Portal dla tych, którzy wierzą, że przeszłość ma znaczenie. I że historia to sztuka dyskusji, a nie propagandy.

Temat

"Lenin i manifestacja", obraz Izaaka Brodskiego.

artykuł | 18.10.2017 | Autor:

Kto naprawdę sfinansował rewolucję październikową?

„Wjazd Lenina do Rosji pomyślny. Pracuje w ścisłej zgodzie z naszymi życzeniami”. Notatkę tej treści sporządzono w kwietniu 1917 roku. Ale jej autor zdecydowanie przeliczył się w swoich ocenach.

Najmniej popularny polskich władca na XIX-wiecznej litografii.

artykuł | 17.10.2017 | Autor:

Sześciu polskich władców, którzy absolutnie nikogo nie obchodzą. Kto jest na szarym końcu listy?

Są w tym gronie jedne z najbarwniejszych postaci w polskich dziejach. Twarde dane nie pozostawiają jednak wątpliwości: tymi królami i książętami nikt się nie interesuje.

artykuł | 16.10.2017 | Autor:

Minister Macierewicz mógłby się od niego uczyć. Jak Józef Piłsudski niszczył polską armię?

Masowe czystki personalne w korpusie oficerskim, szukanie haków, obsadzanie stanowisk osobami o wątpliwych kompetencjach czy zmiana przepisów emerytalnych… Takie działania podjął w polskiej armii Marszałek Józef Piłsudski po przewrocie majowym. Wygląda na to, że dziś ma on wiernych naśladowców.

news | 16.10.2017 | Autor:

Czy to najgorsze targi książki w Polsce? Wydawcy mówią wprost: Absolutna porażka!

Razem z Kongresem Zagranicznych Badaczy Dziejów Polski w dniach 11-14 października odbył się po raz trzeci Salon Książki Historycznej. O wrażenia zapytaliśmy wystawców. Opinie są miażdżące.

opinia | 15.10.2017 | Autor:

Zakończył się III Kongres Zagranicznych Badaczy Dziejów Polski. Podsumowuje go dla nas prof. Andrzej Chwalba

Wczoraj zakończył się III Kongres Zagranicznych Badaczy Dziejów Polski, na który zjechali naukowcy z czterech stron świata. O to, jak udała się tegoroczna odsłona zapytaliśmy profesora Andrzeja Chwalbę, który zainicjował tę cykliczną imprezę 10 lat temu.

Viktor Orban podczas spotkania z Putinem 28 sierpnia 2017 roku.

news | 15.10.2017 | Autor:

Orban chce wrócić do granic z 1914 roku? Na to wskazuje… telewizyjna prognoza pogody

Węgierska państwowa telewizja pokazuje prognozę pogody dla kraju, włączając do mapy historyczne prowincje. W tym ziemie należące obecnie do Polski. Czy to sygnał do rewizji granic?

Kadr z filmu "Ach śpij kochanie". Materiały producenta.

recenzja | 14.10.2017 | Autor:

To najlepszy polski kryminał ostatnich lat i świetny film historyczny. Wstyd nie pójść na niego do kina

Tekturowa gra aktorska? Przegadane dialogi? Długaśne, pseudoartystyczne ujęcia i morały, którymi reżyser okłada widza, niczym pałą? Nie tym razem. Ta produkcja zrywa ze sztampą i ze schematami polskiego kina. Nie sposób się na niej nudzić.

Rekonstrukcja wyglądu wikińskiej kobiety z Olandii.

news | 14.10.2017 | Autor:

Rzymska biżuteria znaleziona na szwedzkiej wyspie rzuca nowe światło na tajemniczą masakrę

1500 lat temu istnienie twierdzy Sandby Borg zostało brutalnie przerwane. Setki ciał pozostało bez pochówku, zwierzęta w zagrodach zdechły z głodu. Czy odkryte właśnie złote pierścienie i moneta są kluczem do rozwiązania tej krwawej zagadki?

"Nos gruby, usta pospolite, wzrost trzy lub cztery stopy, słowem to mały potworek ta twoja Narcyska" - pisała Żmichowska o sobie do brata. W rzeczywistości, chociaż nie była idealną pięknością, cechowało ją piękne serce.

artykuł | 12.10.2017 | Autor:

Była jedną z największych polskich feministek. Dlaczego nigdy o niej nie słyszałaś?

