Madonna, jak chociażby Madonna z Krużlowej.

55 koronacji

Szczególnymi chwilami, kiedy odwoływano się do opieki Matki Bożej, był czas wojny. Jan Olbracht dziękował Matce Bożej za pomoc w zwycięstwie nad Tatarami pod Kopystrzyniem (1487), a Zygmunt Stary wierzył głęboko, że pomoc Maryi pozwoliła odnieść mu zwycięstwo pod Orszą (1514) oraz nad Tatarami (1527). Stefan Czarniecki przed każdą bitwą zwracał się o protekcję i obronę do Matki Bożej odmawiając Zdrowaś Maryja.

reklama

Komentarze

brak komentarzy

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.