Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Władza i polityka

"Lenin i manifestacja", obraz Izaaka Brodskiego.

artykuł | 18.10.2017 | Autor:

Kto naprawdę sfinansował rewolucję październikową?

„Wjazd Lenina do Rosji pomyślny. Pracuje w ścisłej zgodzie z naszymi życzeniami”. Notatkę tej treści sporządzono w kwietniu 1917 roku. Ale jej autor zdecydowanie przeliczył się w swoich ocenach.

Najmniej popularny polskich władca na XIX-wiecznej litografii.

artykuł | 17.10.2017 | Autor:

Sześciu polskich władców, którzy absolutnie nikogo nie obchodzą. Kto jest na szarym końcu listy?

Są w tym gronie jedne z najbarwniejszych postaci w polskich dziejach. Twarde dane nie pozostawiają jednak wątpliwości: tymi królami i książętami nikt się nie interesuje.

artykuł | 16.10.2017 | Autor:

Minister Macierewicz mógłby się od niego uczyć. Jak Józef Piłsudski niszczył polską armię?

Masowe czystki personalne w korpusie oficerskim, szukanie haków, obsadzanie stanowisk osobami o wątpliwych kompetencjach czy zmiana przepisów emerytalnych… Takie działania podjął w polskiej armii Marszałek Józef Piłsudski po przewrocie majowym. Wygląda na to, że dziś ma on wiernych naśladowców.

Viktor Orban podczas spotkania z Putinem 28 sierpnia 2017 roku.

news | 15.10.2017 | Autor:

Orban chce wrócić do granic z 1914 roku? Na to wskazuje… telewizyjna prognoza pogody

Węgierska państwowa telewizja pokazuje prognozę pogody dla kraju, włączając do mapy historyczne prowincje. W tym ziemie należące obecnie do Polski. Czy to sygnał do rewizji granic?

Kadr z filmu "Ach śpij kochanie". Materiały producenta.

recenzja | 14.10.2017 | Autor:

To najlepszy polski kryminał ostatnich lat i świetny film historyczny. Wstyd nie pójść na niego do kina

Tekturowa gra aktorska? Przegadane dialogi? Długaśne, pseudoartystyczne ujęcia i morały, którymi reżyser okłada widza, niczym pałą? Nie tym razem. Ta produkcja zrywa ze sztampą i ze schematami polskiego kina. Nie sposób się na niej nudzić.

recenzja | 11.10.2017 | Autor:

„Czerwone pająki. Dziennik żołnierza LWP” (Józef Maria Ruszar)

Inteligent, który został wrzucony w piekło zasadniczej służby wojskowej opowiada o swoich przeżyciach i wrażeniach. Z unikatowego świadectwa szeregowego Ruszara daje się słyszeć pytanie: jak ocalić człowieczeństwo w sytuacji ekstremalnej?

Kazimierz Wielki. Najpopularniejszy z polskich królów?

artykuł | 10.10.2017 | Autor:

Kto jest najpopularniejszym polskim władcą? Sprawdzamy dane wyszukiwarki Google

Którzy władcy budzą największe zainteresowanie, o których chcemy czytać, których sylwetki zgłębiamy? Którzy są najważniejsi dla nas – dzisiejszych Polaków? Przedstawiamy jedyny w swoim rodzaju ranking oparty na twardych danych. Wyniki zaskakują.

Chrzest Mieszka na gnieźnieńskim graffiti z 1970 roku.

artykuł | 07.10.2017 | Autor:

Dlaczego Mieszko I przyjął chrzest?

Kwestia nawrócenia Mieszka I nie powinna budzić żadnych wątpliwości. Kronikarze nie mogliby jej przedstawić bardziej jednoznacznie. Dlaczego więc historycy nadal szukają rozwiązań, które nie mają oparcia w faktach?

recenzja | 05.10.2017 | Autor:

„Adam Strzembosz. Między prawem i sprawiedliwością” (Rozmawia St. Zakroczymski)

Wywiady–rzeki albo się lubi, albo nie. Dla jednych to fascynujące podróże przez barwne biografie intrygujących postaci, dla drugich – nudne wynurzenia łasych na czytelników (i pieniądze) byłych VIP-ów.