W młodości wzbudzała oburzenie. Pod koniec życia mawiano o niej: “staroświecka guwernantka i nudna moralizatorka”. Pośmiertnie stała się bohaterką obyczajowego skandalu. Czy wiesz o kim mowa?

recenzja | 11.10.2017 | Autor:

„Czerwone pająki. Dziennik żołnierza LWP” (Józef Maria Ruszar)

Inteligent, który został wrzucony w piekło zasadniczej służby wojskowej opowiada o swoich przeżyciach i wrażeniach. Z unikatowego świadectwa szeregowego Ruszara daje się słyszeć pytanie: jak ocalić człowieczeństwo w sytuacji ekstremalnej?

Kazimierz Wielki. Najpopularniejszy z polskich królów?

artykuł | 10.10.2017 | Autor:

Kto jest najpopularniejszym polskim władcą? Sprawdzamy dane wyszukiwarki Google

Którzy władcy budzą największe zainteresowanie, o których chcemy czytać, których sylwetki zgłębiamy? Którzy są najważniejsi dla nas – dzisiejszych Polaków? Przedstawiamy jedyny w swoim rodzaju ranking oparty na twardych danych. Wyniki zaskakują.

Lubelskie getto. (fot: Bundesarchiv, lic. CC BY-SA 3.0)

news | 10.10.2017 | Autor:

Pracownik IPN-u twierdzi, że Żydzi nie mieli źle pod okupacją, a swastyka jest niesłusznie demonizowana. Czy Instytut wyciągnie od niego jakiekolwiek konsekwencje?

Na łamach „Gazety Polskiej” Tomasz Panfil z lubelskiego IPN podkreślał, że sytuacja Żydów nie była pod butem hitlerowców aż tak zła. Teraz ujawniono jego równie kontrowersyjne poglądy na temat swastyki. Zapytaliśmy IPN co planuje z nim zrobić.

Rabin Ichaskel Lipszyc, prezes Związku Rabinów. 1932 rok.

artykuł | 09.10.2017 | Autor:

Wszystko co chciałbyś wiedzieć o żydostwie w przedwojennej Polsce. Podsumowanie tematu według Władysława Bartoszewskiego

Ilu ich było? Jaki mieli wpływ na polską politykę? Czy uważali polski za swoją mowę ojczystą? Czy należeli do naszych elit? Przypominamy słowa Władysława Bartoszewskiego.

Jakie szanse miała kobieta pragnąca lepszej pracy, niż ta polegająca na usługiwaniu innym? Kadr filmowy.

artykuł | 08.10.2017 | Autor:

Równouprawnienie po polsku. Przed wojną nawet kobiety wzywały do zwalniania z pracy kobiet… by zrobić miejsce dla mężczyzn

Od nauczycielek wymagano bezwzględnego celibatu. Urodzenie dziecka skutkowało zwolnieniem. A władze państwowe wprost nakazywały, by kobiety pomijać przy awansach i wyrzucać z pracy, gdy tylko braknie stanowisk dla panów. To wszystko w przedwojennej Polsce.

Starożytne egipskie figurki kotów z Muzeum w Luwrze.

news | 08.10.2017 | Autor:

Cmentarze dla udomowionych zwierząt istniały już 2000 lat temu

Podczas wykopalisk na egipskim wybrzeżu Morza Czerwonego polscy archeologowie odkryli cmentarz dla zwierząt udomowionych z początków naszej ery. Sto szkieletów, wśród których nie zabrakło kości małp i kotów, znaleziono przypadkiem. Odkrycie rzuca nowe światło na stosunek ludzi do...

Tkanina z inskrypcją wychwalającą Allaha.

news | 08.10.2017 | Autor:

Wikingowie nosili stroje z inskrypcjami… wychwalającymi Allaha. Nowe odkrycie szwedzkich naukowców

Wikingowie mogli się znajdować pod wpływem islamu oraz „idei wiecznego życia w raju, po śmierci” – twierdzi Annika Larsson z Uniwersytetu w Uppsali.

Chrzest Mieszka na gnieźnieńskim graffiti z 1970 roku.

artykuł | 07.10.2017 | Autor:

Dlaczego Mieszko I przyjął chrzest?

