Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Czy istniała alternatywa dla układu monachijskiego? Brytyjski historyk wyjaśnia, czy można było powstrzymać Hitlera już w 1938 roku

Głównymi aktorami w Monachium byli Adolf Hitler i Neville Chamberlain.

fot.Bundesarchiv/ CC-BY-SA 3.0 Głównymi aktorami w Monachium byli Adolf Hitler i Neville Chamberlain.

Układ monachijski był jedną z ostatnich rozpaczliwych prób uratowania pokoju w Europie. Odbyło się to kosztem Czechosłowacji, której przedstawiciele nie mogli nawet wziąć udziału w negocjacjach. Czy można było uniknąć tego hańbiącego porozumienia i już wówczas położyć kres rosnącemu apetytowi Hitlera?

[We wrześniu 1938 roku] wojna wydawała się coraz bardziej prawdopodobna. Rozpoczęto szaleńcze starania, aby zorganizować konferencję, podczas której dałoby się wypracować jakieś porozumienie. Przełom nastąpił dopiero wtedy, gdy interweniował Mussolini, który pośredniczył w organizacji spotkania przedstawicieli czterech mocarstw: Niemiec, Włoch, Francji i Wielkiej Brytanii. Związek Radziecki, któremu nikt nie ufał, został całkowicie pominięty.

Tym samym zaczął się ostatni akt dramatu Czechosłowacji, o której losach zdecydowano w Monachium, gdzie 30 września 1938 roku podpisano tzw. układ monachijski. Co ciekawe, Czesi nie mogli nawet uczestniczyć w rozmowach, w trakcie których o wszystkim decydowano za ich plecami! Dwie zachodnie demokracje zmusiły inny kraj demokratyczny do podporządkowania się zastraszającemu go dyktatorowi.

„Zwycięstwo” monachijskie

Rząd Republiki Czechosłowackiej wydał w Pradze oficjalny komunikat, w którym protestował przed całym światem przeciwko „decyzjom podjętym w Monachium, jednostronnym i bez udziału przedstawicieli Czechosłowacji” (…).

Hitler otrzymał to, czego chciał. Albo przynajmniej udawał, że chciał. Sudety mógł zająć niemal natychmiast. Reszta Czechosłowacji – nie miał co do tego żadnych wątpliwości – zostanie zajęta w późniejszym terminie. Utrzymano pokój. Ale za jaką cenę?

Układ monachijski podpisano 30 września 1938 roku. Na zdjęciu sygnatariusze: Neville Chamberlain, Édouard Daladier, Adolf Hitler i Benito Mussolini.

fot.Bundesarchiv / CC-BY-SA 3.0 Układ monachijski podpisano 30 września 1938 roku. Na zdjęciu sygnatariusze: Neville Chamberlain, Édouard Daladier, Adolf Hitler i Benito Mussolini.

Zarówno Chamberlain, jak i Daladier wrócili do swoich krajów niczym zwycięzcy. Poczucie hańby po kapitulacji przed Hitlerem, który groził i zastraszał swoich przeciwników, docierało do nich stopniowo. Opinia publiczna dopiero po jakimś czasie zdała sobie sprawę, że pokój utrzymano kosztem Czechów. Czy była jakaś alternatywa?

Politycy i historycy zarówno wówczas, jak i po wielu dekadach różnili się w ocenie sytuacji. Rozpoczynając grę o Czechosłowację, Hitler miał w rękawach kilka asów. A Chamberlain dobrze widział, że dostały mu się słabe karty. W tej kwestii akurat nie ma wielu wątpliwości. Pozostaje pytanie, czy mógł rozegrać tę grę lepiej z tym, co miał do swojej dyspozycji.

Komentarze (4)

  1. Prawdziwa historia Odpowiedz

    Hitler mógłby zostać powstrzymany już kilka miesięcy wcześniej ponieważ Związek Radziecki zgodnie z traktatem z 35r jaki miał z Francja chciał zorganizować spotkanie dowódców wojskowych na najwyższym szczeblu jednak W.Brytania i Francja konsekwentnie odmawiała,również ówczesny sojusznik Hitlera Polska chciała jak najszybciej zlikwidowania Czechosłowaci i odmawiala dostarczania broni z ZSRR do Czechosłowaci. Tak zwanym państwom zachodnim i kapitalistom zależało na tym aby ich pupilek Hitler jak najszybciej napadł na ZSRR i gotowi byli w tym celu poświęcić nie tylko Czechosłowacie ale i Polskę.

