Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

5 marca. W 1946 roku Winston Churchill po raz pierwszy użył określenia „żelazna kurtyna”

Najważniejsze rocznice

Winston Churchill znany był jako doskonały mówca. Nic dziwnego, że użyte przez niego określenie stało się niemal synonimem zimnej wojny.

fot.BiblioArchives/CC BY 2.0 Winston Churchill znany był jako doskonały mówca. Nic dziwnego, że użyte przez niego określenie stało się niemal synonimem zimnej wojny.

5 marca 1946 roku Winston Churchill wygłosił w Fulton w stanie Missouri przemówienie, w trakcie którego użył określenia „żelazna kurtyna”. Odniósł się w ten sposób do istniejącego ładu powojennego, zdefiniowanego przez rywalizację dwóch wrogich sobie bloków państw. Stwierdził, że „ kurtyna” rozciąga się od Szczecina po Triest, wyznaczając w ten sposób granice strefy sowieckiej. Państwa po jej wschodniej stronie znalazły się pod wciąż rosnącą kontrolą Moskwy i w coraz większym stopniu izolowały się od reszty kontynentu, ograniczając kontakty i domykając granice.

Churchill nie był autorem terminu „żelazna kurtyna”. Jako określenie ścisłej separacji używane było już od dawna. W odniesieniu do Związku Radzieckiego użył go w 1945 roku Joseph Goebbels, minister propagandy III Rzeszy. Przemówienie Churchilla przyczyniło się jednak do spopularyzowania tego terminu, który wydawał się trafną metaforą dla trwającej do 1989 roku zimnej wojny.

Przyznając, że Europa została podzielona, brytyjski mąż stanu de facto przyznawał się do klęski systemu, którego był współtwórcą. Podwaliny nowego  ładu na kontynencie zostały położone w trakcie serii spotkań przywódców państw koalicji antyhitlerowskiej, zwłaszcza na konferencji w Jałcie w lutym 1945 roku. Churchill, sprawujący w tym czasie funkcję premiera Wielkiej Brytanii, wraz  z Józefem Stalinem i Franklinem Delano Rooseveltem podejmował wówczas kluczowe dla powojennego układu sił decyzje.

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK Sp. z o.o. oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Społeczny Instytut Wydawniczy ZNAK i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.