Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Co zdarzyło się 23 lipca?

Najważniejsze rocznice

Przywilej czerwieński był jednym z kilku nadanych szlachcie przez Władysława Jagiełłę.

fot.Arthur Szyk/CC BY-SA 4.0 Przywilej czerwieński był jednym z kilku nadanych szlachcie przez Władysława Jagiełłę.

23 lipca 1422 roku w Czerwińsku nad Wisłą król Władysław II Jagiełło nadał szlachcie przywilej chroniący ją między innymi przed konfiskatą majątku bez wyroku sądowego. Polski władca chciał w ten sposób skłonić możnych do udziału w wojnie z zakonem krzyżackim.

Przywilej, od miejsca nadania zwany czerwińskim, został nadany podczas sejmu obozowego. Jagiełło wydał go na prośbę szlachty, za którą wstawił się również obecny na zgromadzeniu wielki książę litewski Witold. Akt składał się z dziewięciu artykułów. Oprócz gwarancji nietykalności majątkowej bez wyroku sądowego przewidywał również zakaz łączenia urzędów starosty i sędziego na tym samym obszarze oraz oparcie wyroków sądowych na prawie pisanym.

Dodatkowo król zrzekał się prawa do bicia monety bez zezwolenia „prałatów i panów” oraz do pobierania kar pieniężnych wyłącznie przez swoich urzędników. Potwierdził też dawniejsze szlacheckie przywileje, w tym koszycki z 1374 roku.

Postanowienia przywileju czerwieńskiego w kolejnych latach zostały uzupełnione o kolejne przywileje: jedlneński z 1430 roku oraz krakowski z 1433 roku.