Oddział Milicji Obywatelskiej na pogórzu dynowskim w oikresie walk z UPA. (fot. domena publiczna)

news | 04.10.2017 | Autor:

Zginęli na służbie z rąk UPA. Teraz Policja pozbywa się tablicy upamiętniającej obrońców posterunku zabitych w 1945 roku

Ustawa dekomunizacyjna zbiera swoje żniwo w Bieszczadach. Znikają informacje o milicjantach walczących z UPA, którzy zginęli na służbie. Decyzja przyszła z góry – słyszymy w miejscowym komisariacie.  

Czy cesarz Otton III koronował Bolesława Chrobrego na króla?

artykuł | 02.10.2017 | Autor:

Czy Bolesław Chrobry został koronowany na króla w 1000 roku?

Nawet uczestnicy zjazdu gnieźnieńskiego nie rozumieli co nastąpiło na ich oczach. Tym bardziej zdezorientowani byli niemieccy nobile. Jeśli oni mieli mętlik w głowach, to co dopiero historycy dziesięć stuleci później.

Romuald Rajs pd. "Bury". (fot. domena publiczna)

news | 02.10.2017 | Autor:

W 2005 roku IPN pisał, że Romuald Rajs to sprawca ludobójstwa. Teraz zatrudnił człowieka, który uważa go za bohatera

To dobry wzór dla młodzieży, bohater trudnych czasów. Tak nowy pracownik IPN ocenia żołnierza wyklętego, który dopuścił się masowych mordów na ludności cywilnej. Sprawa jest bardziej skomplikowana – zapewnia nas przedstawiciel Instytutu.

Pomnik Ines Donati, jednej z młodych dziewczyn walczących o faszyzm we Włoszech.

artykuł | 29.09.2017 | Autor:

Czy to kobiety są odpowiedzialne za włoski faszyzm?

Duce słynął z przerysowanych, teatralnych gestów i niespożytej energii. W zdobyciu nieograniczonej władzy pomogły mu trzy wyjątkowe kobiety. Feministki i socjalistki nie tylko rywalizowały o względy Mussoliniego, ale i aktywnie przyczyniły się do popularyzacji faszystowskiej ideologii.

Al Capone zbił prawdziwą fortunę na handlu alkoholem w czasie prohibicji.

artykuł | 23.09.2017 | Autor:

Jak bardzo bogaty był Al Capone?

50 milionów za alkohol, 25 milionów z hazardu, 10 z prostytucji i tyle samo z narkotyków. To dochody słynnego gangstera… z jednego tylko roku. Ile łącznie Capone zarobił na swojej przestępczej karierze?

Antoni Macierewicz. (Zdjęcie opublikowane na licencji CC BY-SA 3.0 pl, autor: Adrian Grycuk)

news | 18.09.2017 | Autor:

Minister Macierewicz twierdzi, że za Holokaust odpowiadają Sowieci. Ambasada rosyjska odpowiada: Nie będziemy tego komentować

17 września, w rocznicę agresji sowieckiej na Polskę Antoni Macierewicz wygłosił stanowcze przemówienie. Obwinił w nim Rosję o wybuch II wojny światowej i wszystkie nieszczęścia z nią związane, w tym holokaust. Ambasada Rosji powstrzymuje się od komentarza.

Michael Morys Twarowski otwarcie mówi o micie Wielkiej Lechii.

wywiad | 14.09.2017 | Autorzy: i

Po co nam wyssana z palca Wielka Lechia, skoro mieliśmy prawdziwe mocarstwo?

„Przerażające jest, że tyle osób wierzy w te bzdury”. O czym mowa? O Wielkiej Lechii. Teorii, której absurd obnaża autor świeżo co wydanej książki o historycznych, a nie zmyślonych zwycięstwach Bolesława Chrobrego.

Dążąc do "sanacji" moralnej Polski Józef Piłsudski sięgał po coraz drastyczniejsze środki. Na zdjęciu Marszałek w trakcie wizyty Josepha Goebbelsa w Polsce.

artykuł | 13.09.2017 | Autor:

Już mieliśmy w Polsce pełzającą dyktaturę. Czego dzisiejsze władze mogą się nauczyć od tych przedwojennych?