Kwestia nawrócenia Mieszka I nie powinna budzić żadnych wątpliwości. Kronikarze nie mogliby jej przedstawić bardziej jednoznacznie. Dlaczego więc historycy nadal szukają rozwiązań, które nie mają oparcia w faktach?

news | 07.10.2017 | Autor:

Czy wreszcie odnaleziono grób świętego Mikołaja?

Dotychczas sądzono, że doczesne szczątki świętego Mikołaja znajdują się w Bari, w tej samej świątyni, w której pochowana jest polska królowa Bona Sforza. Tymczasem tureccy archeologowie dokonali zaskakującego odkrycia. Czy to możliwe, że zwłoki biskupa nigdy nie opuściły...

Pierścienie odnalezione w Dorset. Fotografia z materiałów domu aukcyjnego.

news | 06.10.2017 | Autor:

Chcesz podarować naprawdę niezwykły prezent? Dwa średniowieczne złote pierścionki mogą być twoje

Zaręczyny, rocznica ślubu, a może dzień matki? Niezależnie jaką wybierzesz okazję, ten upominek spodoba się każdej miłośniczce średniowiecza. Musisz tylko uzbroić się… w spory zapas gotówki.

recenzja | 05.10.2017 | Autor:

„Adam Strzembosz. Między prawem i sprawiedliwością” (Rozmawia St. Zakroczymski)

Wywiady–rzeki albo się lubi, albo nie. Dla jednych to fascynujące podróże przez barwne biografie intrygujących postaci, dla drugich – nudne wynurzenia łasych na czytelników (i pieniądze) byłych VIP-ów.

Robotnicy żądali chleba, a wielu Polaków po cichu marzyło chociaż o... pracy.

artykuł | 04.10.2017 | Autor:

Setki tysięcy bezrobotnych. Czy w czasach PRL-u rzeczywiście każdy miał pracę?

„Wszędzie brak pracy i co dzień wzrasta bezrobocie i nędza w każdym mieście i miasteczku” – pisał do Gomułki na początku 1957 r. anonimowy nadawca z Warszawy. I wcale nie wyolbrzymiał trudnej sytuacji przynajmniej dwustu tysięcy zwyczajnych Polaków.

Oddział Milicji Obywatelskiej na pogórzu dynowskim w oikresie walk z UPA. (fot. domena publiczna)

news | 04.10.2017 | Autor:

Zginęli na służbie z rąk UPA. Teraz Policja pozbywa się tablicy upamiętniającej obrońców posterunku zabitych w 1945 roku

Ustawa dekomunizacyjna zbiera swoje żniwo w Bieszczadach. Znikają informacje o milicjantach walczących z UPA, którzy zginęli na służbie. Decyzja przyszła z góry – słyszymy w miejscowym komisariacie.  

Aleksandra Zaprutko-Janicka otwarcie mówi o tym, jak wyglądało życie kobiet w przedwojennej Polsce.

wywiad | 03.10.2017 | Autorzy: i

Niewolnice swoich mężów. Jak naprawdę w przedwojennej Polsce traktowano kobiety?

Pracowały na kilka etatów. W ciągu dnia zarabiały w biurach, szpitalach, nierzadko w cudzych domach, by wieczorem powrócić do własnych czterech ścian i zacząć pracę od początku. Oprać, wypucować, nakarmić… O wszystkim musiały pamiętać i wszystko było na...

Logo Polona.pl w wersji wykorzystywanej w mediach społecznościowych.

news | 02.10.2017 | Autor:

Czy wreszcie będzie można normalnie korzystać z największej biblioteki cyfrowej w Polsce? To zmiana, na którą użytkownicy czekali od lat

Polona.pl po gruntownej modernizacji z 2013 roku zyskała atrakcyjną szatę graficzną i intuicyjny interfejs. Jej twórcy zapomnieli jednak, że czasopisma mają numery i daty publikacji, a użytkownicy – cenią możliwość ściągnięcia dokumentów na własny komputer. Niedociągnięcia udało się...

Czy cesarz Otton III koronował Bolesława Chrobrego na króla?

artykuł | 02.10.2017 | Autor:

Czy Bolesław Chrobry został koronowany na króla w 1000 roku?

Nawet uczestnicy zjazdu gnieźnieńskiego nie rozumieli co nastąpiło na ich oczach. Tym bardziej zdezorientowani byli niemieccy nobile. Jeśli oni mieli mętlik w głowach, to co dopiero historycy dziesięć stuleci później.