Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Treblinka. Machina masowej zagłady

Żydzi w wagonie towarowym w drodze do obozu zagłady

Pakują po 80 osób. Droga powrotna jest zamknięta (…). W wagonie coraz duszniej, brak tchu. Beznadziejnie, smutno, strasznie. Wzrok mój ogarnął wszystkich i wszystko, lecz mimo to nie byłem w stanie ogarnąć ogromu nieszczęścia (…). O 4 pp. ruszył pociąg, kila minut późnej zajechaliśmy do obozu Treblinki. Tam dopiero spadła nam zasłona z oczu – wspomina Janek Wiernik, więzień obozu w książce „Rok w Treblince”.

Ludzie trafiający do Treblinki spoglądali na świat przez okna albo szczeliny w wagonach. Tliła się w nich jeszcze nadzieja, że pociąg zmierza na wschód w innym celu…

Nie wiedzieliśmy i nie wierzyliśmy, że jedziemy na zagładę. Fakt, że zabraliśmy pościel i ubrania, a nawet wziąłem ze sobą skrzypce (…). Podróż trwała całą noc. Wysiedliśmy. Rozdzielono nas… Byłem wtedy tak oszołomiony tym, co się działo, że było mi wszystko jedno.

Wspomina Jerzy Rajgrodzki w tekście „Jedenaście miesięcy w obozie zagłady w Treblince” opublikowanym przez Żydowski Instytut Historyczny.

Powstanie obozu

W 1941 roku niemieckie władze okupacyjne postanowiły stworzyć obóz pracy przy linii kolejowej Siedlce – Sokołów Podlaski – Małkinia (niedaleko stacji kolejowej Treblinka). Był to obóz dla Polaków i Żydów, nazwany Treblinka I. Więźniowie pracowali głównie przy żwirowni znajdującej się nieopodal.

Jesienią naziści zaczęli obmyślać ideę „ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej”. Zabiegały o to głównie władze w Generalnym Gubernatorstwie. Rozpoczęto budowę dwóch obozów – w Bełżcu i Sobiborze.

Okupowaną Warszawę odwiedził w kwietniu 1942 roku Heinrich Himmler. Polecił dokonanie likwidacji warszawskiego getta, co zapoczątkowało opracowanie budowy nowego obozu zagłady – „najdoskonalszego” w całej akcji Reinhardt. Stwierdzono, że najlepszym miejscem będzie skrzyżowanie dróg kolejowych łączących Warszawę, Białystok i dystrykt radomski. Padło na okolice Treblinki.

Tablica informacyjna

Franciszek Ząbecki w książce „Wspomnienia dawne i nowe” napisał:

Na temat nowego obiektu-obozu krążyły w okolicy różne pogłoski: mówiono, że ma powstać nowy obóz pracy, że buduje się obóz koncentracyjny, że powstaje tajemniczy obiekt wojskowy, a nawet punkt kontroli strzałów pociskami nowej broni (…). Rozeszły się też pogłoski, że będzie pogłębiana i regulowana rzeka Bug, a roboty będą wykonywane przez Żydów.

Budowa obozu

Prace budowlane rozpoczęto na wiosnę 1942 roku pomiędzy wsiami Wólka Okrąglik i Poniatowo. Obóz budowali głównie więźniowie żydowscy z gett w Stoczku Węgrowskim i Węgrowie, a także obozu Treblinka I. Szybko doprowadzono tory kolejowe od głównej linii Siedlce – Sokołów – Małkinia oraz otoczono teren drutem kolczastym.

Komentarze

brak komentarzy

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu (61-885), ul. Półwiejska 17/15 oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.