Nieśli na ustach hasło „sanacji moralnej”, a w rzeczywistości chcieli wprowadzić rządy silnej ręki. Głoszony przez piłsudczyków zamiar uzdrowienia sytuacji w Polsce, już w kilka lat po przewrocie majowym okazał się mrzonką. A ich metody nie odbiegały od...

Mao Zedong. Od 1943 r. szef biura politycznego oraz Przewodniczący Komitetu Politycznego Komunistycznej Partii Chin (aż do śmierci) i ideolog maoizmu. Chińczycy dyskretnie czyszczą archiwa z wszelkich nieprzychylnych mu materiałów.

news | 05.09.2017 | Autor:

Nowy szczyt chińskiej cenzury. Komunistyczne władze na masową skalę kasują prace naukowe historyków

Na początku wywierano presję na nieprawomyślnych naukowców. Później próbowano cenzurować zagranicznych wydawców. Teraz chińskie władze biorą się za „czyszczenie” baz danych i archiwów.

Roman Giertych uważa, że PiS nie przez przypadek nawiązuje do Sanacji i Piłsudskiego

news | 01.09.2017 | Autor:

Roman Giertych: PiS jest jak Sanacja. Analogie są przerażające

Były wicepremier Roman Giertych porównał sytuację współczesnej Polski do tej, jaka miała miejsce w 1939 roku. Ostrzega przy tym, że historia lubi się powtarzać.

Udający się do niewoli obrońcy Składnicy Wojskowej na Westerplatte.

news | 01.09.2017 | Autor:

Rocznica wybuchu II wojny światowej. Macierewicz blokuje harcerzy

Na Westerplatte i w Wieluniu odbyły się uroczystości 78. rocznicy wybuchu II wojny światowej. Uczestniczyli w nich premier Beata Szydło i prezydent Andrzej Duda. Antoni Macierewicz „Apelem Smoleńskim” ponownie wywołał skandal.

W samym zamachu majowym zginęło około 400 osób. Na zdjęciu szwoleżerowie na pozycjach w Warszawie

artykuł | 27.08.2017 | Autor:

Ilu zabitych ma na sumieniu Józef Piłsudski?

Krwawy zamach, polityczne morderstwa, brutalne tłumienie strajków i otwarcie obozu koncentracyjnego. Ilu ludzi straciło życie przez polskiego bohatera narodowego? I czy wszystkimi grzechami Sanacji wolno obciążać jej twórcę?

wywiad | 22.08.2017 | Autor:

Klauzula sumienia to znak nie tylko naszych czasów. Wywiad z profesorem Jerzym Kochanowskim

Lata 1956-1957 to dla Polski moment przełomowy. Przemiany zachodzące w tym czasie profesor Jerzy Kochanowski w swojej najnowszej książce nazywa wręcz rewolucją. I pokazuje, na czym dokładnie polegała odwilż postalinowska, będąca wypadkową śmierci Bieruta, wydarzeń poznańskich i zmiany...

Portret Jana III Sobieskiego w stroju rzymskim autorstwa Daniela Schultza.

news | 28.07.2017 | Autor:

Jan III Sobieski wraca do Wiednia. Wystawa

Prawie 100 dzieł sztuki związanych z polskim władcą i czasami, w których żył, jest prezentowanych w Muzeum Belvedere w wiedeńskim Pałacu Zimowym. Ekspozycję będzie można oglądać do 1 listopada 2017 roku.

news | 24.07.2017 | Autor:

Słynnego listu Abrahama Lincolna… wcale nie napisał Lincoln!

Uważany za arcydzieło epistolografii list Abrahama Lincolna do pewnej bostońskiej matki z 1864 roku do dziś wzbudza spore kontrowersje. Jedna z wątpliwości dotyczyła autorstwa tekstu. Zespół brytyjskich naukowców twierdzi, że rozwikłał tę zagadkę.

Żelazny Tron z serialu HBO podczas konwentu Pyrkon 2015.

news | 22.07.2017 | Autor:

Serial „Gra o Tron” jest niepokojąco realistyczny

Celine Cunen, doktorantka na wydziale matematyki na Uniwersytecie w Oslo, porównała wskaźnik śmiertelności postaci w serialu HBO ze średnią długością życia angielskiej ludności podczas Wojny Dwóch Róż. Obydwa współczynniki są zaskakująco podobne.