Twoja Historia

Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Historia Polski

Realizacja zamówień była trudna. Tym bardziej, że zamożny sojusznik II RP, jakim była Francja, sztucznie zawyżał ceny.
08.03.2021 | Autor:

Wielki shopping. Jak powstawała artyleria II Rzeczpospolitej?

Wojsku nowo powstałej Rzeczpospolitej potrzebna była artyleria – i to na już. Uzbrojenie, które pozostawiły po sobie państwa zaborcze, było kroplą w morzu potrzeb, często powodującą dodatkowe problemy. Prawie milionowa armia czekała na armaty. Tylko skąd wziąć nagle...

PKO przy placu Piłsudskiego w Warszawie (1939)
19.02.2021 | Autor:

Polska bankowość, czyli działalność Pocztowej Kasy Oszczędności po 1918 roku

Jak wyglądała polska bankowość po 1918 roku? Czy po odzyskaniu niepodległości poradziliśmy sobie z jej utworzeniem na naszych ziemiach? Warto przyjrzeć się historii Pocztowej Kasy Oszczędności – organizacji, która miała duży wpływ na dzieje naszego kraju.

Od najdawniejszych czasów armie starały się formalizować działania prostytutek, które podążały za frontem.
13.02.2021 | Autor:

Choroby weneryczne. Największy wróg żołnierza

Dla armii gorsze od strat bojowych były te niebojowe – wypadki na tyłach i wszelkiego rodzaju choroby. Zwłaszcza weneryczne, które mogły trwale wyłączyć żołnierza z walki. Jak sobie z nimi radzono podczas wojny z bolszewikami?

Romowie w obozie zagłady w Bełżcu
11.02.2021 | Autor:

„Żadna likwidacja Żydów nie była dotychczas tak ciężka jak tych Cyganów” – Porajmos, czyli Pochłonięcie

500 tysięcy ofiar – przyjmuje się powszechnie za wynik działań nazistów przeciwko ludności romskiej. Cyganie byli uznawani za jeszcze większe zagrożenie dla idealnego społeczeństwa niż Żydzi, a zgodnie z szacunkami niektórych naukowców podczas wojny mogło ich zginąć kilkakrotnie...

Jak Wilhelm Canaris pomagał Polakom?
09.02.2021 | Autor:

Zagadka Wilhelma Canarisa. Dlaczego szef Abwehry pomagał Polakom?

W samym środku II wojny światowej szef niemieckiego wywiadu współpracował z Polakami, ewakuując z okupowanego kraju żony wyższych polskich oficerów. Trasa wiodła przez Berlin – pod okiem Gestapo.

Krzyżacy nie tylko spacyfikowali wszystkie plemiona pruskie, z którymi Polacy nie mogli sobie dać rady przez 200 lat, ale też zbudowali nowoczesne państwo
30.01.2021 | Autor:

Państwo zakonu krzyżackiego – maszyna do podbojów

Gdy w 1226 roku Konrad Mazowiecki przyznał ziemię chełmińską i michałowską Zakonowi Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego, nie miał świadomości, z jak sprawnym i konsekwentnym partnerem ma do czynienia. Kilkadziesiąt lat później Krzyżacy nie tylko spacyfikowali wszystkie...

500 tysięcy zamordowanych Romów i Sinti to prawdopodobnie bardzo zaniżona statystyka. Zabitych ludzi należących do tych narodowości mogło być podczas II wojny światowej nawet 7,5 miliona.
25.01.2021 | Autor:

Zapomniany Holocaust. Zagłada ludności romskiej

500 tysięcy zamordowanych Romów i Sinti to prawdopodobnie bardzo zaniżona statystyka. Zabitych ludzi należących do tych narodowości mogło być podczas II wojny światowej znacznie więcej. Nieliczni, którzy przetrwali, choć w części ukazują rozmiar niemieckiej zbrodni.

Koncern IG Farben w fabrykach m.in. w Brzegu Dolnym i Auschwitz (na zdj.) produkował broń chemiczną.
22.01.2021 | Autor:

„Operacja Brunhilda”. Dlaczego Niemcy MUSIELI odbić Brzeg Dolny?

Hitler wpadł w furię, gdy dowiedział się, że w ręce Sowietów wpadła fabryka chemiczna „Anorgana” w Brzegu Dolnym nad Odrą. Nakazał zniszczenie zakładu i wyprodukowanych tam chemikaliów. Niemcy przeprowadzili błyskawiczną operację odbicia zakładu. W oddziale szturmowym byli dwaj...

