Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Bitwa pod Orszą (8 września 1514)

Bitwa pod Orszą (8 września 1514) – W czasie wojny z Moskwą hetman wielki litewski ks. Konstanty Ostrogski, na czele armii złożonej z 30 tys. Litwinów i 14 tys. wojsk koronnych dowodzonych przez Janusza Świerczowskiego i Wojciecha Sampolińskiego, stanął nad Dnieprem. Zadaniem hetmana było odzyskanie świeżo utraconych ziem i grodów ze Smoleńskiem na czele. Po drugiej stronie rzeki, pod Orszą, pilnie strzegąc przeprawy, koncentrował swoje siły (ok. 60 tys. ludzi) moskiewski wódz Iwan Czeladin.

Hetman przeprowadził wojska po dwóch mostach pontonowych wybudowanych w górze rzeki i bez przeszkód stanął pod Orszą. Czeladin, dysponując znaczną przewagą liczebną, uderzył jednocześnie na oba skrzydła wojsk polsko-litewskich.

Bitwa pod Orszą, 1514.

Bitwa pod Orszą, 1514.

Mimo początkowych sukcesów nie udało mu się ich przełamać, a podążając za z wolna cofającymi się wojskami hetmana dostał się pod ogień muszkietowy piechoty ustawionej w centrum i dział z prawego skrzydła. Po odparciu pierwszych ataków Ostrogski ruszył jazdę drugiej linii i wszystkimi siłami uderzył na zmieszanych w odwrocie Moskali, odnosząc zdecydowane zwycięstwo.

W ręce zwycięzców wpadł obóz moskiewski, wszystkie działa i sprzęty wojenne, wielu jeńców z Iwanem Czeladinem i innymi bojarami. Świetne to zwycięstwo pozwoliło odzyskać kilka utraconych grodów: Mścisław, Krzyczew i Dubrowno. Nie udało się jednak odbić Smoleńska, co było głównym celem wyprawy, wszystkie bowiem szturmy zakończyły się niepowodzeniem.

Autor hasła:

Dr Jerzy Ronikier – historyk kultury i mentalności. Pracował w Instytucie Zarządzania oraz Instytucie Informacji Naukowej i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Autor pracy „Hetman Adam Sieniawski i jego regimentarze. Studium z historii mentalności szlachty polskiej 1706-1725”. Zmarł w 2013 roku.

Źródło:

Powyższe hasło ukazało się pierwotnie w publikacji książkowej Bitwy polskie. Leksykon (Wydawnictwo Znak 1999) przygotowanej przez wykładowców Uniwersytetu Jagiellońskiego: Tomasza Gąsowskiego, Jerzego Ronikiera, Piotra Wróbla i Zdzisława Zblewskiego.

Najważniejsze bitwy za panowania Zygmunta Starego:

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.