Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

16 stycznia. W 1969 roku Jan Palach dokonał w Pradze samospalenia

Najważniejsze rocznice

Jan Palach w październiku 1968 roku rozpoczął studia.

fot.domena publiczna Jan Palach w październiku 1968 roku rozpoczął studia.

16 stycznia 1969 roku student Jan Palach dokonał aktu samospalenia na placu Wacława w Pradze. Protestował w ten sposób przeciwko apatii, z jaką obywatele Czechosłowacji przyjęli interwencję wojsk Układu Warszawskiego.

Rozpoczęta w sierpniu 1968 roku interwencja UW zahamowała falę reform, wprowadzonych podczas tak zwanej praskiej wiosny. Nowa ekipa rządząca przywracała pod hasłem „normalizacji” stary reżim. Społeczeństwo biernie się temu przyglądało.

Jan Palach, rozczarowany brakiem aktywnego oporu wobec agresji, chciał zmobilizować współobywateli do protestu. Zanim podjął decyzję o samospaleniu, rozważał także inne formy działania, w tym na przykład zajęcie budynku Czechosłowackiego Radia. Nie zdołał jednak przekonać innych do swojego planu.

Swoją decyzję o dokonaniu samospalenia Palach wyjaśnił w listach, wysłanych 16 stycznia rano. „W związku z, tym, że nasze narody znalazły się na skraju letargu, zdecydowaliśmy się wyrazić swój protest i w ten sposób obudzić obywateli tego kraju” – napisał. Groził też, że jeśli nic się nie zmieni, znajdą się jego naśladowcy. Choć w rzeczywistości nie był członkiem żadnej zorganizowanej grupy, jego słowa się potwierdziły – jeszcze w tym samym miesiącu podobnych aktów dokonało 10 kolejnych osób.

Palach podpalił się i przebiegł kilkadziesiąt metrów, zanim przypadkowi przechodnie zdołali ugasić płomienie. Został przewieziony do szpitala. Choć zachowywał przytomność, jego stan był krytyczny. Trzy dni później zmarł.

Informujemy, że nasza strona może dostosowywać treści reklamowe do Twoich zainteresowań i preferencji. Aby to robić, potrzebujemy Twojej zgody na przechowywanie plików cookies oraz podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym oraz na przetwarzanie danych w celach personalizacji treści marketingowych.

Klikając przycisk "Przejdź do serwisu" lub zamykając to okno za pomocą przycisku "x" wyrażasz zgodę na przetwarzanie, w tym poprzez profilowanie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu (61-885), ul. Półwiejska 17/15 oraz naszych zaufanych partnerów, Twoich danych osobowych zapisanych w plikach cookies i innych podobnych technologiach stosowanych w serwisie przez Lubimyczytać.pl sp. z o.o. i zaufanych partnerów w celu marketingowym, obejmującym w szczególności wyświetlanie spersonalizowanych reklam w tym serwisie oraz w Internecie.

Pamiętaj, możesz w każdej chwili nie wyrazić zgody lub cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Szczegóły dotyczące wycofania i niewyrażenia zgody znajdziesz w ustawieniach.

Informujemy także, że poprzez korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień prywatności w Twojej przeglądarce wyrażasz zgodę na przechowywanie w Twoim urządzeniu końcowym plików cookies i innych podobnych technologii służących do dopasowywania treści marketingowych i reklam.

Więcej informacji na temat zasad przetwarzania danych osobowych, w tym o Twoich uprawnieniach, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.