Rubinstein w 1906 roku
17.01.2021 | Autor:

„Ja wam zagram hymn Polski. I proszę wstać”. Rubinstein – człowiek, który podniósł na nogi założycieli ONZ

„Tutaj, w tej sali, chcecie urządzić szczęśliwą przyszłość świata. Brakuje mi chorągwi Polski, za którą walczyliście. Ja tego nie mogę tolerować. Ja wam zagram hymn polski. I proszę wstać!” – powiedział polski pianista. I wstali. Kim był człowiek,...

Dla wielu żołnierzy seks był tematem tabu.
15.01.2021 | Autor:

Sztuka przeżycia. Czego uczono polskich rekrutów w 1919 roku?

Współcześnie żołnierze mają organizowane specjalne szkolenia z przeżycia w każdych warunkach. Jak wyglądało przygotowanie rekruta do przetrwania w polu 100 lat temu?

Międzynarodowe Zawody Narciarskie FIS o Mistrzostwo Środkowej Europy w Zakopanem w 1929 roku
05.01.2021 | Autor:

Ski, łyże czy narty? Początki narciarstwa w Polsce

Narciarstwo cieszy się w naszym kraju niezwykłą popularnością, lecz nie zawsze tak było. Jeszcze w 1908 roku Roman Kordys, polski alpinista i taternik, ubolewał nad tym, że „rozkosze te są u nas obce ogółowi”. Jednak dzięki takim jak...

Tuż po bitwie pod Kircholmem zwycięska armia polska... rozpadła się.
30.12.2020 | Autor:

Bandyterka bez grosza, czyli wojsko Rzeczpospolitej szlacheckiej

27 września 1605 roku 3600 żołnierzy hetmana Jana Karola Chodkiewicza starło w puch 11 tysięcy Szwedów pod Kircholmem. Husaria dosłownie zmiażdżyła wielokrotnie silniejszego wroga. Szwedzi stracili od 6 do 9 tysięcy żołnierzy. Polacy tylko stu. Tuż po bitwie...

Okrągły Stół w Pałacu Prezydenckim w Warszawie.
18.12.2020 | Autor:

Czy komunizm w Polsce można było uratować? Czyli o alternatywie dla Okrągłego Stołu

Kiedyś żartowano: do czego można porównać komunizm? Do lotu samolotem: widoki są wspaniałe, wszystkim chce się wymiotować, a wysiąść nie można! Koniec lat 80. tak właśnie wyglądał. Ale najgorsza była świadomość, że tak może być już na stałe....

12.12.2020 | Autor:

Jasny promień w grudniowy dzień. Aleksander Gieysztor – człowiek, który pomógł napisać historię Polski

12 grudnia 1980 roku po 13 godzinach głosowania nowym prezesem Polskiej Akademii Nauk został prof. Aleksander Gieysztor – jeden z najwybitniejszych historyków w kraju. Tak właśnie polska nauka odpowiedziała na zmiany, jakie zachodziły pod wpływem „Solidarności”.

Jak niewiele brakowało, by w Polsce w grudniu 1980 roku powtórzył się scenariusz z Pragi sprzed 12 lat?
09.12.2020 | Autor:

W grudniu 1980 roku nad Polską wisiało widmo bratniej „pomocy”. Rosjanie tylko czekali na rozkaz ataku…

40 lat temu świat na chwilę wstrzymał oddech. 8 grudnia 1980 roku radzieckie wojska były gotowe do inwazji na Polskę. Do ataku przyszykowano – wedle CIA – nawet jednostki spadochronowe. A przecież nad Wisłą i tak stacjonowało kilkadziesiąt...

Willy Brandt dążył do normalizacji stosunków polsko-niemieckich
08.12.2020 | Autor:

Traktat PRL–RFN. Jak w 1970 roku usiłowano „znormalizować” stosunki polsko-niemieckie?

To był chyba najszczęśliwszy dzień Władysława Gomułki jako przywódcy Polski – 50 lat temu, 7 grudnia 1970 roku, zawarto polsko-niemiecki układ graniczny. Nawet przeciwnicy systemu uważali, że to ważny dokument. Radość Gomułki nie trwała jednak długo. Wkrótce zmiotły...

Plansza do Assarmota z 1861 roku
21.11.2020 | Autor:

Assarmot: pierwsza polska fabularna gra planszowa

Gry planszowe już od pewnego czasu przeżywają w naszym kraju prawdziwy renesans. Jeszcze kilkanaście lat temu wiele osób postrzegało je jako rozrywkę dla dzieci. Dzisiaj wydaje się, że fabularne gry planszowe największą popularnością cieszą się wśród dorosłych, a...