    • MS Odpowiedz

      Człowieku! Czy pisząc ten komentarz zachowałeś choćby odrobinę zdrowego rozsądku? Czy znasz chociaż jeden realny fakt historyczny popierający twoją maniakalną prosowiecka tezę? Czy może literówki w poście oznaczają, że jesteś ruskim trollem:? Może w artykule zbyt słabo wyeksponowano czym były ówczesne sowiety. Państwo najbardziej krwawego dyktatora, państwo zsyłek, milionowych przesiedleń, państwo obozów koncentracyjnych nieustępujących hitlerowskim a liczbą nawet je przewyższających, państwo skazujące na śmierć głodową całe narody, grabieżcze, zbudowane na gwałtach i mordach. Jeszcze przed IX.1939 samych Polaków, cywili zamieszkujących kresy wymordowano ponad 1,5 mln. – z następnymi latami działań tych wyzwolicieli, ofiar narodowości polskiej z ich rąk było więcej niż ze strony bestialskich hitlerowców. Dodam tylko, że dzisiejsze agresywne poczynania rosji o żywo przypominają te o których mowa w artykule. Zmieniły się tylko państwo i dyktator a i skala i zasięg są znacznie większe. Wyciągajmy wnioski z historii, nie zapominajmy do czego prowadzi może bierność wobec dyktatorów i socjologicznie rozchwianych, nabuzowanych nacjonalizmem i poczuciem „niesłusznej i niesprawiedliwej przegranej” narodów (Niemcy I W.Ś., dzisiejsza rosja – zimna wojna), zatopionych w ksenofobii, poczuciu wyższości wobec innych.

      • Daisy Odpowiedz

        A cóż jest „prosowieckiego” w niezbitym fakcie, tak samo oczywistym, jak i starannie przemilczanym, że od 1917 roku krwawa likwidacja Rewolucji w Rosji była absolutnym priorytetem dla tzw aliantów zachodnich i równocześnie Niemiec wszelkiej maści?! A skutki Rewolucji były przecież potworne! 8 godzinny dzień pracy, obowiązkowe ubezpieczenia, kilkusetprocentowe podwyżki płac robotników, płatne urlopy, prawa wyborcze dla kobiet, to było nie do wytrzymania dla prawicowej jaśniechołoty europejskiej! Kto finansował Hitlera? Kto wspierał militaryzację Niemiec?! Kto dawał szmal, mundury, ochronę wywiadowczą i pomoc organizacyjną podczas przejęcia władzy przez faszystów we Włoszech, w Niemczech i w Hiszpanii, a po 1945 roku w Grecji?! Kto tak cichutko miauczał gdy oddawał Hitlerowi Austrię i Czechosłowację z jej przemysłem?! Kto pilnował na morzach i oceanach żeby krzywda się nie stała Niemcom interweniującym w Hiszpanii, kto od 1936 roku blokował hiszpańskie porty, kto rabował rządowe hiszpańskie złoto wysłane na zakup broni przez legalny rząd hiszpański, kto dostarczał Franco broń, amunicję, samochody i paliwo?! Może twoi sowieci?! Poglądy i plany Hitlera były doskonale znane „demokracjom zachodnim”, łącznie z planami wyrżnięcia Słowian w ramach Lebensraumu! A na koniec kto dał wolną rękę Niemcom w Polsce we wrześniu 1939 roku?! Może Czerwoni Marsjanie?! Dla Zachodu Polska raz jest, a raz jej nie ma, więc wysłanie Polski na wojnę i w konsekwencji likwidacja nas Polaków i naszego Kraju nigdy nie była i nigdy nie będzie jakimkolwiek kosztem, czy stratą, dla Demokracji Zachodnich w walce o zdobycze na ostatnim kierunku ekspansji – Drang nach Osten!

  2. Kobus Odpowiedz

    Z tym złotem to władze republikańskie dla „bezpieczeństwa.”same wysłały je do Moskwy .Przedstawiciel banku Hiszpanii mimo nalegań na otrzymanie potwierdzenia depozytu usłyszał że na miejscu czyli w Moskwie zostanie wszystko policzone i dopełniona formalność.Stalin na wiadomość o przejęciu złota stwierdził że”zobaczą je jak własne 👂

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu (61-885), ul. Półwiejska 17/15 oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.