Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Ambasador Polski na dywaniku w Mińsku. Białorusini żądają komentarza odnośnie podważania przez IPN wyników własnego śledztwa w sprawie „Burego”

Kapitan Romuald Rajs - jedni uważają go za bohatera, inni za winnego śmierci dziesiątek cywilów.

fot.domena publiczna Kapitan Romuald Rajs – jedni uważają go za bohatera, inni za winnego śmierci dziesiątek cywilów.

11 marca 2019 roku IPN opublikował na swoich stronach internetowych komunikat, w którym podważone zostały ustalenia śledztwa zakończonego w 2005 roku. Ustalono wówczas, że oddział Romualda Rajsa dopuścił się ludobójstwa. MSZ Białorusi chce wyjaśnień.

Jak możemy przeczytać w raporcie z 2005 roku podsumowującym wyniki śledztwa dotyczące zabicia 79 osób w powiecie Bielsk Podlaski:

Spośród wszystkich wymienionych powyżej motywów, które determinowały działania „Burego” i części jego podwładnych, czynnikiem łączącym było skierowanie działania przeciwko określonej grupie osób, które łączyła więź oparta na wyznaniu prawosławnym i związanym z tym określaniu przynależności tej grupy osób do narodowości białoruskiej. Reasumując zabójstwa, i usiłowania zabójstwa tych osób należy rozpatrywać jako zmierzające do wyniszczenia części tej grupy narodowej i religijnej, a zatem należące do zbrodni ludobójstwa, wchodzących do kategorii zbrodni przeciwko ludzkości.

Rajs jednak niewinny?

W poniedziałek IPN opublikował komunikat mówiący, że ustalenia tamtego śledztwa są wadliwe. Wśród podważanych wniosków znalazł się także i ten zacytowany powyżej. Instytut powołuje się na ustalenia dr. Kazimierza Krajewskiego (IPN Warszawa) oraz mec. Grzegorza Wąsowskiego (Fundacja Pamiętamy), których w opublikowanym materiale określa mianem znawców tematu. W artykule, jaki ukazał się w czasopiśmie „Glaukopis” stwierdzają oni:

W naszej ocenie tragiczne zdarzenia spowodowane przez „Burego” i jego żołnierzy nie odpowiadają definicji zbrodni ludobójstwa, określonej w Konwencji ONZ z 9 grudnia 1948 r. jako: „czyn dokonany w zamiarze zniszczenia w całości lub części grup narodowych, etnicznych, rasowych lub religijnych jako takich”. Uważamy, że „Bury” nie działał z zamiarem zniszczenia (ani w całości, ani w części) społeczności białoruskiej lub też społeczności prawosławnej zamieszkałej na terenie Polski w jej obecnych granicach. Miał przecież możliwości, by puścić z dymem nie pięć, ale znacznie więcej wiosek białoruskich w powiecie Bielsk Podlaski. 

Dzień po ukazaniu się komunikatu IPN dotyczącego uniewinnienia Romualda Rajsa „Burego” w sprawie wypowiedział się rzecznik MSZ Białorusi Anatol Hłaz. Jego ostre słowa pod adresem badaczy cytowanym przez IPN przytacza „Dziennik.pl”:

Przestępca, który osobiście wydawał rozkazy i uczestniczył w zabójstwach cywilnych mieszkańców białoruskich wsi na Podlasiu, nie może być wybielany – ani w oczach Białorusinów, ani w pamięci historycznej innych racjonalnie myślących ludzi. Polscy uczeni zebrali wystarczającą ilość dowodów jego zbrodni. […] Nasze szczególne zaniepokojenie wywołał otwarty cynizm niektórych polskich „badaczy”, na których powołuje się w oświadczeniu IPN. M.in., usprawiedliwiając „Burego”, twierdzą, iż miał możliwość „puścić z dymem nie pięć, ale znacznie więcej wiosek białoruskich w powiecie Bielsk Podlaski”

Do białoruskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych został wezwany polski ambasador na Białorusi Artur Michalski. Tamtejsze władze żądają informacji, czy przedstawiony przez IPN komunikat jest oficjalnym stanowiskiem polskiego rządu. Jak podaje „Wprost”, ambasador Artur Michalski spotkał się w tej sprawie z dyrektorem białoruskiego Departamentu Ameryki i Europy. Rozmowa trwała pół godziny.

Źródła informacji:

  1. Ambasador RP wezwany do białoruskiego MSZ w związku z oświadczeniem IPN o „Burym”, tvp.info [dostęp 13.03.2019].
  2. Białoruskie MSZ wezwało polskiego ambasadora po oświadczeniu IPN. Rozmowa trwała pół godziny, wprost.pl [dostęp 13.03.2019].
  3. Białoruś żąda komentarza władz Polski ws. uniewinnienia „Burego”. Wiceszef MSZ: Ufam IPN, dziennik.pl [dostęp 13.03.2019].
  4. Informacja o ustaleniach końcowych śledztwa S 28/02/Zi w sprawie pozbawienia życia 79 osób – mieszkańców powiatu Bielsk Podlaski w tym 30 osób tzw. furmanów w lesie koło Puchał Starych, dokonanych w okresie od dnia 29 stycznia 1946r. do dnia 2 lutego 1946, ipn.gov.pl [dostęp 13.03.2019].
  5. Komunikat dotyczący informacji zawartych w ustaleniach końcowych śledztwa S 28/02/Zi w sprawie pozbawienia życia 79 osób – mieszkańców powiatu Bielsk Podlaski, w tym 30 osób tzw. furmanów w lesie koło Puchał Starych, dokonanych w okresie od dnia 29 stycznia 1946 r. do dnia 2 lutego 1946 r., ipn.gov.pl [dostęp 13.03.2019].
  6. MSZ Białorusi wzywa ambasadora RP. Chodzi o „Burego” i ustalenia IPN, niezalezna.pl [dostęp 13.03.2019].

Komentarze

brak komentarzy

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.