Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

6 września. W 1944 roku Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego wydał dekret o reformie rolnej

Najważniejsze rocznice

Na części ziem przejętych w ramach reformy rolnej w 1949 roku utworzono Państwowe Gospodarstwa Rolne. Na zdjęciu PGR w Lewkowie.

fot.Stiopa/CC BY-SA 3.0 Na części ziem przejętych w ramach reformy rolnej w 1949 roku utworzono Państwowe Gospodarstwa Rolne. Na zdjęciu PGR w Lewkowie.

6 września 1944 roku Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego wydał dekret w sprawie reformy rolnej. Zapoczątkowane przez niego przekształcenia na wsi polskiej potrwały do 1949 roku.

Reforma była zapowiedziana już przez lipcowy manifest PKWN jako jedno z najważniejszych przedsięwzięć tymczasowego polskiego rządu. Deklarowano tam zwłaszcza przejęcie i podział ziemi po obywatelach III Rzeszy, obywatelach polskich narodowości niemieckiej, zdrajcach ojczyzny i obszarnikach.

Ostatecznie oprócz tego na cele reformy przeznaczono także ziemie stanowiące własność Skarbu Pańsstwa. W przypadku wielkiej własności ziemskiej do podziału przeznaczono majątki o wielkości powyżej 50 hektarów użytków rolnych lub 100 hektarów powierzchni ogólnej. W województwach poznańskim, pomorskim i śląskim reformą objęto tylko majątki o powierzchni ogólnej powyżej 100 hektarów. Co ciekawe, reforma nie obejmowała ziemi należącej do organizacji wyznaniowych, w tym Kościoła katolickiego.

Przejęte majątki trafiały do powołanego przez dekret Państwowego Funduszu Ziemi. Ziemię zamierzano dzielić między chłopów mało- i średniorolnych. Byli właściciele w ramach odszkodowania mogli otrzymać bądź miesięczną rentę, odpowiadającą pensji państwowego urzędnika, bądź własne gospodarstwo (położone poza terenem byłego majątku).

Do końca 1949 roku w ramach reformy rozparcelowano 6,1 miliona hektarów ziemi. Trafiły one do ponad miliona rodzin. Wywłaszczenia doprowadziły w praktyce do likwidacji polskiego ziemiaństwa, nie zapobiegły jednak odwiecznej bolączce polskiego rolnictwa, jakim było jego nadmierne rozdrobnienie. We wrześniu 1949 roku z nierozparcelowanych zasobów Państwowego Funduszu Ziemi utworzono  także Państwowe Gospodarstwa Rolne.

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.