Wiec w czasach Kazimierza Wielkiego
16.11.2020 | Autor:

Od wiecu do sejmu. Jak narodziła się w Polsce monarchia parlamentarna?

30 maja 1505 roku sejm radomski uchwalił konstytucję nihil novi, wprowadzającą zasadę, że bez zgody szlachty nie można ustanowić żadnego nowego prawa. Zdaniem prof. Wacława Uruszczaka to właśnie tego dnia ustrój Królestwa Polskiego zaczął się zmieniać z oligarchii...

Najmrodzki nie bez powodu był nazywany królem złodziei i mistrzem ucieczek.
09.11.2020 | Autor:

Najsmaczniejszy „szaszłyk” PRL, czyli historia króla złodziei Zdzisława Najmrodzkiego

U szczytu przestępczej kariery miał wszystko – pieniądze, kobiety, drogie auta i sławę. Zdzisław Najmrodzki, przez kolegów z przestępczego światka zwany „szaszłykiem”, gdyż zabawnie przekręcał nazwę tej potrawy, stał się legendą komunistycznej Polski. Był celebrytą swoich czasów. Reportaże...

Gdańscy policjanci w dwudziestoleciu międzywojennym byli uwikłani w działania Abwehry – w tym w polowanie na Żychonia.
07.11.2020 | Autor:

Polowanie na kapitana Żychonia. Jak Niemcy usiłowali się pozbyć asa polskiego wywiadu?

Uwieść, upić, uprowadzić. A w ostateczności zabić – takie zadanie od Abwehry otrzymała piękna Czesława Bociańska. Jej ofiarą miał być nie byle kto, bo szef bydgoskiej ekspozytury Oddziału II Sztabu Głównego Jan Henryk Żychoń, as polskiego wywiadu.

Kampania Mazowieckiego ruszyła z opóźnieniem i nie trafiła do serc Polaków.
03.11.2020 | Autor:

Zły kandydat, zła kampania, zły wynik. Dlaczego w wyborach prezydenckich w 1990 roku Mazowiecki poniósł sromotną porażkę?

Tadeusz Mazowiecki z pewnością byłby dobrym prezydentem. Rozważny, koncyliacyjny, szanujący demokratyczne procedury. W 1990 roku przegrał jednak nie tylko z Lechem Wałęsą, ale nawet z tajemniczym Stanisławem Tymińskim. Czy musiało dojść do tego upokorzenia?

Stalin bezlitośnie rozprawił się z polskimi komunistami.
01.11.2020 | Autor:

Śmierć dzieci rewolucji. Jak Stalin rozprawił się z polskimi komunistami?

„Nie uważam Czerwonej Armii za nieprzyjaciela. Przeciwnie, witam jak przyjaciela Narodu Polskiego” – stwierdził w Sejmie na kilka dni przed Bitwą Warszawską, polski komunista – Tomasz Dąbal. Przez lata wiernie służył Stalinowi, lecz ostatecznie skończył marnie – jako...

Kopernik w swoich wyliczeniach opierał się o południk krakowski.
29.10.2020 | Autor:

Krakowski południk zerowy, czyli małopolskie Greenwich

W dawnych wiekach większość ludzi była na bakier z geografią. Starano się jednak opisywać odległe miejsca, odmalowując słowami wygląd okolicy lub skupiając się na charakterystycznych punktach. Znalazło się też paru takich, którzy podjęli się określenia współrzędnych geograficznych. Jeden...

Zorganizowano specjalną wystawę ze skradzionych kosztowności dla ówczesnego pierwszego sekretarza, Edwarda Gierka (na zdj. przemawia na plenum Komitetu Centralnego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej).
27.10.2020 | Autor:

To była jedna z największych afer kryminalnych PRL. Gdzie podziały się skarby ukradzione w ramach operacji „Żelazo”?

Złote zegarki, kolie z kamieniami szlachetnymi, kolczyki, bransoletki, spinki ze złota i platyny, skórzane kurtki, buty i aktówki oraz antyki – takie precjoza kradli na masową skalę agenci Polski Ludowej wysyłani na Zachód. Operacja „Żelazo” miała zwiększyć rezerwy...

Józef Piłsudski planował bowiem utworzenie antyradzieckiego sojuszu, a nawet federacji Rzeczpospolitej z republikami Gruzji, Armenii i Azerbejdżanu.
19.10.2020 | Autor:

Nie tylko Kasztanka. Wszystkie zwierzęta Piłsudskiego

Zapalony myśliwy, a może miłośnik zwierząt i natury? Czy Józef Piłsudski poparłby „piątkę dla zwierząt”?