Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

„Falanga walczy, Falanga czuwa, Falanga Żydów z Polski usuwa”. Czym był Obóz Narodowo-Radykalny i jakie hasła głosił?

Falanga (fot. domena publiczna)

fot.domena publiczna Falanga (fot. domena publiczna)

Członkowie ONR-u nawoływali do walki z Żydami i „kryptożydami”, za których uważano Polaków „kolaborujących” z Żydami prawdziwymi. To oni właśnie wysunęli pomysł, by wszystkich Żydów wysłać na Madagaskar.

Słynne hasło „Żydzi na Madagaskar” powstało w środowisku przedwojennego ugrupowania ONR-Falanga. Jego autorstwo jest niepewne. Pojawiało się w czasie manifestacji, natrafiamy na nie także w artykule pt. Raport z przyszłości w gazecie „Falanga” z 5 lipca 1938 roku. Znalazło się tam zdanie: „Zakład Oczyszczania Kraju wyśle Żydów na Madagaskar”, co było odwołaniem do syjonizmu – ruchu, który widział dla Żydów szanse na lepszą przyszłość w emigracji z Europy i Stanów Zjednoczonych oraz utworzenie w Palestynie własnego państwa.

Antysemityzm i solidaryzm

Obóz Narodowo-Radykalny (ONR) był skrajnie prawicową organizacją polityczną ocierającą się w swym programie o faszyzm i narodowy socjalizm. ONR powstał 14 kwietnia 1934 roku z rozłamu Sekcji Młodych Stronnictwa Narodowego dokonanego przez lidera dawnego Obozu Wielkiej Polski Jana Mosdorfa.

Partia ta głosiła nacjonalizację kapitału zarówno polskiego, jak i żydowskiego. Odwoływała się do antysemityzmu i solidaryzmu narodowego. Państwo miało mieć ustrój korporacyjny na wzór włoski lub niemiecki. Członkowie ONR to głównie mieszkańcy miast, często młodzież studiująca. Jedną z form działania było organizowanie bojkotu sklepów żydowskich.

Delegalizacja i podział

Po licznych bojówkarskich ekscesach organizacja została w lipcu 1934 roku zdelegalizowana i działała od tej pory w podziemiu. Po delegalizacji nastąpił rozłam na ONR-Falanga i ONR-ABC.

Marsz członków współczesnego Obozu Narodowo-Radykalnego z okazjo 81 lecia ONR (fot. Rosiek.kub, lic. CCA-SA 4.0)

fot.Rosiek.kub, lic. CCA-SA 4.0 Marsz członków współczesnego Obozu Narodowo-Radykalnego z okazjo 81 lecia ONR (fot. Rosiek.kub, lic. CCA-SA 4.0)

Nazwa „Falanga” pochodzi od wydawanej przez to ugrupowanie gazety mającej na celu walkę z Żydami i kryptożydami, za których uważano Polaków „kolaborujących” z Żydami prawdziwymi. O bezsensowności tej walki i poziomie intelektualnym autorów świadczą ich teksty w antyżydowskich gazetach. Oddajmy zatem im głos:

„Nie kijem i petardą [należy przepędzić żydów], ale planową i zorganizowaną akcją oraz samoobroną gospodarczą (…). Po co żydów nienawidzieć, po co ich bić kijem lub nożem?”,

„Falanga walczy, Falanga czuwa, Falanga Żydów z Polski usuwa”.

Wysuwano także postulaty „odżydzenia”, co dotyczyć miało wszelkich przejawów życia społecznego. Według polskich nacjonalistów należało odżydzić literaturę: „Czyż oczyszczając różne dziedziny naszego życia narodowego, nie czas oczyścić literaturę polską [z Tuwima, Słonimskiego i Wittlina] z tych obrzydliwych wypocin”, adwokaturę, nauki lekarskie i gospodarkę.

Źródło:

Powyższy tekst ukazał się pierwotnie jako jedno z haseł Leksykonu polskich powiedzeń historycznych. Pozycja autorstwa Macieja Wilamowskiego, Konrada Wnęka i Lidii A. Zyblikiewicz została opublikowana nakładem wydawnictwa Znak w 1998 roku.

Tytuł, lead, ilustracje wraz z podpisami, wytłuszczenia, podział akapitów oraz śródtytuły pochodzą od redakcji. Tekst poddano podstawowej obróbce redakcyjnej.

Zobacz, do czego zdolny był Józef Piłsudski

Komentarze

brak komentarzy

Dodaj komentarz

Jeśli nie chcesz, nie musisz podawać swojego adresu email, nazwy ani adresu strony www. Możesz komentować całkowicie anonimowo.

Jeśli chcesz zgłosić literówkę lub błąd ortograficzny kliknij TUTAJ.



Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu (61-885), ul. Półwiejska 17/15 oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.